Böbrek taşları ve tedavisi

Üroloji Uzmanı Prof. Dr. Mustafa Sofikerim, böbrek taşları hakkında bilinmesi gerekenleri sizler için anlattı.

Böbrek taşları ve tedavisi

İdrar yolu taşlarının, böbrekte veya idrar yollarının herhangi bir yerinde oluşan, idrarda çözülemeyen ve atılamayan kimyasal maddelerin zamanla kristalleşmesi ve birikmesi ile oluşan sert cisimlerdir. İdrar yolu taş hastalığı, idrar yolu iltihapları ve prostat hastalıklarından sonra boşaltım sisteminin en sık rastlanan sorunudur. Son 20-30 yıl içinde böbrek taşı görülme sıklığında bir artış olduğu bildirilmektedir. Bu artışın kesin sebebi bilinmemekle birlikte beslenme alışkanlıklarındaki değişikliklere ve az sıvı alımına bağlı olduğu düşünülmektedir.

Böbrek taşı nasıl oluşur?

Böbrekler vücudumuzun filtre sistemi olarak çalışırlar. Kan sürekli olarak böbreklerden süzülürken yararlı maddeler emilir, istenmeyen maddelerse idrarla dışarı atılır. Böbrek ve idrar yolları taşlarının %80'i kalsiyum içeren taşlardır. İdrarda bazı maddelerin yoğunluğunun taş oluşumunun yönlendirici gücüdür. Özellikle beslenme tarzı ve iklim özellikleri gibi çevresel etkenler, idrarda atılan kristallerin yoğunlaşmasına, kümeleşmesine ve birikip 'taş' oluşumuna sebep olmaktadır. Kristal yoğunlaşması ve taş oluşumu, böbrekte 'nefron' olarak adlandırılan ve her böbrekte bir milyon kadar olan tubüler (boru şeklinde) yapılarda başlamaktadır. Nefronların görevi, kanı süzmek ve atılması gereken artıkları idrar olarak atmaktır. Yoğunlaşan kristaller, idrarın daha yoğun olduğu tubüler sistemin sonuna doğru birikir ve tubüllerin duvarına yapışır.

Günlük sıvı alımı 1,5 litrenin altında olanlarda, taş hastalığı riski daha fazladır. Diyet yaparken; kalsiyum, oksalat, sodyum ve karbonhidratların gereğinden fazla alınması, yetersiz miktarda turunçgil tüketimi ve aşırı derecede güneş ışınlarına maruz kalmak taş hastalığı için risklidir.

Böbrek taşına bağlı şikayetler nelerdir?

Böbrek taşlarının çoğunluğu bulgu vermez, başka bir sebeple yapılan radyolojik incelemeler sırasında saptanır. Eğer taş büyükse ve böbrek havuzcuğunda tıkanıklığa yol açmışsa ağrı ve enfeksiyona sebep olabilir. Taş hareket edip üreter adı verilen böbrekle mesane arasındaki kanala girerse idrar akışını tamamen engelleyerek kolik denilen çok şiddetli ağrıya yol açabilir. Ağrı bel bölgesinden başlayarak kasığa doğru yayılır ve hastalarda bulantı, kusma, karın şişliği gibi ek yakınmalara yol açabilir. Taşın idrar yollarını zedelemesine bağlı idrarda kanama görülebilir.

Nasıl teşhis edilir?

Böbrek taşlarının bir kısmı rastlantısal olarak teşhis edilirler. Check-up programlarında ultrasonografinin yaygın kullanılması ile günümüzde herhangi bir yakınmaya yol açmadan tanı konulan taş hastalığının sayısı gün geçtikçe artmaktadır. Diğer yandan bel ağrısı, tekrarlayan idrar yolları iltihabı veya idrarda kanama gibi yakınmalar hastayı hekime getiren unsurlardır. Bu yakınmalarla başvuran hastalarda Direkt Üriner Sistem Grafisi (DÜSG), Ultrasonografi, İntravenöz Pyelografi (İVP), Spiral Bilgisayarlı Tomografi (BT) gibi incelemeler yapılarak tanı konulması mümkün olmaktadır.

