Karanlık hava depresyonu tetikler mi?

Kışın erken kararan havalar, gün ışığından az yararlanmak, soğuyan havalar ile fiziksel etkinlik alanlarımızın azalması yatkınlığı olan kişilerde kış depresyonuna neden olabiliyor. Psikiyatri Uzmanı Prof. Dr. Mustafa Sercan kış depresyonu hakkında en çok merak edilenleri cevapladı.

Karanlık hava depresyonu tetikler mi?

Kış depresyonu neden olur?

Sonbahar ve kış aylarında günışığının azalmasına beynin verdiği tepki ile tetiklendiğini düşünülmektedir. Kış depresyonunun serotonin ve melatonin’in kan düzeylerindeki değişikliklerle ilişkili olduğu gösterilmiştir. Bu iki kimyasal madde insanda uyku ve uyanıklık döngüsünün, enerjisinin ve ruh halinin düzenlenmesinde etkilidir. Sonbahar ve kış mevsimlerinde günlerin kısalmasıyla günışığında geçen sürenin azalması ve karanlık saatlerin uzamasıyla melatonin düzeylerinde artış ve serotonin düzeylerinde azalma olmaktadır. Bu da depresyonun oluşması için gereken biyolojik koşulları yaratabilir.

Kış depresyonu kapıda mı? Grip gibi herkes risk altında mı?

Grip virüsü bile herkeste değil, bağışıklığı zayıf olanda hastalık yapar. Mevsimsel depresyon da öyle, yatkın olan kişilerde risk yüksektir. Işığın azalmasına tepki olarak da ortaya çıkabilir.

Her kendini mutsuz hissedenin aklına depresyon mu gelmeli?
Elbette hayır. Depresyondaki kişiler çoğunlukla mutsuzdur ama her mutsuz kişi depresyonda demek değil bu. Paniğe kapılmamak gerekmesi de bundan.

Mutsuz kişi kendindeki durumu nasıl ayırt edebilir?
Önce sıradan mutsuzluktan daha çok yakınması olduğunu ayırt etmeli. Depresyon hem bedensel hem de ruhsal çökkünlük halidir. Mutsuzluk ise elimizdekilerin beklentimizin gerisinde kalması ya da beklemediğimiz olumsuzluklarla ortaya çıkan bir ruh halidir. Mutsuzlukla oluşan olumsuz duygu zamanla azalır, kişi normalize olur. Olumsuz duygulara bedensel belirtiler eşlik ediyorsa, bu belirtiler artma eğiliminde ise ya da azalmıyor ve süre iki haftayı geçmişse depresyon olasılığı beliriyor demektir.

Mevsimsel depresyon belirtileri nelerdir, kendinde gören kişi ne yapmalıdır?
Depresyon ille de kişinin olumsuz bir yaşam olayına tepki olarak oluşmaz. Olumsuz yaşam olayları tetikleyicilerden yalnızca biridir. Depresyon biyolojik yapımızın bir sonucu da olabilir, mevsimsel depresyon gibi doğa olaylarınca da tetiklenebilir.

Kişi bir neden olmadan da üzgün hisseder ve sevinemediğini fark eder. Bu bazen kolay ağlama, kolay sinirlenme ya da hiçbir şey hissetmeme şeklinde de gerçekleşir. Keyif alma duygusunun kaybı, sosyal ilişkilerden uzaklaşma. Sıkıntı, kaygı hissi olabilir tam bir duyarsızlık (dünya yansa umursamaz) şeklinde de kendini gösterir. Uyku ve iştah değişiklikleri belirgindir. Enerji azlığı, çabuk yorulma, halsizlik, çaresizlik duygusu, umutsuzluk.

Dikkat yoğunlaşmasında azalma ve güçlük, okul ya da iş yaşamında başarının düşmesi. Cinsel isteksizlik. Bunların bazıları iki haftadan uzun süredir kişide varsa depresyon akla gelmeli ve bir hekime başvurmalı.

Kış depresyonuna özgü belirtiler neler?

