Haydar Aliyev’de Atatürk sevgisi

Dr. Akkan Suver
(Marmara Grubu Vakfı Genel Başkanı)


On üç yıl önce aramızdan ayrılan çağdaş Azerbaycan Devleti’nin kurucusu Haydar Aliyev, Kemal Atatürk’e karşı büyük muhabbet besleyen bir devlet adamıydı.

Haydar Aliyev; “Atatürk’ün yarattığı Türkiye, sadece Türkiye Cumhuriyeti için değil, tüm Türk dünyası ve özellikle de Azerbaycan için önemlidir” derdi.

Atatürk’ü Türk dünyasının tarih boyunca çıkardığı en büyük insan olarak nitelendirilen Haydar Aliyev, TBMM’de yaptığı konuşmasında; “Bana sorarsanız, Atatürk’ün Türk milletine verdiği en büyük eser nedir, buna cevap verebilmek o kadar kolay değildir. Ama Atatürk’ün bıraktığı en önemli eser; O’nun yarattığı, kurduğu ve yaşattığı Türkiye Cumhuriyeti’dir” demişti.

Haydar Aliyev her zaman bağımsız devleti kurmaktan çok yaşatmanın önemli olduğunu vurgular, dolayısıyla yaşayan Türkiye Cumhuriyeti’ne büyük önem atfederdi.

Rehberi Atatürk

Haydar Aliyev göreve başladığında ülkesinde Kiril alfabesi yürürlükteydi. Atatürk’ün Latin alfabesine verdiği önemi her zaman gündeme getiren Haydar Aliyev, 2001 yılında Kiril alfabesinin kaldırılmasına öncülük ederek Latin alfabesinin kabulünü sağladı.

Böylelikle iki toplumu bir arada tutan en önemli köprülerden biri olan Latin alfabesinin kabul edilişiyle Bakü ile Ankara arasında düşünce ve karar birliğinin pekişmesi ve insanlarımızın daha çok kaynaşması sağlandı.

Atatürk’ün ülkesinde gereği gibi tanınması ve bilinmesi için Azerbaycan’da Atatürk Merkezi’ni de kuran Haydar Aliyev, 8 Şubat 1994 günü Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde yaptığı konuşmasında; “Azerbaycan halkı milli bağımsızlığı yolunda milli devletini kurarken kendine rehber olarak Mustafa Kemal Atatürk’ü almış ve Türkiye Cumhuriyeti’nin tecrübelerinden faydalanmıştır” demişti.

Halka öğretti

Azerbaycan’da Atatürk Merkezi’nin kuruluşunu ise 15 Mart 2001 günü şöyle açıklamıştı:

“Benim teşebbüsümle Azerbaycan’da Atatürk’ün öğrenilmesi, araştırılması için bir merkez kuruyoruz. Bu merkez bağımsız bir kuruluş olacaktır. Hem İlimler Akademisi hem de üniversitelerimizin bu alanda en yetişmiş adamları burada yer alacaklardır. Ben de Azerbaycan Cumhurbaşkanı olarak bu merkezin fahri başkanıyım. İnanıyorum ki, bu merkez Azerbaycan ile Türkiye arasındaki tarihi ilişkilerin ne denli çok olduğunu ilmen araştıracak ve meydana çıkaracaktır.”

Onun eseri olan bu merkezde bugün akademisyenler Atatürk hakkında çalışmalar yapmakta ve Türk dünyasına hizmet vermektedirler. Kaleme alınan sayısız makalenin yanı sıra iki yüze yakın kitap, Azerbaycan’da Atatürk konusunda ışık tutan eserler olarak kabul görmektedir.

Haydar Aliyev bir diğer önemli değerlendirmesinde ise şöyle demektedir; “Şahsen öyle hesap ediyorum ki, Mustafa Kemal Atatürk’ün Türk milletine yaptığı hizmetler sonsuzdur. Hepsi o kadar önemlidir ki, birini diğerinden üstün tutamazsınız. Ama bunlar içinde iki büyük hizmeti vardır ki, onların emsali yoktur. Birincisi Türkiye Cumhuriyeti’ni yaratması, ikincisi Türk Ordusu’nu kurmasıdır.”

Bu büyük Atatürk ve Türkiye dostunu ebediyete intikal edişinin on üçüncü yılında saygı ile anıyoruz.

Dr. Akkan Suver
(Marmara Grubu Vakfı Genel Başkanı)

26 Mayıs 2008’de Montenegro tarafından İstanbul’a Fahri Başkonsolos olarak atanan Dr. Akkan Suver, Marmara Grubu Vakfı’nın başkanlığını yürütmektedir. 1998’den beri aralıksız düzenlenen Avrasya Ekonomi Zirveleri’nin kurucusu olan Suver; 2001’de Azerbaycan Tefekkür Üniversitesi tarafından Fahri Doktora, 2010’da Kırgızistan Bişkek Üniversitesi tarafından Fahri Profesörlük, 2013’de Romanya Köstence Devlet Denizcilik Üniversitesi tarafından Fahri Doktora ünvanı ile taltif edilmiştir. Uluslararası barış alanında gerçekleştirdiği kültürlerarası diyalog çalışmalarından dolayı 2007’de Papa 16. Benedict tarafından Papalık Madalyası ile onurlandırılan Dr. Suver’e bugüne kadar Azerbaycan tarafından Dostluk Ordeni ile Terakki Madalyasi, Moğolistan tarafından Cengiz Han Madalyası, Kutup Yıldızı Madalyası ve Gümüş Yıldız Madalyası ve Moldova - Gagavuzya Devleti tarafından 15. Yıl Madalyası, 20. Yıl Madalyası ve Hürriyet Nişanı verilmiştir.