Alışveriş tutkusunun sebebi depresyon olabilir

İstanbul Üniversitesi Psikiyatri Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi ve Humanite Psikiyatri Tıp Merkezi Direktörü Prof. Dr. Sedat Özkan, alışveriş takıntısı hakkında bilgi verdi

Alışveriş tutkusunun sebebi depresyon olabilir

Depresyon, satın alma isteğini artırıyor. Çoğu zaman üzüntü, yalnızlık, kızgınlık ve engellenme gibi olumsuz duygular, satın almada artışa neden oluyor. Hastalar aldıkları eşyaların büyük kısmını paketinden bile çıkarmıyor, saklıyor

İstanbul Üniversitesi Psikiyatri Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi ve Humanite Psikiyatri Tıp Merkezi Direktörü Prof. Dr. Sedat Özkan, alışveriş takıntısı hakkında bilgi verdi:

Psikiyatri Literatürü'nde 1900'lü yılların başında 'Oniomania' olarak tanımlanmış olan bu bozukluk, son yıllarda 'kompulsif alışveriş' şeklinde de ele alınmaktadır.

Bu rahatsızlıkta gözlenen belirtiler;

* sürekli zihinsel uğraşı,
* satın alma düşüncesi veya eyleminin belirgin bir huzursuzluğa yol açmasıdır.

Sosyal İlişkileri Bozar

Kompulsif satın alma, çoğu zaman hatırı sayılır borçlara, aile ve evlilik ilişkilerinde kopmaya, hatta yasal zorluklara yol açmaktadır. Satın alma eyleminin peşinden suçluluk duygusu, utanç ve sıkıntı gelmektedir. Hastalar aldıkları eşyaların büyük kısmını paketinden bile çıkarmaz. Genellikle aldıklarını gizleme eğilimindedirler. Bu nedenle sık sık yalana başvururlar. Hastalar, girdikleri borçları ödeyebilmek için çeşitli yasadışı işlere bile girişebilirler.

Kadınlarda Daha Sık Görülmektedir

Takıntının toplumda yüzde 2 ile 16 arası bir sıklıkta görüldüğü ve hastaların çoğunun kadın olduğu ortaya çıktı. Kadınlar genelde elbise, kozmetik eşya ve mücevhere karşı takıntılı bir ilgi duymakta, erkekler ise daha çok elektronik eşyaları tercih etmektedir. Alışverişin duygusallık ve kimlik ile ilgili boyutlarının kadınlar için erkeklerden daha önemli olduğu, kadınların alışveriş yapmayı sosyal etkileşim için olumlu bir davranış olarak gördüğü bilinmektedir.

Depresyonla Satın Alma Davranışı Arasında Güçlü Bir İlişki Vardır

Yapılan çalışmalar, kompulsif satın almanın psikiyatrik rahatsızlıklarla ilişkili olduğunu göstermiştir. Bununla ilintili olarak, bu bozukluğu başka psikiyatrik bozuklukların (bağımlılık, duygu bozuklukları ya da obsesif kompulsif spektrum bozuklukları vb.) bir türevi olarak değerlendiren varsayımlar ortaya atılmıştır. Bütün bunlar, depresyonla kompulsif satın alma arasında bir ilişki olduğunu gösterir. Depresyon gibi duygulanımlar, kişilerin satın almaya yatkınlıklarını arttırır. Çoğu zaman üzüntü, yalnızlık, kızgınlık ve engellenme gibi olumsuz duygular satın almada artışa neden olur.

Ergenliğin Son Döneminde Başlamaktadır

Hastalığın başlangıcı geç ergenlik ve erişkinlik dönemine rastlamakla birlikte, tam olarak yerleşmesi birkaç yılı alabilmektedir. Ergenlik döneminde görülmesi nadirdir.

Modayı Çok Sık Takip Ediyorlar

Alışveriş takıntısı, daha çok dürtü düzeyinde ele alınan bir rahatsızlıktır. Kompulsif satın almada davranışların karşı konulamazlığı ve denetlenemezliği, OKB'deki gereksiz, aşırı ve istenmeyen ritüelleri hatırlatır. Ancak, denetlenemeyen satın alma davranışı sergileyen hastalar, marka takıntısında çok görmediğimiz şekilde, adeta ilgili davranış öncesi aşerme yaşamakta ve davranış ortaya çıktığı andan itibaren hedonik bir hoşnutlukla karşılaşmaktadırlar. Bunların yanı sıra, yeniliklerin farkında olmak, son modayı takip etmek, pazarlıkla en uygun fiyatı elde ettiğine inanmak genelde bu tip kişilerde kendine olan güveni arttırır.

