'Kamu aciklari faize mudahale ile artar'
ANAP milletvekili Rustu Saracoglu'na gore denk butce de, kaynak paketleri de hayal. Ve 1997 butcesi 2 katrilyon 750 trilyon acikla kapanirsa; basarili"
Deniz GUCER - ANKARA
Saracoglu, Turkiye ekonomisinin son 10 yilini is adamlarina grafiklerle anlatti. Turkiye Sanayici ve isadamlari Vakfi'nin Birinci Baskent toplantisina katilan Saracoglu, kamu finansman aciklarinin, devletin yeterli vergi toplamadan kapanmayacagini, faize yapilan siyasi mudahalelerin ise ters isleyerek surekli faizlerin artmasina neden oldugunu soyledi.
Saracoglu, goreve yeni baslayan her ekonomiden sorumlu Devlet Bakani'nin goreve geldiginde "faizleri dusurmek" icin calistigini, son 10 yilda da bu nedenle faizlerin tirmanisa gectigini soyledi. Turgut Ozal'Basbakanligi doneminde faizlerde oldugu gibi finansmani da serbest birakmayi dusundugunu anlatan Saracoglu, bunun ilk donem basarili oldugunu ancak bankalar ve mali sektor uzerinde denetimin yeterince saglamadigini belirtti.
"MUDAHALE BiTMEDi"
"Birincisi politikacinin cantasinda proje doludur. Bu projeler bitmez. Bunlar bitmedigi icin de yeterli finansmani zaten yoktur. ikincisi ise politikaci vatandasin hoslanmayacagi tedbirleri alip, vatandas nezdinde itibar kaybetmek istemez. Ornegin, vergi artirmak gibi."
Siyasilerin faize mudahalesinin piyasalarda guvensizlige neden oldugunu ve kontrol donemlerinden sonra hizla yukseldigini anlatan Saracoglu, "sicak para edebiyatina" da degindi ve sunlari soyledi:
"10 yilda Turkiye'den ne kadar sicak para girmis ya da cikmis. Buna bakmak gerek. Turkiye'den son 10 yil icinde 400 milyon dolar net sicak para cikisi var. Merkez Bankasi odemeler dengesi listesinden herkes bunu bulabilir."
Son 10 yil rakamlarini isadamlarina anlatan Saracoglu, son 10 yil icinde Turkiye'ye 23.4 Milyar Dolar yabanci sermayenin girdigini ancak bunun sadece 1 Milyar Dolari'nin direkt yatirim oldugunu dile getirdi. Saracoglu, yabanci sermayeninin "borc vermeyi tercih ettigini" kaydetti.
"VERGi GELiRLERi ARTIRILMALI"
Finansman sorunun cozebilmek icin toplam vergi gelirlerinin artirilmasi bunun da harcanmayarak aciklarda kullanilmasi gerektigini belirten Saracoglu, kendisine yoneltilen bir soru uzerine, "Kaynak paketlerini gayri ciddi buluyorum. Bunlarin uzerinde konusmaya bile degemez. bu borc paketidir" ifadesini kullandi.
"DENK BUTCE MUMKUN DEGiL"
"1997 yili butcesi 2 katrilyon 750 trilyon acik verdigi taktirde bu istikrar butcesi olacaktir. Boyle olursa 1996 yilinda reel butce acigi sabitlenmis olacaktir. Bu da hukumet icin bir basari sayilir."
Butcenin finansman kalemlerinin cok iyi degerlendirilemegini belirten Saracoglu, bu yil sonuna kadar butcenin 1 katrilyon 485 trilyon acik verecegini dusundugunu, sistemin urettiginin yuzde 50'sini borclandigini anlatarak, bunun anlaminin 5.5 katrilyon borc yaratmak oldugunu, Hazine'nin ise 8 katrilyon liralik bono satmasi gerektigini soyledi. Saracoglu, tum bunlarin anlamini ise soyle ozetledi: "Yuzde 150 enflasyon"