‘İnfaz değil sanat eseri’

Osmanlı askeri kültürünün simgelerinden biri olan yatağan kılıcı, özgün tasarımı ve taşıdığı anlamlarla günümüzde de dikkat çekiyor. Tarihi Kemeraltı Çarşısı’nda antika dükkânı işleten kılıç ustası ve araştırmacı Murat Polat, sergilediği yatağanlar üzerinden bu mirasın özelliklerini anlattı. Yatağanı diğer kılıçlardan ayıran en önemli özelliğin, içe doğru yönelen ters kavisli yapısı olduğunu belirten Polat, “Yatağanın ağırlık merkezi uç kısmına yakındır. Bu da darbeye balta benzeri bir güç kazandırır. Ters eğim, düşman silahını etkisiz hale getirmede büyük avantaj sağlar. Yeniçeriler bu kılıcı günlük kıyafetleriyle bile taşıyabiliyordu” dedi.

DERİN ANLAMLAR TAŞIYOR

Yatağan’ın en dikkat çeken bölümünün ‘kulaklı kabza’ olduğunu ifade eden Polat, “Bu yapı, kılıcın elden kaymasını engeller ve savaşçıyla kılıcı adeta tek vücut haline getirir. Bu, Türklerin ergonomi sanatındaki ustalığıdır” diye konuştu. Kılıçların üzerindeki işlemelerin derin anlamlar taşıdığını vurgulayan Polat, “Yatağan sadece bir demir parçası değildir; sahibinin inancını ve karakterini yansıtır. Üzerindeki dualar ve ‘Amel-i’ ibaresi ustasının imzasıdır” ifadelerini kullandı. Adını Denizli’nin Serinhisar ilçesine bağlı Yatağan kasabasından alan bu kılıcın Türk kılıç sanatının zirvesini temsil ettiğini söyleyen Polat, “Yatağan hem bir fırtına kadar sert hem de bir şiir kadar zariftir” ifadelerini kullandı.