Boşluk Duygusuna Karşı Savunma Olarak Gelişmektedir

Antisosyal, borderline, histrionik ve narsist kişilik bozuklukları, bu rahatsızlıkla daha sık birlikte görülür. Psikodinamik açıdan bakıldığında, kompulsif satın alma; narsistlik, zedelenme, psikolojik bağımlılık, öfke, utanç ve umutsuzluk gibi olumsuz duygular, boşluk ve yetersizlik hissi gibi çeşitli olgulara karşı bir savunma olarak işlev görür. Satın alma ya da paranın bir tür takıntı haline gelmesinde sadece biyolojik ya da psikolojik etmenler değil, içinde yaşadığımız toplumun bu davranışa bakış açısı da rol oynamaktadır. Bir davranış, toplum tarafından ne kadar kabul görürse, davranışsal bağımlılığa eğilimli kişilerin kendilerini rahatlatan bu tarz davranışları benimseyip devam ettirmesi daha kolay olur.

Tedavisi Zor Değildir

Yaşlılarda farmakolojik (ilaç tedavisi) ve psikoterapötik yaklaşımın birarada kullanılması büyük yarar sağlar. Ergenlerde ise daha çok grup terapisi yararlı olabilir. Yine aile terapisinin de olumlu etkileri vardır. Bazı davranışsal tedavi yöntemleri ile motivasyon düşükken bile olumlu sonuçlar alınabilmektedir.

Özgüven Eksikliğini Bastırmak İçin Alışveriş Yapıyorlar

Kompulsif satın alma davranışının gelişiminde temel kabuller (kendilik değerinin düşüklüğü, incinebilirlik), ebeveynlerden birinin küçük yaşta kaybı, fiziksel yoksunluklar (sakatlık) bulunabilir. Hastaların kendileriyle igili algıları dar kapsamlıdır ve bazen gerçekle uyumsuz çarpıtmalar görülür. Bu da bazen özgüven eksikliği olarak özetlenebilecek bir görünümle karşımıza çıkar. Kişi, benlik algısını arttırmak için özellikle bazı nesneleri alma ihtiyacı duyabilir. Belirli bir konuyla ilgili nesneleri kompulsif şekilde alarak, o konu hakkında yeterli oldukları duygusunu yaşayabilirler.

Aromaterapinin faydaları nelerdir?Aromaterapi ruh sağlığına iyi geliyor mu? Ofis ortamında hangi uçucu yağlar kullanılabilir? Alerji sorunu olanlar hangi uçucu yağları kullanabilir? Aromaterapist Aslı San Bilgin aromaterapinin faydaları hakkında bilgiler verdi.

Crop Top Trendi

Crop Top Trendi
Astroloji
OĞLAK
KOVA
TERAZİ
KOÇ
YAY
İKİZLER
YENGEÇ
BOĞA
BAŞAK
BALIK
ASLAN
AKREP
Bugün

