Satranç sürüyor

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ABD’nin mevcut politikasını ve deniz ablukasını sürdürmesi halinde Hürmüz Boğazı’nın güvenli bir geçiş güzergahı olmayacağını söyledi. ABD’yle müzakerelerin Umman’la müzakerelerin gidişatına bağlı olduğuna işaret eden İranlı Sözcü, Umman ile görüşmelerde bu aşamada Hürmüz Boğazı’ndan geçen gemilerden ücret alınması konusunu değerlendirmediklerini belirtti. Bekayi, Tahran’ın şu anda Washington ile herhangi bir müzakere yürütmediğini ancak aracı ülkeler üzerinden karşılıklı mesaj alışverişinde bulunulduğunu ifade etti. İranlı sözcü, ABD Başkanı Donald Trump’ın süreci sakin yürüttüğünü söyleyip Tahran’la görüşmeleri satranç oyununa benzetmesine, İranlıların “profesyonel satranç oyuncuları olduklarını” söyleyerek yanıt verdi.

Plan tutmadı

Trump, pazar günü yaptığı açıklamada, Hürmüz Boğazı’nın açılması için Tahran’ın sunduğu talep listesinin ardından, İran üzerindeki ekonomik baskının artmasına izin vermeye hazır olduğunu söylemiş ve askeri saldırıdan geri adım atma olarak değerlendirilmişti.

Nitekim Wall Street Journal gazetesinin haberinde, Trump’ın nükleer anlaşmadan vazgeçtiği, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı tamamen açması halinde savaşı kazanılmış ilan etmeye hazırlandığı iddia edildi. Ancak İran’ın bu ancak sunduğu sert şartlar altında kabul edebileceğini açıklaması Trump’ı iyice zora soktu. Tahran, Hürmüz’ün açılması için ABD’nin tazminat ödemesi, yaptırımları kaldırması ve askeri tehditlere son vermesi de dahil olmak üzere diğer bazı şartlarını yerine getirmesi gerektiğini açıklamıştı.

Hamaney’den orduya atamalar

Öte yandan İran lideri Mücteba Hamaney, silahlı kuvvetlerin üst kademelerine atamalar yaptı. Buna göre; Tümgeneral Ali Abdullahi Genelkurmay Başkanlığı’na, Tümgeneral Ahmed Vahidi Devrim Muhafızları Ordusu Genel Komutanlığı’na, Tuğamiral Ali Azmai DMO Deniz Kuvvetleri Komutanlığı’na, Hüccetülislam Hüseyin Taib ise Milis Gücü (Besic) Teşkilatı Başkanlığı’na getirildi. 

‘Trump İran ile savaşı kaybetti’ 

ABD’li Demokrat Senatör Chris Murphy, ABD Başkanı Donald Trump’ın “İran ile savaşı kaybettiğini” savunarak Hürmüz Boğazı’nı yeniden açmanın maliyetinin gün geçtikçe arttığını belirtti. İran ile masadaki olası anlaşmanın Tahran yönetimine Hürmüz Boğazı’nın açılması için yıllık 100 milyar dolar ödemeyi öngördüğünü ileri süren Murphy, söz konusu paranın ödenmesinin İran için “zafer” olacağını, böylece “ordularını ve bölgedeki vekil güçleri destekleyebileceklerini” savundu.

Trump’tan da tazminat talebi

Öte yandan ABD Başkanı Trump’tan ilginç bir açıklama geldi. Trump, “İran’ın “askeri tazminat” talebine karşılık bu ülkeden “son 50 yıl içinde öldürdüğü insanlar için” tazminat talep edeceğini belirterek, “Ayrıca müzakereler bağlamında İran; Lübnan, Suriye, Yemen ve Gazze halkına verilen zararlar ve can kayıplarından da sorumlu tutulmalıdır” dedi.