Pentagon'un gözü İran'ın Şahid-136'sında! Dikkat çeken ihale: 'Kopya aranıyor'
Rusya-Ukrayna Savaşı devam ediyor ve savaşı sona erdirmek için zaman zaman yapılan görüşmelerde henüz olumlu bir sonuç alınamadı. Savaş sahasındaen dikkat çeken sistemlerinden biri de bir dönem özellikle Batı basınında sıklıkla gündeme gelen İran yapımı Şahid-136'lar. Son yayınlanan bilgilere göre, Şahid-136'lar ABD ordusunun da radarında.
Derleyen: Oğuzcan Atış / Milliyet.com.tr – ABD Hava Kuvvetleri tarafından geçen hafta yayınlanan bir ilanda, ilgili üreticilerden Rusya tarafından Ukrayna’da da sıklıkla kullanılan İran üretimi Şahid-136 ile benzer yetenek ve özelliklere sahip drone sistemleri istendi. Satın alınması planlanan sistemlerin hedef drone olarak kullanılması ve ABD ordusunun halihazırda Rusya ve İran’ın kullandığı bu sistemlere karşı hazırlıklı olması planlanıyor. Bilgi talebine göre, ABD Hava Kuvvetleri, üretilecek olan drone sistemlerinden ilk etapta 16 adet satın almayı planlıyor ve 20 adet daha satın alma opsiyonunu da saklı tutuyor.
Şahid-136 kamikaze drone sistemlerinin 3,5 metre uzunluğunda ve 2,5 metre kanat açıklığına sahip olduğu, saatte 185 kilometre hızla uçabildiği ve yaklaşık 200 kilogram ağırlığında olduğu tahmin ediliyor. Üretim maliyetlerinin oldukça ucuz olduğu belirtilen ve kamyonlardan fırlatılabildiği için sürpriz etkisi oluşturabilen drone sisteminin menzilinin ise 970 km ile 2 bin 500 km arasında değiştiği tahmin ediliyor. Şahid-136 drone sistemleri, Rusya tarafından Geran-2 adıyla üretiliyor ve halihazırda Ukrayna’da aktif olarak kullanılıyor. Pentagon'a göre Tahran, düşük maliyetli silahları doğrudan İsrail’e yönelik saldırılarda da kullandı. Bunlar arasında Nisan 2024'te yaklaşık 150 Şahid'in katıldığı saldırı da yer alıyor. Şahid-136 drone sistemlerinin geçtiğimiz haziran ayında İran ile İsrail arasında yaşanan ve ‘12 Gün Savaşı’ olarak adlandırılan çatışmalarda da kullanıldığı biliniyor.
BENZER SİSTEMLER ABD’DE GELİŞTİRİLDİ
Şahid-136 ya da Geran-2 olarak bilinen sistemler, hızlı hareket eden ve yüksek irtifa tehditlerine karşı koymaya yönelik tasarlanmış Batılı hava savunma sistemleri için ciddi zorluklar oluşturdu. Şahid-136'ların basit sistemler olması ve bu sebeple düşük üretim maliyeti, çok sayıda aracın aynı anda ateşlenmesine olanak tanıyarak hava savunma sistemlerinin etkisiz kalmasını sağlıyor. Şahid-136 ve Geran-2 sistemlerinin hava savunma füzelerinden çok daha ucuz olması, bu tür sistemlerin hava savunma sistemleriyle engellenmesi maliyet dengesizliği oluşturarak sürdürülebilirliği zorlaştırıyor. Bazı ABD merkezli şirketler de Şahid-136 benzeri sistemler geliştirdi. Bu sistemlerin ABD Hava Kuvvetleri’nin açmış olduğu ihalede şansının yüksek olduğu ifade edildi.
ABD’li şirketlerin Şahid-136 benzeri sistemlerinden biri de Griffon Aerospace'in MQM-172 Arrowhead’ıdır. Şahid-136 ile büyük bir benzerlik gösteren MQM-172, ‘lisansı alınmamış bir kopya’ olarak yorumlandı ve Şahid-136 drone sisteminden daha gelişmiş bir sistem olarak öne çıktı. ABD’de geliştirilen Şahid-136 benzeri bir diğer sistem, Spektreworks tarafından geliştirilen Düşük Maliyetli İnsansız Muharebe Saldırı Sistemi (LUCAS). Şirketin bu sistemi FLM-136 olarak tanıtıldı ve bu ismin Şahid-136'ya bir gönderme olduğu tahminler arasında. Ancak FLM-136'nın performans açısından MQM-172 ya da Şahid-136 kadar etkili olamadığı ve bu sebeple söz konusu ihalede şansının düşük olduğu ifade edildi.
KÖKENLERİ BATI ALMANYA’YA DAYANIYOR
Şahid-136 gibi sistemlerin savaş alanlarında etkisini artırmasıyla birlikte, bu tarz drone sistemlerinin imha edilmesi için daha uygun maliyete sahip yöntemlere yönelik arayışlar sürüyor. Bu kapsamda yapılan çalışmalarda küçük güdümlü roketlerden elektronik harp sistemlerine, lazer silahlarından daha düşük maliyete sahip hava savunma sistemlerine kadar birçok yöntem test ediliyor.
ABD'li şirketlerin geliştirmiş olduğu sistemlerin temelleri Şahid-136'ya dayanıyor olsa da, İran tarafından üretilen Şahid-136'ların kökenleri de oldukça karışık bir geçmişe sahip. Şahid-136/Geran-2 kamikaze İHA sistemlerinin kökenlerinin 1980’li yıllarda Batı Almanya’nın geliştirdiği DAR (Die Drohne Antiradar) sistemlerine dayandığı belirtiliyor. DAR isimli sistemler ciddi bir üretim sürecine girmemiş olsa da, İsrail’in Harpy sistemlerini geliştirmesinde önemli rol oynadı. İran’ın ise ele geçirdiği bir Harpy’e tersine mühendislik yaparak Şahid-136'yı ürettiği ifadeler arasında.
EN ÇOK OKUNANLAR
KEŞFETYENİ