Demirel'den zirve lobisi
CUMHURBASKANI Suleyman Demirel, Lizbon'da yapilan AGiT zirvesinde gerceklestirdigi gorusmelerde kulis yapti. Demirel, Bosna - Hersek Cumhurbaskani ile yaptigi gorusmede Bosna - Hersek, Hirvatistan, Turkiye arasinda onumuzdeki gunlerde bir zirve yapilmasi konusunu ele alirken, Arnatvutluk Cumhurbaskani ile yaptigi gorusmede de dogu - bati karayolu projesine katilan ulkeler arasinda da bir zirve duzenlenmesi onerisinde bulundu.
Barcin YiNANC - LiZBON
Demirel, dun Lizbon'da gerceklestirdigi temaslari cercevesinde Bosna - Hersek Cumhurbaskani izzetbegovic'le sabah kahvaltisinda biraraya geldi. Demirel, bu asamada yarar gorulmesi durumunda Bosna - Hersek, Hirvatistan ve Turkiye arasinda mevcut olan uclu danisma mekanizmasinin isletilebilecegini bu cercevede uc ulke lideri arasinda Turkiye'de bir zirve toplantisi duzenlenebilecegini soyledi. izzetbegovic'in boyle bir zirve toplantisi yapilmasinin yararli olacagini bildirmesi uzerine, Hirvatistan'la yapilacak danismalarin ardindan zirvenin hazirlik calismalarinin baslatilmasi karari alindi.
Demirel, daha sonra Romanya'nin yeni secilen Cumhurbaskani Emil Constantinescu'nun yani sira, Arnavutluk Cumhurbaskani Sali Berisa ve Moldova Cumhurbaskani Mirca Snegur ile gorustu.
Demirel, Arnavutluk'un Adriyatik kiyisindaki Dures limanini Makedonya ve Bulgaristan uzerinden istanbul'a baglayacak olan Bati - Dogu otoyolu projesinin canlandirilmasi gerektigi uzerinde onemle dururken, Arnavutluk Cumhurbaskani ile yaptigi gorusmede projeye ivme kazandirmak amaciyla katilimci ulkelerin (Arnavutluk, Bulgaristan, Makedonya, Turkiye, italya) devlet baskanlari duzeyinde zirve duzenlenmesini onerdi. Demirel'in onerisinin Berisa tarafindan desteklendigi bildirildi.
Ote yandan Turkiye'nin evsahipligine aday oldugu gelecek AGiT zirvesinin ne zmaan ve nerede yapilacagi konusunda Lizbon'da karara varilamadi. Zirvenin hangi araliklarla ve nerede yapilacaginin belirlenmesi konusunda gorus ayriliklarinin bulunmasi nedeniyle kesin bir karar alinamadigi ogrenildi. Bazi ulkeler simdiye kadar oldugu gibi zirvelerin iki yilda bir yapilmasini isterken, bazi ulkeler de bu surenin uc ya da dort yila cikarilmasini onerdi. Bir diger grup ulke de, zirvelerin ihtiyac duyuldugu zaman yapilmasini savundu.
Ote yandan zirvenin duzenlenecegi yerle ilgili olarak da, tum zirve toplantilarinin AGiT'in merkezi olan Viyana'da duzenlenmesi, ya da donem baskanligini yuruten ulkenin ev sahipligi yapmasi onerileri ortaya atildi. Ancak bu oneriler uzerinde uzlasma saglanamamasi uzerine konunun 1997'de Kopenhang'da yapilacak Bakanlar toplantisinda karara baglanmasi gorusu benimsendi. Turkiye'nin gelecek zirveye ev sahipligi yapmak istedigi Lizbon zirvesinin sonuc bildirgesinde kayda gecirildi. Bu arada iskandinav ulkelerinin Turkiye'deki insan haklari ihlalleri nedeniyle istanbul'a itiraz ettikleri ogrenildi.