GEÇEN hafta İzmir’e çağ atlatacak uluslararası bir konferanstan söz etmiştim. Yatırımcı bulmak için ülke, ülke dolaşan yerel yöneticilerimiz İzmir’in ayağına gelen bu tarihi fırsata yeterince ilgi göstermese de su yolunda akmaya başladı bile. Konferans için ABD ve İsrail’den gelen bilim adamları, işadamları yatırımcılar mutlaka dinlenip, anlattıklarından ders alınması gereken insanlardı.
Zaten bilginin en büyük sermaye olduğunu bilenler oradaydı. Yaşar Holding’in bir numaralı ismi, Yönetim Kurulu Başkanı İdil Yiğitbaşı konferanstaydı ve sürekli not alıyordu. Projenin İzmir’e getirilmesi fikrini verenlerden birinin de İdil Hanım olduğunu öğrendik. İZTO Başkanı Ekrem Demirtaş da nasıl geniş bir vizyona sahip olduğunu, bu konferansta yerini alarak bir kez daha gösteriyordu.
İzmir’i yeni buluşlar ve inovasyon merkezi yapmayı amaçlayan 1.Küresel Inoviz Sağlık için İzmir Konferansı’nın ilk meyvesini de hemen orada gördük. Okumak için 20 yıl önce gittiği ABD’de önemli bir yatırımcı haline gelen İzmirli işadamı Olgaç Ünsal, tam da Inoviz’in ruhuna uygun 50 milyon dolarlık bir yatırım hazırlığını anlattı. Ünsal, Ege Serbest Bölge’de (ESBAŞ) Rafagen firmasıyla ortak bioreaktör kurma çalışmalarına başladıklarını söyledi. Kanser ilaçları gibi protein bazlı biyolojik ilaçların üretileceği ve dünyada çok az sayıda olan bioreaktörün 2011’de çalışmaya başlaması planlanıyor.
Projenin yurtdışındaki sürükleyici gücü, ABD Philadelphia Drexel Üniversitesi Biyomedikal Mühendisliği ve Sağlık Bilimleri Bölüm Başkanı Prof. Banu Onaral ise gerçekten Türkiye için tarihi bir fırsat. Prof. Onaral, ABD’de 250 bin civarında Türk yaşadığını bunlardan 80 bin kadarının bilim adamı, doktor, mühendis gibi eğitilmiş beyin gücü olduğunu söylüyor. Yurtdışına göç eden bu beyinlerin içinde hep ülkelerine yararlı olma arzuları yattığını söyleyen Onaral, “Akılları memleketlerinde olanların yüzde 5’i, yüzde 10’u bile bir şeyler yapsa, beyin gücü girişimcilikle birleştirecek Türkiye patlar” diyor.
Ve İzmir için çok önemli bir not. Prof. Onaral, ABD’de Türkler arasında Türkiye’ye dönerseniz nerede çalışmak istersiniz diye bir anket yaptıklarında birinci sırada İzmir’in çıktığını söylüyor. O nedenle, bu proje için İstanbul, Mersin, Ankara’da araştırma yaptıktan sonra pilot bölge olarak İzmir’in seçildiğini söylüyor.
Konferans sırasında mevzuatlardan, kaynak yokluğundan yakınanlara Ege Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Merkezi (EBİLTEM) Müdürü Prof. Fazilet Vardar “Denize atlamadan yüzmeyi öğrenemezsiniz” diyerek artık laf değil iş yapma zamanının geldiğini hatırlattı.
Projenin İzmir’de yapılması i çin çaba harcayanlardan ESBAŞ Yönetim Kurulu Başkanı Kaya Tuncer ise, “EXPO 2015 için İzmir sağlık temasını seçtiğinde sağlık yatırımlarını düşündük. ABD’de Banu Hoca’yı bulduk İzmir’in biomedikal araştırmalarında ve tıbbi cihaz üretiminde bir kümelenme merkezi olabileceğini anlattık” diyerek bugünlere nasıl gelindiğini anlattı.
‘İnovation İzmir’ beyin göçünü, beyin gücüne çevirebilecek muhteşem bir proje. İsrail, BioKudüs projesi ile beş yılda 500 milyon dolar yatırım çekip, 2000 kişiye istihdam imkanı yaratarak ı yoksulluk ve işsizliğin kol gezdiği Kudüs’ü kalkındırmış.
Prof. Onaral, “Türkiye İsrail’in 100 katını yapabilecek potansiyele sahip. Bizdeki sanayi alt yapısı, bizdeki kadar güçlü sanayiciler ve bizdeki kadar çok nitelikli iş gücü onlarda yok. Bütün yapılması gereken un, helva ve şekeri bir araya getirmek. Bu konferansla bunu başardık. İzmir artık denize atladı. Burada olup bitenleri Ankara duymuş onlar da harekete geçmek istiyor. Türkiye çok yakında bilimde patlayacak. Ve bu patlama İzmir’den başlayacak. Biz sadece fitili ateşledik” diyor.

