Temiz çevre için pratik öneriler

Prof. Dr. Kural’ın temiz bir çevre ve temiz bir tesis için önerileri küçük büyük her türlü tesise, kurum ve kuruluşa lazım

İTÜ’den Haberler’de “Ülkemizde, özellikle genç nesilde çevre bilincinin oluşması ve gelişmesi amacıyla çalışmalarına 20 yıldır aralıksız devam eden İTÜ Maden Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Orhan Kural, İTÜ kampüslerinde bu amaçla neler yapıldığını aktardı” başlıklı haberi görünce sizinle paylaşmak istedim. Sonuçta bu öneriler, küçük büyük her türlü tesise, kurum ve kuruluşa lazım.
Kural’ın temiz bir çevre ve temiz bir tesis için önerileri kısaca şöyle:
* Pet, plastik, kağıt, tetrapak, karton, metal, alüminyum ve cam: Islatmadan ve yağa bulamadan pet, plastik, tetrapak, kağıt, kumaş, tahta, demir, karton ve alüminyum atıklarını geri dönüşüm kaplarına bir arada atın. Lütfen sadece kapakları değil, pet şişelerin tamamını yine aynı kutulara bırakın. Camları ise cam kumbaralara atmak daha doğru.

Sigara izmaritleri zehir saçıyor
* Elektronik atıklar: Atık bilgisayar parçalarını, her türlü bozulmuş elektrikli araçları, eski cep telefonlarını, CD ve tüm elektronik parçaları özel gri renkli e-atık kaplarına atın. Teknosa, Gold, Media Markt, Electro World gibi firmalarının tüm şubelerinde e-atıklar ayrıca toplanıyor.
* Piller: Hemen hemen tüm binalarımızda, eczanelerde, okullarda AVM’lerde atık pil kutuları var. Artık hepimiz bir pilin bile toprağa ve suya verdiği inanılmaz zararı çok iyi biliyoruz.
* Sigara izmaritleri: Doğaya atılan her sigara izmariti yer altı sularına, denize ve toprağa zehir saçıyor. Yurtdışında olduğu gibi açık alanda özel kırmızı işaretli altı beton, üstü şemsiyeli sigara içme alanları yapmak en doğrusu.
* Atık bitkisel ve hayvansal yağlar: Suları ciddi boyutlarda kirleten bitkisel yağlar toplanınca biyo-dizel yapımında kullanılıyor. Bitkisel yağları muntazam olarak toplayıp ilgili kuruma teslim etmeliyiz. Ayrıca birçok belediye de bunları aldırıp karşılığında hediyeler veriyor. Siz de evde bitkisel yağlarınızı bir yoğurt kabında biriktirip belediyelere ve lokantalara verebilirsiniz.
* Araba lastikleri ve aküler: Kullanılmış araba lastiklerini ve aküleri de toplanıyor. Lastiklerin ve tekstil parçalarının sobalarda yakılması çok büyük bir tehlike oluşturuyor. Ancak bazı fabrikalardaki özel fırınlarda atmosfere zarar vermeden bertaraf ediliyor ve bir yandan da enerji sağlanıyor. Ayrıca kullanılmış lastiklerden granül de yapılıyor.
* Dökülen yapraklar: Dökülen yaprakların yol kenarında toplanıp yakıldığını görmek dehşet verici. Yapraklar ağaçların altına atılmalı. Doğal gübredirler. Yapraklar yağmur sularının toprağa girişini kolaylaştırır. Ağaçları hastalıklardan ve soğuktan korur. Rutubeti tutarak ağaca su sağlar. Her türlü bitki ve hayvanlar için bir sığınak, bir yuvadır.

Kartuşlar normal çöpe karışmasın
* Süresi dolmuş veya kullanmadığımız ilaçlar: İlaçların toplanması hassas bir konudur. Toplanan ilaçların yanlış kişilerin eline geçmemesi gerekir. Çöpe giden her ilaç yeraltı sularına ve toprağa zarardır. Bu amaçla özel bir kapla toplanıp ilgili kurumlara yollanmalı.
* Ekmek artıkları: “Guinness Dünya Rekorları Kitabı”na göre, dünyanın en fazla ekmek tüketen ve diğer yandan da israf eden ülkesiyiz. Lütfen ekmek ve yemek atıklarını çöpe atmayıp en azından hayvancıklarla paylaşın. Yalnız diğer insanları rahatsız edecek, onları hayvanlara düşman edecek bir tavır sergilemeyin. Yani yemek atıklarını yollara dökmeyin. Pencerelerden caddelere “sosis” fırlatmayın...
* Kartuşlar: Kartuşlar yeniden kullanılıyor.
Hiç olmazsa biten kartuşu bir kırtasiye dükkanına bırakın, kesinlikle normal çöpe karışmasın.
* İkinci el giysi dükkanı: “Ben şahsen ikinci el giysi kullanıyorum” diyen Kural, artık giyemediğiniz giysileri paylaşmak için bir yer ayarlamanızı, sizin ve çevrenizdekilerin buraya uğramasını istiyor.