Tedavi edilmeli midir?

Böbrek havuzcuğunda (pelvis) yerleşik taşlar mutlaka tedavi edilmelidir. Tedavi edilmediğinde böbrekte fonksiyon bozukluğuna ve iltihaba yol açabilirler.

Böbreğin içindeki kaliks adı verilen ceplerin içinde bir taş saptanır ise çoğunlukla sessiz seyreden bu durum bir probleme yol açmaz. Kaliks taşları bulundukları yerde büyüyebilir veya hareket edip üreter kanalına girerek ağrı, kanama, iltihap gibi yakınmalara yol açabilir. Bu nedenle kalis taşları tedavi edilmelidir.

Böbrek taşının oluşumu önlenebilir mi?

Yaşam ve beslenme tarzında birkaç değişiklik yaparak yeni taş oluşma riski azaltılabilir. Daha önceden uygulanan, katı kısıtlamalar içeren diyetlerin çok gerçekçi olmadığı ve hastaların büyük kısmının bu kısıtlamalara uymakta güçlük çektikleri gösterilmiştir. Hastalar yüksek miktarda sıvı almaya teşvik edilmelidir. Bu, bileşimi ne olursa olsun bütün idrar yolu taşlarında geçerli bir öneridir. Erişkin bir insanın 24 saatlik idrar hacmi 2 litrenin üzerinde olmalıdır. Sıvı alınması 24 saat içerisine eşit olarak dağıtılmalı ve sıvı kaybı varsa özellikle dikkatli olunmalıdır.

Hastalarda aşırıya kaçmamak koşuluyla bütün besin gruplarını içeren karma ve dengeli bir beslenmeye ihtiyaç vardır. Lif içeren besinler ve faydalı etkileri nedeniyle sebze, meyve tüketimi teşvik edilmelidir. Ancak oksalat bakımından zengin olan sebze ve meyvelerden (ıspanak, kakao, çay yaprakları, ceviz, buğday kepeği) sakınmak gerekir. Bu önlem özellikle idrarında yüksek miktarda oksalat bulunan hastalarda önemlidir.

Böbrek taşları ve tedavisi

Prof. Dr. Mustafa Sofikerim

 

Aromaterapinin faydaları nelerdir?Aromaterapi ruh sağlığına iyi geliyor mu? Ofis ortamında hangi uçucu yağlar kullanılabilir? Alerji sorunu olanlar hangi uçucu yağları kullanabilir? Aromaterapist Aslı San Bilgin aromaterapinin faydaları hakkında bilgiler verdi.

Ofise Renk

Ofise Renk
Astroloji
KOÇ
BOĞA
İKİZLER
YENGEÇ
ASLAN
BAŞAK
TERAZİ
AKREP
YAY
OĞLAK
KOVA
BALIK
Bugün

Bugün işleriniz tahmin ettiğinizden yavaş ilerleyebilir. İşinizle ilgili orijinal fikirlerden yararlanabilirsiniz. Maddi kaynaklarla ilgili konular gündeminizi etkileyebilir. Başkalarından destek göreceğiniz zamanlar var. Harcamalarınızla ilgili gelir gider dengesi çıkarabilirsiniz. Karar verip, uygulamaya geçmek için çok uygun bir gün olmayabilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Yeni başlangıçlar içinde olmak isteyeceğiniz bir gündesiniz. Kesin kararlar vermekten kaçınmalısınız. Deneysel tutumlar içinde olabilirsiniz. Beslenmenize özen göstermenizde fayda var. Kişisel açıdan önem verdiğiniz şeyler için zaman harcamak size iyi gelebilir. Ufak tefek işlerinizi bitirmeniz için uygun zamanlar olabilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün gündeminizi gizli kalmış konular oluşturabilir. Bilemediğiniz konular hakkında içsel süreçler yaşayabilirsiniz. İlgilendiğiniz konularla ilgili sezgilerinize güveneceğiniz zamanlar var. Gençlerle zaman geçirmek size iyi gelebilir. İşlerinizde yavaşlama söz konusu, ertelediğiniz işlerinizle ilgilenmek için uygun bir gün.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün arkadaşlarınıza zaman ayırabilirsiniz. Radikal ve olağandışı olduğunu düşündüğünüz görüşlerinizi paylaşmak istediğiniz zamanlar olabilir. Dernek işlerinizi halledebilirsiniz. İşlerinizde size destek olacak kişiler olabilir. Bugün işleriniz yavaş ilerleyebilir, kesin kararlar vermemeye özen gösterin. İşten gelen paralar olabilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

