Eski PC'ler, geri dönüşüm yerine Afrika'ya!

ABD ile yoksul Afrika arasında hi - tech köprüsü görüntüsü altında, eski PC'lerin toksik çöplerinin gönderildiği boru hattı kuruldu

Diğer yanda ABD'de çöpe atılacak durumdaki bilgisayarların, teknolojiyle tanışmaları gerekçesiyle yoksul Afrikalı çocuklara gönderilmesi...İkinci haber ilk bakışta birinci haberi destekler gibi görünse de, aslında teknoloji çağının üçkâğıtlarını gözler önüne seriyor. Bir bilgisayarın ortalama 3 yıl içinde yenisiyle değiştirildiği Amerika'da, geçen yıl 63 milyon adet kişisel bilgisayar atık / çöp sahalarına gönderilmiş. Her kişisel bilgisayar -büyük bir kısmı monitörde- kurşunun yanı sıra, zehirli / toksik kadmiyum ve cıva içeriyor. Başta ABD olmak üzere gelişmiş ülkelerin e - atıkları, dünyada ciddi çevre sorunları yaratacak boyutlara ulaşıyor. Bir yanda dünyada internet kullanımının yaygınlaştırılması için 174 ülkeden 20 bine yakın delegenin katılımıyla Tunus'ta gerçekleştirilen 3 günlük Bilgi Toplumu Dünya Zirvesi... Birleşmiş Milletler tarafından 1989'da hazırlanan Basel Anlaşması, toksik atıklar ve zehirli materyallerin ihracını yasaklarken, geri dönüşüm teknolojilerinin uygulanıp yaygınlaştırılması suretiyle, bu atıkların çevreye zarar vermeden yok edilmesini öngörüyor. Ama uygulama tam tersi! Özne Amerika olunca da, bunda şaşılacak bir durum da yok!Bazı firmalar, tüketiciye sattıkları bilgisayarların fiyatına 5 - 10 dolarlık geri dönüşüm ücreti ekleseler de, hurdaya çıkan bilgisayarları Afrika ülkelerine göndermek daha kârlı olduğu için, bu yol tercih ediliyor.The New York Times gazetesinin son haberinde, Amerika'dan yoksul ülkelere; evlerde, okullarda ve işyerlerinde kullanılmak üzere gönderilen kullanılmış bilgisayarların büyük çoğunluğunun ne kullanılabilir, ne tamir edilebilir olmalarına karşılık, yarattıkları çöp dağlarıyla devasa çevresel sorunlara neden olduğuna işaret ediliyor. Habere göre zaten bu bilgisayarları yoksul ülkelere çok düşük fiyatlara satanların ya da bağışlayanların amacı, yoksulların bilgisayarla tanışması falan değil, Amerika'daki toksik e - atıklardan kurtulmak. Bağış yutturmacası Merkezi Seattle'da bulunan Basel Action Network'ün son raporunda ise bozuk bilgisayarların, bizzat geri dönüşüm şirketleri tarafından ekonomik olarak daha kârlı olduğu için dünyanın en yoksul ülkelerine gönderildiği belirtiliyor. Rapora göre her bilgisayar ekranı ortalama 3.5 kilo kurşunun yanı sıra geri dönüşümü çok zor kimyasallar içeriyor. Nijerya'da incelemelerde bulunan Basel Action Network uzmanları, başkent Lagos'a her ay 500 konteyner dolusu eski bilgisayar geldiğini, her konteynerde 800 bilgisayar bulunduğunu, dolayısıyla her ay ortalama 400 bin bilgisayarın yollandığını tespit etmişler. Lagos'taki yetkili makamlarla yapılan görüşmelerde, ABD'den gönderilen bu bilgisayarların % 75'inin çöp kategorisinde olduğu belirlenmiş. Gelişmiş ülkelerin ilk toksik e - atıkları, 4 - 5 yıl önce Çin, Hindistan ve Pakistan gibi Asya ülkelerine gönderilmiş ve günde 1 dolarlık işçilikle değerli madenler ayrıştırılmıştı. mtamer@milliyet.com.tr Geri dönüşüm pahalı