Ekran apnesi kalbi etkiliyor

Dijital cihazların hayatımızın vazgeçilmez bir parçası haline gelmesiyle birlikte, uzun süre ekran karşısında geçirilen zaman da hızla arttı. Özellikle bilgisayar, telefon veya tablet kullanırken birçok kişinin farkında olmadan nefesini kısa süreliğine tuttuğu veya yüzeysel solunum yaptığı araştırılıyor. Uzmanlar bu durumu son yıllarda ekran apnesi (screen apnea) olarak tanımlıyor.

Batıgöz Sağlık Grubu Balçova Cerrahi Tıp Merkezi Kardiyoloji Uzmanı Uzm. Dr. Yusuf Altınkaynak, ekran karşısında gelişen bu fark edilmesi zor alışkanlığın uzun vadede kalp sağlığını da etkileyebileceğine dikkat çekiyor. Gün boyu yoğun şekilde ekrana odaklanmak, stres hormonlarını artırabilir ve solunumun düzensizleşmesine neden olabilir. 

‘Nefesimizi tutabiliyoruz’

Dijital ortamda yoğun odaklanma gerektiren durumlarda vücudun doğal solunum ritmi değişebiliyor.

Uzm. Dr. Yusuf Altınkaynak konuya ilişkin şu bilgileri paylaşıyor: “Bilgisayar veya telefon ekranına uzun süre dikkatle bakarken bazı kişiler farkında olmadan nefesini kısa süreliğine tutabiliyor ya da yüzeysel solunum yapabiliyor. Bu durum genellikle kişinin fark etmediği bir refleks şeklinde ortaya çıkıyor. Ancak solunum ritminde yaşanan düzensizlik, özellikle uzun süre devam ettiğinde vücutta stres yanıtını artırabiliyor.”

Solunum sistemi ile kalp sağlığı arasında güçlü bir ilişki bulunuyor. Nefesin düzensizleşmesi, kalp atım hızının ve tansiyonun da etkilenmesine neden olabiliyor. Özellikle masa başında uzun süre çalışan kişilerde bu durum daha belirgin hale gelebilir.

Uzm. Dr. Yusuf Altınkaynak şu noktaya dikkat çekiyor: “Uzun süre hareketsiz kalmak, stres altında çalışmak ve düzensiz solunum birlikte değerlendirildiğinde kalp sağlığı açısından bazı risk faktörleri ortaya çıkabilir. Gün içinde saatlerce ekran başında kalmak, fiziksel aktivite düzeyini, kan dolaşımını ve genel kardiyovasküler sağlığı da etkileyebilir.”

Dijital çalışma düzeni

Uzmanlar ekran karşısında çalışan kişilerin solunumlarını fark etmekte zorlanabileceğini ancak bazı basit alışkanlıkların bu durumu dengelemeye yardımcı olabileceğini belirtiyor.

Uzm. Dr. Yusuf Altınkaynak, şu önerilerde bulunuyor:

■ Çalışma sırasında belirli aralıklarla kısa molalar vermek

■  Ekrana yoğun odaklanılan anlarda nefes farkındalığı oluşturmak

■  Gün içinde kısa yürüyüşler yapmak

■  Masa başı çalışma saatlerinde omuz ve göğüs bölgesini rahatlatan egzersizler uygulamak

■ Uzun süre kesintisiz ekran kullanımından kaçınmak

Uzm. Dr. Altınkaynak, dijital çağda kalp sağlığını korumanın yalnızca klasik risk faktörlerini değil, yaşam tarzındaki yeni alışkanlıkları da kapsaması gerektiğini vurguluyor: “Gün içinde solunumun farkında olmak, düzenli hareket etmek ve çalışma düzenini dengelemek kalp sağlığını korumada önemli bir rol oynayabilir.”