Genel depresyon belirtileri kişide var olmakla birlikte bazıları özel görünüm taşır. Halsizlik duygusu kol ve bacaklarda kurşun ağırlığı varmış şeklinde hissedilir. Uyku bozukluğu çok bazen de aşırı uyuma biçiminde görülür. İştah değişikliği de artış yönündedir aşırı yemeye kadar gidebilir. Karbonhidratlara düşkünlük artar, kilo alımı belirgindir.Mevsimsel depresyon kararını belirtilerin (en az iki yıl arka arkaya) mevsim içinde yalnızca birkaç ay sürmesi, diğer mevsimlerde olmamasına göre veririz.

Kimlerde olur?

Kış depresyonunun toplumda yaygınlığı % 5 – 6 olarak tahmin edilmektedir ve bu oran yaşanılan bölgenin ekvatora uzaklığına bağlı olarak yükselmektedir. Kuşkusuz her yaşta olabilse de ilk görülmesi genç erişkin yaşlarındadır ve kadınlarda erkeklerden dört kat sık görülmektedir. Ailevi geçiş özellikleri göz önüne alındığında ailesinde mevsim depresyonu olanlarda risk daha yüksektir.

Mevsimsel Depresyonun Tedavisi Nedir?

Mevsimsel depresyonun tedavisinde ilaç tedavisi, psikoterapi ve ışık tedavisi kullanılabilmektedir.
Korunmak için gün ışığından en çok yararlanmanın yollarını bulmakta yarar var. Sabah erken uyanmak, gündüz saatlerinde açık havada, gün ışığında yürümek. Hava kapalı bile olsa bunun yararlı olduğunu bilmekte yarar var.

Çevrede kar varken gün ışığının daha etkili olduğunu bilmekte de yarar var. Akşam saatlerinde de olabildiğince aydınlıkta olmak yararlıdır. Uyku saatlerinin düzenli olması ve uyku süresinin de artışına da, azalmasına da meydan vermemek önemlidir.

Aromaterapinin faydaları nelerdir?Aromaterapi ruh sağlığına iyi geliyor mu? Ofis ortamında hangi uçucu yağlar kullanılabilir? Alerji sorunu olanlar hangi uçucu yağları kullanabilir? Aromaterapist Aslı San Bilgin aromaterapinin faydaları hakkında bilgiler verdi.

Zarif ve Şık

Zarif ve Şık
Astroloji
KOÇ
BOĞA
İKİZLER
YENGEÇ
ASLAN
BAŞAK
TERAZİ
AKREP
YAY
OĞLAK
KOVA
BALIK
Bugün

Eve ait konular gündeminizi etkileyebilir. Evinizde yenilikler yapmak için para ayırabilirsiniz. Geçmişe yönelik konuların gündeme geleceği zamanlar var. Kendi iç sesinizi dinleyerek üstesinden gelebilirsiniz. Çözmek istediğiniz konuların tamamlanması için uygun imkânlar doğacak. Babanızla ilgilenmeniz gerekebilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Genel anlamda sakin bir gün geçirebilirsiniz. Yakın çevrenizdeki değişikliklerle ilgileneceğiniz zamanlar olabilir. Zihinsel heyecan duyabileceğiniz olaylar yaşanabilir. Kardeşlerinizle iletişim halinde olacağınız durumlar söz konusu. Sonuca ulaştırmak istediğiniz konuları zihinsel olarak çözme çabası içinde olabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün cüzdanınıza ait konular ön plana çıkıyor. Harcamalarınızı sorgulayıp, yeni bir bütçe planlaması yapabilirsiniz. Finansal kaynaklarınızı inceleyip, genişletmek isteyeceğiniz zamanlar var. İş hayatınızla ilgili konularda başkalarından destek alacağınız imkânlar doğabilir. Kişisel yeteneklerinizin gelişimi ile ilgili yeniliklere gidebilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün küçük sürprizlerle karşılaşabilirsiniz. Kişisel açıdan önem verdiğiniz konularda yenilenmeye gitmek isteyeceğiniz zamanlar olabilir. Yeni başlangıçlar için yeni niyetler ortaya koyabileceğiniz zamanlar var. Genel olarak sakin bir gün geçirebilirsiniz, akışta kalmaya özen gösterin. Beslenme alışkanlıklarınızla ilgili değişikliğe gitmeniz gerekebilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün hayatınızın gizli kalmış tarafları gündeminizi etkileyebilir. Ruhsal gelişiminiz için farklı alanlarla ilgilenmek isteyebilirsiniz. Yaşadığınız olaylarla ilgili içsel süreçler yaşıyor olabilirsiniz. Zihinsel yoğunluk hissedeceğiniz zamanlar var.  Elinizde olmayan nedenlerden dolayı olaylara karşı sorgulayıcı davranabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Gelecek beklentileriniz için düşünüp, zaman ayırmak isteyeceğiniz bir gündesiniz. Arkadaşlarınızdan gelen sürprizler olabilir. Hayatınıza yenilik katmak isteyeceğiniz anlar yaşayabilirsiniz. Sosyal konularla ilgilenmek size keyif verecektir. İş hayatınızda başkalarından destek alacağınız imkânlar var. Üzerinde çalıştığınız işler netleşmek üzere.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