Bugün ailevi konular gündeminizi meşgul edebilir. Gün içinde ev hayatınızla ilgili sıkışmalar yaşayabilirsiniz. Bu durum sizi güven arayışına itebilir. Geçmişe ait konular gündeminizi meşgul edebilir. Babanızla ilgili konuları ihmal etmeyin. Gün içinde duygusal zamanlar yaşayabilirsiniz. Yakın ilişkilerinize daha fazla zaman ayırmalısınız.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün iletişimin yoğun olduğu zamanlar içindesiniz. Uğraştığınız konularla ilgili eğitimler alabilirsiniz. Yakın çevrenizdeki değişiklikler gündeminizi etkileyebilir. Gün içinde kendinizi duygusal hissedebilirsiniz. Yakın ilişkilerinizde yeni farkındalıklar içinde olabilirsiniz. Keyif aldığınız şeyler için harcama yapabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Eşinizle ilgili konular gündeminizi meşgul edebilir.  Yakın ilişkide olduğunuz kişilerle denge içinde olmak sizin için önemli olabilir. Tamamlanma içinde olabilirsiniz. Gün içinde sizi uğraştıran konulara karşı dikkatli olmanızda fayda var. Sorumlu olduğunuz konularda farkındalık yaşayabilirsiniz. Zevk aldığınız konulara yönelebilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün niyet ettiğiniz şeyleri yapmak için kendinizi hazır hissedebilirsiniz. Kişisel açıdan önem verdiğiniz konularda daha hassas olabilirsiniz. Gün içinde keyif aldığınız konulara zaman ayırabilirsiniz. İmaj değişikliği için uygun bir gündesiniz. İlişkiler önem kazanabilir. Tartışmalara dikkat etmenizde fayda var. Oldukça hızlı davranabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün uğraştığınız işlerde kendinizi daha fazla ifade etmek isteyebilirsiniz. Aşk ve ilişkileriniz gündeminizi meşgul edebilir. Keyif aldığınız konularda harcamalar yapabilirsiniz. Kadınlarla ilgili konular dikkat çekebilir. Bazı konularda risk almaya yakın olabilirsiniz. Sevdiklerinize hediyeler alabilirsiniz. Harcamalarda aşırıya kaçmamaya özen gösterin.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün geleceğinizle ilgili yeni ümitler besleyeceğiniz olaylar yaşayabilirsiniz. Arkadaşlarınıza zaman ayırmak için uygun bir gündesiniz. İş hayatınızda alacağınız destekler, sorumlu olduğunuz konuları daha kolay toparlamanıza yardımcı olacaktır. İkili ilişkileriniz gündeminizi meşgul edebilir. Sosyal alanda girişkensiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün çalışma hayatınızdaki sorumluluklarınız gündeminizi meşgul edebilir. Hedeflerinize ulaşmak için bazı kararlar vermeniz gerekebilir. Göz önünde olmaktan hoşlanacağınız bir gündesiniz. Devlet ile ilgili konular ön plana çıkabilir. Gün içinde kendinize ve sevdiklerinize zaman ayırmak size iyi gelecektir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün bilemediğiniz konularda kendinizi yalnız hissedebilirsiniz. Kendi iç dünyanızla ilgili konularla ilgilenebilirsiniz. Elinizde olmayan nedenlerden dolayı kontrol kaybı yaşamayın. İkili ilişkilerinizde tartışmalar yaşanabilir. Bazı olayların daha rahat farkına varabilirsiniz. Harekete geçmeden önce düşünmek için kendinize fırsat tanımalısınız.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün ortaklı konulara dikkatinizi verebilirsiniz. Sizi krize sokan konulara karşı özen göstermenizde fayda var. Korku ve endişe duyduğunuz konuları göz ardı etmekte zorlanabilirsiniz. Yakın ilişkilerinizde bazı kararlar alabilirsiniz. Gün içinde aşırı harcamalardan uzak durmalısınız. Akşam sevdikleriniz için sürprizler hazırlayabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Çalışma hayatınızda kişisel yeteneklerinizi kullanmanız gerekebilir. Uğraştığınız işlerde tamamlanma yaşayabilirsiniz. Maddi kaynaklarınızla ilgili düzenlemelere gidebilirsiniz. Sorumlu olduğunuz konulardaki yaşadığınız sıkışıklıklar sizi tekrar organize etmeye itebilir. Gün içinde sevdiklerinizle paylaşımda bulunmak isteyebilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün aşk ve ilişkilerinizde hareketli bir gündesiniz. Yakın ilişkilerinizde ani çıkışlar yapmamanızda fayda var. Gün içinde size zevk veren konulara daha fazla yönelebilirsiniz. Harcamalarınıza dikkat etmenizde fayda var. Kendinizi daha özgür hissedeceğiniz zamanlardasınız. Karşınızdaki insanların isteklerine önem vermelisiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün çalışma hayatınızdaki sorumluluklarınızla ilgilenebilirsiniz. İşlerinizi planlamanız sizi rahatlatacaktır. Birlikte çalıştığınız kişilerin hayatlarıyla ilgilenebilirsiniz. Sizi yoran konulara karşı dikkatli olmanızda fayda var. Yakın ilişkilerinize zaman ayırmak isteyebilirsiniz. Gün içinde kendinize de zaman ayırmalısınız.Devamını Oku

Devamını Oku
Hafta Hafta Gebelik

Gebeliğinizin kaçıncı haftasındasınız?

Günün Yazıları

İlginizi Çekebilecek Diğer Haberler

Sıradaki Haber