50 yılın 149 bestesi

50 yılın 149 bestesi

Hasan PULUR

1943 yılının Aralık ayında, ünlü bestekar Selahattin Pınar, üniversite öğrencisi genç bir heveslinin, müzik defterine, şunları yazıyordu:
"Yaşının çok az olmasına rağmen, bestekarlığa karşı gösterdiği cesaret ve heves; (....) istikbal vaadeden bir keyfiyettir.
Kendisine gelinceye kadar ölmüş ve yaşayan bestekarları etüd etmesi, musiki tekniğine de ehemmiyet vererek çalışması şartıyla, istikbalin parlak ve orijinal bir bestekarı olacağından şüphe etmem."
Selahattin Pınar'ın geleceğin "parlak ve orijinal bestecisi" olacağını söylediği genç de bir başka "Selahattin"di, Dr. Selahattin İçli...
Aradan 54 yıl geçti, Dr. Selahattin İçli, Selahattin Pınar'ı yanıltmadı, Türk musikisinin parlak ve orijinal bir bestecisi oldu.
* * *
149 bestenin sahibi olan Selahattin İçli'nin 50. sanat yılı, geçen pazartesi günü, Türk Kültürüne Hizmet Vakfı'nın düzenlediği bir jübilede kutlandı.
Selahattin içli, katı kuralların ve biçimlerin dışına çıkan bir bestecidir, şöyle der:
"Bir bestekarın sahip olması gereken vasıflardan önemli biri de, hür düşüncedir. Geçmişi özümsemek, günü değerlendirmek ileri ufuklara koşmak, katı kuralcılığa asla taviz vermeden, benim için ne derler, ne düşünürler endişesine kapılmadan eser vermek...
Zaman zaman isyankar cür'etkar, biraz gözü kara, ama hep yaratıcı olmak... Ancak bunların hiçbiri, bir bestekara acayip olma hakkını vermez."
* * *
Dr. İçli, musikide taklitçiliğe karşıdır, Eurovision örneğini verir:
"Eurovision yarışmalarında başarısızlığın sebebi çok basittir: Orijinal olamamamız. Başka müzikleri taklit etmekle, bir başarı bekleyemeyiz. Ve çok şükür buna ihtiyacımız da yoktur. Evrensel olmak, çağdaş olmak, Batı'yı aynen taklit etmekle değil, kendi değerlerimizden hareketle, o değerlere yükseklik (gelişme) ve genişlik (yayılma) kazandırmakla mümkündür."
Dr. İçli, bir anısını anlatır, 1983 yılında Eurovision Türkiye yarışmasında "Heyecan" isimli bestesiyle 3'üncü olunca, ertesi yıl "Merhaba Ümit" adlı bestesiyle aynı yarışmaya katılmak ister, bestesinde "kanun", kullanmasını TRT olumsuz karşılar, o ısrar eder, sonunda kazanır. Türk sazı icraya katılır, ertesi yıl şartnameye "Türk enstrumanlarının da kullanılabileceği" maddesi girer.
Selahattin İçli, bu konuya şu noktayı koyar:
"1997 Eurovision Avrupa finalinde Türk bestesinin 3. oluşu tesadüf değildir. Onda müziğimizle, rengimiz ve rayihamızla folklorumuzun coşkusu ile biz varız."
* * *
PAZARTESİ gecesi, Türk musikisinin usta sazları ve sesleri Selahattin İçli'nin 30'a yakın bestesini icra ettiler. Yrd. Doç. Dr. Çetin Körükçü yönetimindeki ileri Türk Musikisi Konservatuvarı korosu, Nesrin Körükçü, İstanbul Radyosu sanatçılarından Melihat Gülses, Esma Başbuğ, Ahmet Özhan ve İnci Çayırlı...
Bizde her şarkı, çoğunlukla onu söyleyenlerle anılır, bestesi de, güftesi de çok kere atlanır, söylenmez. Oysa, o geceye katılanlar, nice meşhur şarkının Selahattin İçli'nin bestesi olduğunu öğrendiler, ya da hatırladılar...
"Sonbahar Vurgunu"ndan "Çiçek Nedir Görmeden"e, "Esmer Ona Derler"den "Zeytin Gözlüm"e kadar...
Hele Kürdilihicazkar "Çiçek Nedir Görmeden" şarkısını Ahmet Özhan'dan, Sedad Ergintuğ'un, lirik şiirinin duygularını yaşayarak dinlemişlerse:
"Su verdiğim goncalar açmadan soluyorsa / Sığındığım geceler insafsız oluyorsa / Üstelik bu hikaye aşksız son buluyorsa / Desene ki güzelim sen hiç yaşamamışsın."
* * *
ALKIŞLARIMIZI Dr. Selahattin İçli'ye helal edip çıkarken biri yanaştı:
"Klasik Batı Müziği konserlerine gidip işte çağdaşlık bu, diye coşan Sayın Cumhurbaşkanımız Demirel, bir gün lütfedip de, Klasik Türk Müziği konserlerine teşrif etseler, acaba ne buyururlar?"
Hiç kuşkunuz olmasın, yine aynı tepkiyi gösterirler, "İşte çağdaşlık bu!" diye coşarlar!
Mavi boncuk dağıtmaktan, kim iflas etmiş ki?!
* * *
DÜZELTME: Dünkü yazımızda bir eksik, bir yanlış vardı. "Dipnotu"nda Sarıyer'le ilgili müjdeyi veren, Sarıyer'in RP'li Belediye Başkanı Yusuf Tülin idi. "Siz onu gidin de, Karadenizlinin kulağına anlatın!" cümlesinin doğrusu da elbette "külahına anlatın!" olacaktı.



Yazara EmailH.Pulur@milliyet.com.tr