Eşler arası çatışma sırasında çiftler birbirilerine farklı biçimlerde duygularını ifade ederler. Bu duygu ifade stili çatışmanın devamını ya da sonlandırılmasını belirler. Duyguların doğru ifade edilmesi ve doğru anlaşılmak çatışmayı sonlandırabilir. Ancak duyguların yanlış ifade edilmesi ya da yanlış anlaşılmak ise çatışmayı arttırabilir.
 
KIZGINLIK DUYGUSU İFADE BİÇİMLERİ
 
1-Yaygın Kızgınlık
 
 
Bu ifade biçiminde; kişiler eşlerini suçlayarak, bağırarak ya da hakaret ederek ilişkiye zarar veren yıpratıcı davranışlar göstermektedirler “Eşime karşı sesimi yükseltirim, bağırıp çağırırım”
 
 
2- Pasif Kızgınlık
 
 
Bu ifade biçiminde; kişiler kızgınlığını sözlerinden çok tavır ve hareketleri ile belli etmektedir. Diğer bir deyişle, yıkıcı fakat pasif davranış örüntüsü sergilemektedirler. “Eşime küserim, bir süre sessiz kalırım”
 
 
3- Kaçınmacı Davranış
 
 
Bu ifade biçiminde; kişiler, kızgınlıklarını kendi içlerini atıp tartışmadan geri durmayı tercih etmektedirler. Bu kişiler genellikle kendilerini savunmayı reddederek, kızgın olduklarını inkâr etmeyi tercih etmektedirler “Sorun hakkında konuşmayı ertelerim ya da konuyu kapatmaya çalışırım”
 
4- Olumlu-Bütünleyici Kızgınlık
 
 
Problem çözme ve sorunu olumlu bir şekilde halletmeye yönelik davranış biçimlerini içermektedir. “Eşimle mutlaka konuşup sorunu halletmeye çalışırım, onunla uzlaşmaya çalışırım”
 
ÜZÜNTÜ DUYGUSU İFADE BİÇİMLERİ
 
1-Sessiz Kalma/Bastırma
 
 
“Eşimle bunu konuşmamayı tercih ederim, benim için bunu konuşmanın bir anlamı yok”
 
2- Yapıcı ve Olumlu İfade
 
 
“Ne hissediyorsam ona açıkça söylerim, konuşmaya, ifade etmeye çalışırım”
 
3- Depresif Duygu Durumu
 
 
 
“Depresif olurum, kendimi değersiz hissederim”
 
4- Sosyal Destek Arama/Eşe Bağımlı Davranış
 
 
“Sessiz ve düşünceli olurum, onun benimle ilgilenmesini beklerim”
 
5- Dikkat Dağıtıcı Etkinliklere Girmek
 
 
“Tartışma ortamından uzaklaşır, Başka şeylerle ilgilenirim, başka uğraşlarla meşgul olurum”
 
 6- Yıkıcı ve Olumsuz Davranış
 
 
“Ne yaparsa yapsın kabul etmem, olayı uzatırım”
 
 
SUÇLULUK DUYGUSU İFADE BİÇİMLERİ
 
1-Özür Dileme/Açıklama Getirme
 
 
“Haksız, hatalı olduğumu ve pişmanlığımı ifade ederim”
 
2- Ödün Verme/Affettirme
 
 
“Telafi etmek için onun hoşuna gidecek, seveceği bir şeyler yaparım, şımartmak, jest yapmak gibi”
 
3-İnkâr Etme
 
 
“Hatamı kabul etmem, suçsuzmuş gibi üste çıkmaya çalışırım, suçu bastırırım”
 
Kaynak:
“Evlilikte Kızgınlık, Üzüntü ve Suçluluk Duygularının İfade Biçimlerinin Ölçümü” Türk Psikoloji Yazıları, Haziran 2013, 16 (31), 36-55 
 
Murat ATİLA
Klinik Psikolog/Aile Danışmanı