Trump, Nijerya’yı neden tehdit etti? 'Vahşi ve tatlı' sözlerinin ardındaki nedenler
ABD Başkanı Trump'ın son dönemde farklı sebeplerle Venezuela başta olmak üzere çeşitli ülkelere tehditlerde bulunduğu ve bu ülkelere yönelik askeri müdahale seçeneğinin masada olduğuna yönelik söylemlere sahip olduğu biliniyor. Bu durumun son örneği de Afrika’nın en kalabalık ülkelerinden Nijerya oldu. Peki, Trump Nijerya’yı neden tehdit etti? Bu durumun arkasında yatan sebepler neler?
Derleyen: Oğuzcan Atış / Milliyet.com.tr –ABD Başkanı Donald Trump, geçtiğimiz Nijerya hükümetini tehdit ederek, ülkede faaliyet gösteren terör örgütlerinin Hristiyanları hedef alan saldırıların durdurulamaması halinde ABD’nin askeri müdahalede bulunacağını söyledi. Trump, "Savaş Bakanlığı'mıza olası bir eyleme hazırlıklı olması talimatını veriyorum. Eğer saldırırsak tıpkı terörist haydutların sevgili Hristiyanlarımıza saldırdığı gibi hızlı, vahşi ve tatlı bir saldırı olacak!" dedi.
Trump, Hristiyanlara yönelik hangi saldırılardan bahsettiğini belirtmedi ve son haftalarda yaşanmış bu yönde bir olayı kanıt olarak göstermedi. Savunma Bakanı Pete Hegseth, başkanın paylaşımını "Evet efendim" şeklinde cevaplayarak Pentagon'un "harekete geçmeye hazırlandığını" söyledi. Trump yönetimi, yakın zamanda ABD hükümetinin "din özgürlüğünü ciddi şekilde ihlal eden" ülkelere uyguladığı bir terim olan Nijerya'yı "özellikle endişe verici ülke" olarak yeniden ilan edeceğini açıklamıştı. Trump, 2020'de, ilk döneminin sonlarına doğru benzer bir adım atmış ve bu adım Biden yönetimi sırasında geri alınmıştı.
'BUNA İZİN VERMEYECEĞİZ'
ABD başkanlık uçağı Air Force One’da konuşan Trump, gazetecilerin Nijerya'ya hava saldırısı mı yoksa kara birlikleri mi konuşlandırmayı düşündüğüne yönelik sorularına, "Birçok şey öngörüyorum" demişti. "Hristiyanları öldürüyorlar, hem de çok fazlaca. Buna izin vermeyeceğiz" dedi. Nijerya hükümeti ise ABD Başkanının suçlamalarını reddetti. Nijerya Devlet Başkanı Bola Ahmed Tinubu, geçen cumartesi günü sosyal medyada yaptığı açıklamada, ülkedeki tüm dini grupların korunduğunu ifade ederek, "Nijerya, din özgürlüğünün anayasal güvenceleriyle yönetilen bir demokrasi olarak kararlı bir şekilde ayakta duruyor" dedi. Tinubu açıklamasında Nijerya'nın "dinsel hoşgörüsüz" olarak nitelendirilmesinin gerçekliği yansıtmadığını ifade etti. Nijerya Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Bayo Onanuga ise, "Başkan Trump'ın ülkemizi işgal etmeyi düşünmesinden şok olduk" diye konuştu.
KATLEDİLMELERİNİN SEBEBİ DİNİ İNANÇLARI
Yaklaşık 220 milyon nüfusa sahip olan Nijerya'da nüfusun önemli bir kısmını Müslümanlar ve Hristiyanlar oluşturuyor. Uzun süredir ülkede faaliyet gösteren Selefi düşünceye sahip terör örgütü Boko Haram, Nijerya’da Hristiyanlar ve ‘yeterince inançlı’ olarak görmediği Müslümanları hedef alıyor. Ülkenin kuzeyinde yoğunlaşan saldırılara karşı Nijerya ordusunun gerçekleştirdiği operasyonlar bulunuyor olsa da, bu operasyonlar halihazırda şiddetin önlenebilmesinde yeterli olabilmiş değil. Kriz izleme grubu Silahlı Çatışma Yeri ve Olay Verileri'ne göre, Ocak 2020 ile bu yılın eylül ayı arasında Nijerya'daki saldırılarda 20 binden fazla sivil öldü. Bu kayıplardan 317'si Hristiyan, 417'si ise Müslümanlardan oluştu. Ancak kuruluş, öldürülen sivillerin büyük çoğunluğunun dini inançlarını açıklamadı.
ABD Uluslararası Dini Özgürlük Komisyonu, Biden’ın başkanlığı döneminde 2024 yılında yaptığı bir araştırmada, ülkedeki aşırı şiddetin "Nijerya'nın birçok eyaletinde çok sayıda Hristiyan ve Müslümanı etkilediğini" tespit etmişti. Nijerya'da geçmişte özellikle kıt kaynaklar sebebiyle dini gruplar arasında yaşanan çatışmalar olduğu biliniyor. Terör saldırılarından ayrı olarak ülkede fidye amaçlı insan kaçırma endüstrisi de oluşmuş durumda.
ACI TABLO: 35 BİN KİŞİ ÖLDÜ, 2 MİLYON KİŞİ EVİNDEN OLDU
Ülkenin kuzeyinde faaliyet gösterdiği bilinen Boko Haram, Nijerya’da 2000’li yılların başından itibaren varlık gösteriyor ve 2009’dan itibaren kitlesel terör saldırıları gerçekleştirerek adından sık sık söz ettiriyor. Birleşmiş Milletler'e göre, çatışmalar Nijerya'nın kuzey komşularına da sıçradı ve yaklaşık 35 bin sivilin ölümüne ve 2 milyondan fazla kişinin yerinden edilmesine neden oldu. Boko Haram saldırıları 2013 ve 2014 yıllarında zirveye ulaştı. Bu yıllarda örgüt, 276 Hristiyan kız öğrenciyi kaçırdıktan ve Belçika büyüklüğünde bir alanı kontrol altına aldıktan sonra küresel bir üne kavuştu. Bu öğrencilerden bir kısmı ordunun düzenlediği operasyonlarla kurtarıldı, bir kısmı da teröristlerden kaçmayı başardı. Örgütten kaçmayı başaran kızların birçoğunun Boko Haram üyeleriyle zorla evlendirildikleri ve doğum yaptıkları ortaya çıktı. Uluslararası Af Örgütü'ne göre, çok sayıda öğrenci halen esaret altında bulunuyor.
Boko Haram’a karşı yapılan operasyonlar, örgütün bir dönem ulaştığı geniş kontrol alanını daraltmış olsa da, terör saldırıları engelleme konusunda net bir başarı sağlayabilmiş değil. Uzmanlara göre, bu durumun en büyük sebepleri Nijerya ordusundaki yetkin personel eksikliği ve lojistik aksaklıklar başta olmak üzere çok sayıda sorunun bir araya gelmesinden kaynaklanıyor.
EN ÇOK OKUNANLAR
KEŞFETYENİ