İş hayatınızla ilgili konulara yönelebilirsiniz. Aldığınız sorumluluklarla ilgili yeni düzenlemelere gitmek isteyeceğiniz zamanlar olabilir. Hedeflerinizi sorgulayacağınız durumlarla karşılaşabilirsiniz. Genel olarak sakin geçen bugünde eksik kalan işlerinizi toparlama fırsatınız olabilir. Gün içinde beklenmedik sürprizler gelebilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Yeni ufuklara açılma ve özgürleşme isteği içinde olabilirsiniz. Gün içinde akademik konulara zaman ayırarak bilimsel konularla ilgilenebilirsiniz. Gitmek istediğiniz yolculuklar için plan program yapmak için imkânlar doğabilir. Zihinsel heyecanlar yaşayacağınız zamanlar var. Bitirmek istediğiniz işlerinize yoğunlaşmanızda fayda var.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün ortaklı para durumlarıyla ilgilenebilirsiniz. Gün içinde sonuçlanmasını beklediğiniz işleriniz, ilerlemeyebilir, sakin olmakta fayda var. Ufak tefek banka işleriyle ilgileneceğiniz bir gündesiniz. Yatırımlarınızı ve finansal konularınız hakkında düşünsel olarak kararlar alacağınız zamanlar olabilir. Kriz yaratan durumlardan uzak kalmakta fayda var.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Uyum ve denge arayışı içinde olduğunuz sakin bir gündesiniz. Eşinizle ilgili konular gündeminizi etkileyebilir. Bugün küçük sürprizlerle karşılaşabilirsiniz. Hayatınıza yenilik katmak için imkânlar söz konusu. Anlaşma imzalamak için doğru bir gün olmayabilir, beklemede kalmakta fayda var. Genel işlerinizi toparlayacağınız, sakin zamanlar var.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Çalışma hayatınızdaki sorumluluklar ön planda olabilir. Üretkenliğinizle ilgili değişikliklere gidebilir, yeni kararlar alabilirsiniz. Sağlığınıza özen göstermeniz gereken zamanlar olabilir. İş hayatınızda birlikte çalıştığınız kişiler zihninizi fazla kurcalıyor olabilir, olaylara karşı sakin yaklaşmakta fayda var. Bugün yaratıcılığınızı kullanabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Kendinizi ifade etmek isteyeceğiniz zamanlar olabilir. Yaratıcılığınızı kullanarak hayatınızda bazı konuları değiştirmek isteyebilirsiniz. Gün içinde küçük sürprizler gerçekleşebilir. Zihninizi fazla kurcalayan konularla ilgilenmek durumunda kalabilirsiniz. Genel olarak sakin zamanlar geçireceğiniz bugünde akışta kalmakta fayda var.Devamını Oku

Devamını Oku
Hafta Hafta Gebelik

Gebeliğinizin kaçıncı haftasındasınız?

Günün Yazıları

İlginizi Çekebilecek Diğer Haberler

Sıradaki Haber