İş hayatınızdaki sorumluluklarınız gündeminizi oluşturabilir. Hedeflerinize ulaşma yönünde yeni fikirleriniz olabilir. Sezgilerinizin gücü ile yöneticilerinizi de etkileyebileceğiniz zamanlar var. Bugün önemli kararlar almamaya özen göstermelisiniz. Devletle işleriniz var ise yavaşlama söz konusu olabilir, sakin olmakta fayda var.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün yeni ufuklara açılmak ve keşfetmek isteği içinde olabilirsiniz. Uluslararası konularla ilgileneceğiniz imkânlar olabilir. Yolculuklarınızı planlayabilirsiniz fakat karar vermek için uygun bir gün olmayabilir. Ruhsal olarak sakin bir geçirebilirsiniz. İşleriniz de yavaşlama söz konusu olabilir, akışta kalmakta fayda var.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün işlerinizde kriz yaratan durumlarla ilgilenebilirsiniz. Ortaklı para konularında hızlı karar vermemekte fayda var. Sabırlı olmanız gereken durumlar yaşayabilirsiniz, beklemede kalmalısınız. Duygusal yönden bağlayıcı koşullar söz konusu olabilir. Bugün teknik konularla ilgilenmeniz gereken zamanlar var.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Eşinizle ilgili konular bugün gündeminizi etkileyebilir. Yaşadığınız olaylara karşı farklı fikirler ortaya koyabilirsiniz.  Anlaşma imzalarken dikkat etmenizde fayda var. Alacağınız kararlar için acele etmeyin. Daha sonra uğraştıran durumlar söz konusu olabilir. Bugün aksattığınız işleri hallederek, sakince geçireceğiniz zamanlar olabilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün işte beraber çalıştığınız kişilerle ilgili konular gündeminizi etkileyebilir. Hizmet aldığını konu veya kişilerle ilgili sıkıntı içine girebilirsiniz. Bugün karar vereceğiniz plan ve programlarda aksamalar yaşanabilir. İşe kendinizi vermeme söz konusu olabilir. İşyerinde zaman bulamayıp yapamadığınız işlerinizi tamamlayabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Kendinizi orijinal fikirlerinizle ifade etmek istediğiniz bir gündesiniz. Bugün riskli konularla ilgili karar almamaya özen gösterin. Çocuklarınızla zaman geçirmek size iyi gelebilir. Harcamalarınıza dikkat etmekte fayda var. Bugün sanatsal aktivitelerle gününüzü değerlendirmek isteyebilirsiniz. Yavaş akan bugünde sakin kalmaya çalışın.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Eve dair konular gündeminizi oluşturabilir. Ev içindeki kazalara karşı dikkatli olmaya çalışın.  İşlerinizde kendi iç sesinizi dinleyerek çözmeniz gereken olaylar olabilir. Babanıza ait konular gündeme gelebilir. Güven aradığınız durumlar söz konusu olabilir. İşlerinize konsantre olmakta güçlük çekebilirsiniz. Akışta kalın.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün teknik konularla ilgilenmek durumunda kalabilirsiniz. Tembellik etmek için güzel bir gündesiniz.  Yakın çevrenizdekilerin dedikodularıyla gününüz renklenebilir. Yavaş ilerleyen bugünde sakin kalmakta fayda var. Acele karar vermemeye özen gösterin. Gün içinde ilgilendiğiniz konularda sezgilerinizle hareket etmek isteyebilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Hafta Hafta Gebelik

Gebeliğinizin kaçıncı haftasındasınız?

Günün Yazıları

İlginizi Çekebilecek Diğer Haberler

Sıradaki Haber