Östrojen hormonu kadınlarda yumurtalıklar tarafından salgılanan bir hormone türüdür. Östrojen hormone eksikliği veya fazlalığı görülen kadınlar olabilir. Östojen hormonu ile alakalı yeterince bilgi sahibi değilseniz Prof. Dr . Murat Naki’nin açıklamalarına kulak vermenizi tavsiye ediyoruz. Işte östrojen hormone nedir, östrojen hormonu ne işe yarar, östrojen hormone eksikliği neden olur gibi tüm sorulara verilen cevaplar.

Editör: Serpil Dokurel 

Östrojen hormonu nedir, ne işe yarar?

Östrojen hormonu, kadınlarda yumurtalıktan salgılanan ve rahim iç zarının gebeliğe hazırlanması için gereken bir hormondur. 

Östrojen fazlalığı neden olur?

Yumurta hücresi gelişirken östrojen salgılanması devam eder ve adetin ilk gününden itibaren ortalama 12-16 gün sonra yumurtlama olur. Yumurtlamadan sonra ortaya çıkan yumurta sarısı benzeri bir yapıdan (Korpus Luteum) progesteron isimli hormon salgılanmaya başlar ve östrojene karşılık verir. Eğer yumurtlama olayı gerçekleşmezse östrojen sürekli artacak ve östrojen fazlalığı olacaktır.

Östrojen eksikliği neden olur?

Yumurta hücresinin gelişmesi ve östrojen sentezlemesi için beyinde bulunan hipotalamus ve hipofiz bezlerinden bazı hormonların üretilmesi gerekir. Bu hormonların üretilmesini engelleyen durumlarda yumurtalıkta östrojen üretimi tetiklenemez ve östrojen eksikliği oluşur. Bunun dışında yumurtalıkta aktif yumurta hücresi kalmadığı durumlarda da yumurta hücresi gelişemeyeceğinden, östrojen eksikliği oluşur. Buna menopoz durumunu veya ameliyatla yumurtalıkların alınmasını örnek gösterebiliriz.

Östrojen fazlalığı belirtileri nelerdir?

Östrojen fazlalığında görülen belirtilerin başında adet düzensizlikleri gelir. Yumurtlama olamadığı için rahim iç zarı sürekli büyümeye devam edecek ve karşılığında olması gereken progesteron olmayacağından adet görülemez. Uzunca bir süreden sonra parçalı, pıhtılı şekilde adet görülebilir. Rahim iç zarı kalınlaşması ortaya çıkar ve özellikle menopoza yakın veya sonraki yaşlarda rahim iç zarı (endometrium) kanserine doğru bir gidişatı tetikler.

Östrojen eksikliği belirtileri nelerdir?

Östrojen eksikliğini ilk belirtisi adet görememedir. Beyinden gerekli uyarıyı almayan veya uyarı olduğu halde işe yarar yumurta hücresi bulunmayan durumlarda yumurtlama olamaz ve östrojen sentezlenemez, bunun sonucunda da rahim iç zarı gelişemez ve adet görülemez. 

Östrojen hormonunun saç dökülmesiyle bir bağlantısı var mıdır?

Saç dökülmesi genellikle androjen (erkeklik) hormonlarıyla ilgili bir durumdur. Direkt östrojen ile ilgili değildir ancak polikistik over sendromu gibi bazı hastalıklarda östrojenle birlikte androjenler de arttığı için erkek tipi saç dökülmesi görülebilir. 

Prof. Dr. Murat Naki

Östrojenin vücuttaki görevleri nelerdir?

Vücuttaki kadın görünümünü sağlayan temel hormon östrojendir. Meme gelişiminden, kadın tipi tüylenmeye; adet döngüsünden gebeliğe kadar birçok önemli görevleri vardır.

Östrojen düşüklüğü nasıl tedavi edilir?

Östrojen düşüklüğü söz konusu ise, buna neden olan durumlar ortadan kaldırılmalıdır. Ancak genellikle yumurtalık yetmezliğine bağlı olduğu için dışardan hormon desteği verilerek tedavi edilir. 

Östrojen fazlalığında ne gibi önlemler alınmalıdır?

Genç kadınlarda yumurtlamanın düzenlenmesi, bu sayede adetlerin düzenlenmesi; yaşı ileri olan kadınlarda da rahim iç zarı kalınlaşmasını engellemek amacıyla hormon tedavisi veye hormon içeren spiral kullanılması uygun yöntemlerden bazılarıdır.