Merhabalar Sevgili Okurlarım,

Bu hafta sizlere gebelik sürecinde anne adaylarının en çok şikayet ettikleri konulardan biri olan ayaklarda gelişen şişmelerden bahsetmek istiyorum.

Çocuk sahibi olmak neredeyse tüm kadınların en büyük hayali…. Bu hayal gerçekleştiğinde ise gebelik döneminde oluşan tüm şikayetlerle -aslında normal olan bu fizyolojik değişimlerle- başa çıkmak taze anne adaylarının adeta birer sınavı…

Halsizlik, yorgunluk, mide bulantıları, kusmalar, sık idrara çıkmalar, bel ağrıları, kasık ağrıları, baş dönmeleri, uykusuzluklar, mide yanmaları, baş ağrıları, şişkinlikler ve daha birçok değişimle beraber ayaklarda görülen şişmeler de (ödemler), anne adaylarını rahatsız eden ve günlük yaşantı içerisinde onları zorlayan değişimler olarak karşımıza çıkıyor…

Evet, normal bir gebelik sürecinde neredeyse tüm anne adaylarının ayaklarında şişmeler gelişebilir. Dediğim gibi süreç normal ise bu şişmeler sizi korkutmamalıdır. Ancak bu şişmelerle birlikte gebelik zehirlenmesini düşündürecek başka belirtiler de gelişiyorsa mutlaka bir hekime başvurmak gerekir.

Dolaşımın Yavaşlaması Ödem Oluşmasına Neden Olur…
Gebelikte vücutta dolaşan kan ve sıvı miktarı sürekli artar, ilerleyen haftalarda özellikle 28. haftadan sonra büyümüş rahmin baskısı sonucu dolaşım yavaşlar, ayaklarımıza giden kan geri dönmekte zorlanır ve ayak bileklerinden başlayan ödemler görülmeye başlar. Ödemler, gebe kalmadan önce kilolu olan kadınlarda, gebelikte hızlı kilo alanlarda, düzensiz ve karbonhidrat ağırlıklı beslenenlerde, ikiz-üçüz gebeliklerde, hareket azlığı olanlarda ve daha öncesinde varis problemi olanlarda daha fazla görülür. Özellikle sıcak havalarda, uzun süre oturduktan ya da uzun süre ayakta kaldıktan sonra gün sonunda ödem gelişmesi daha olasıdır. Ödemler bazen birkaç saat yatıp dinlenerek, bir süre ayakların yüksekte kalmasını sağlayıp rahatlatarak geçerken, bazen de ertesi güne kadar sürebilir.

Ayakların Şişmesi Gebelik Zehirlenmesi Belirtisi Olabilir…
Gebeliğin normal seyrindeki fizyolojik değişimlerin neden olduğu ayak şişmeleri bazı durumlarda dikkate alınmalıdır. Eğer ki gebelik zehirlenmesini (preeklampsi) düşündürecek başka ek belirtiler yoksa ayak bileklerinde ve bacaklarda ödem tümüyle normal kabul edilir. Ödem yatarak dinlenerek ya da ayakların yüksekte kalmasını sağlayarak kayboluyorsa anormal bir durum yok demektir. Ayak şişmelerine el ve yüz şişmeleri, baş ağrıları, tansiyon yüksekliği, gözlerde siyah-beyaz uçuşmalar ve bulanık görme ekleniyorsa gebelik zehirlenmesinden şüphelenilerek mutlaka bir kadın hastalıkları ve doğum uzmanı muayenesi ile detaylı kan-idrar tetkikleri yapılması gerekir. Tedavi gebelik haftasına ve gebelik zehirlenmesinin şiddetine göre planlanır. Erken dönemde ve hafif durumlarda sıkı takip yapılabilirken, ileri haftalarda ya da şiddetli vakalarda doğum tercih edilir.

Düzenli Beslenin, Bol Su Tüketin, Tuzu Azaltın, Rahat ve Bol Kıyafetler Giyin…
Bunun için en önemli kural, düzenli bir beslenme alışkınlığı kazanmanızdır. Öğün atlamadan düzenli ve protein ağırlıklı beslenmek, pilav, makarna, beyaz ekmek, hamur işi, tatlı ve meyve gibi karbonhidratları azaltmak önemlidir. Ayakta fazla durmamaya dikkat etmek diğer önemli kuraldır. Ara ara yaklaşık 20’şer dakikalık ayakları yükseğe kaldırarak yapılan istirahatler de ihmal edilmemelidir. Biliyoruz ki egzersiz yapanlarda şişlikler daha az görülür. Ödeme bağlı sırt, bel ve omuz ağrılarında yoga ve pilates, gebelere çok fayda sağlar. Yüzme ve havuz içinde yürüyüş ise bir başka yararlı olabilecek sporlardan… Şişlikler var diye kesinlikle su tüketimi azaltılmamalıdır, su içmek şişlikleri artırmaz aksine azaltır. Tuz tüketimi mutlaka azaltılmalıdır. Sıkı pantolon ve dar kıyafetler giyilmemeli, rahat bol olanlar tercih edilmelidir. Uyurken sol yana yatılmalı, sıcaklık şişmeyi artıracağından serin ortamlarda bulunmaya gayret edilmelidir. Son olarak ayaklarınıza masaj yapmanız ve gün sonunda ılık tuzlu suda bekletmeniz de ödemin oluşmasını büyük ölçüde azaltacaktır.


Saygı ve sevgilerimle...

Op. Dr. Erhan Karaalp
Kadın Hastalıkları & Doğum
Tüp Bebek ve Genital Estetik Uzmanı

Sorularınız İçin: drerhankaraalp@hotmail.com

Telefon : 0216-442-25-53
Web Sitesi
Özgeçmiş
Instagram
Facebook
Twitter