Buzun altında ortaya çıktı, tam 175 milyon yıllık! Kalınlığı 7 kilometre
15.02.2026 - 10:43 | Son Güncellenme:
DIŞ HABERLER SERVİSİ
Antarktika’daki Pine Island Buzulu’nun altında yaklaşık 100 kilometre genişliğinde dev bir granit kütlesi keşfedildi. İşte detaylar...
Antarktika uzaktan bakıldığında beyaz ve sakin bir buz örtüsü gibi görünse de, kıtanın asıl dinamikleri buz tabakasının derinliklerinde şekilleniyor.
7 KİLOMETRE KALINLIĞINDA
Doğa ve bilim araştırmaları yayımlanan Earth dergisinden edinilen bilgilere göre bilim insanları, Pine Island Buzulu’nun altında yaklaşık 100 kilometre genişliğinde ve 7 kilometre kalınlığında dev bir granit kütlesi tespit etti.
İngiliz Antarktika Araştırmaları Kurumu tarafından yürütülen çalışmada, Hudson Dağları’nda koyu renkli volkanik kayalar arasında bulunan pembe granit blokların kökeni araştırıldı. Yapılan radyometrik tarihlendirme sonucunda granitlerin yaklaşık 175 milyon yıl önce, Jura döneminde oluştuğu belirlendi.
PEMBE GRANİT BLOKLARIN KEŞFİ
Ancak granit blokların bulundukları konuma nasıl taşındığı uzun süre açıklanamadı.
Earth dergisinden edinilen bilgilere göre, uçaklara yerleştirilen yerçekimi sensörleriyle Pine Island Buzulu üzerinde yapılan ölçümlerde, buz tabakasının altında büyük bir granit kütlesi bulunduğu ortaya çıkarıldı. Yaklaşık Galler’in yarısı büyüklüğündeki bu kütlenin, yüzeydeki pembe granit blokların kaynağı olduğu değerlendiriliyor.
Araştırmanın baş yazarı jeofizikçi Dr. Tom Jordan, jeolojik tarihlendirme ile yerçekimi ölçümlerinin birleştirilmesi sayesinde hem kayaçların kökenine ilişkin gizemin çözüldüğünü hem de geçmişte buz tabakasının nasıl hareket ettiğine dair yeni veriler elde edildiğini belirtti.
Bilim insanlarına göre, son buzul çağında bugünkünden çok daha kalın olan Pine Island Buzulu, altındaki granit tabakadan kopardığı kaya parçalarını Hudson Dağları’na kadar taşıdı. Bu kaya blokları, buzulların geçmişte ulaştığı seviyeleri gösteren doğal işaretler olarak değerlendiriliyor.
EN HIZLI ERİYEN BÖLGELERDEN BİRİ
Uzmanlar, Pine Island Buzulu’nun Antarktika’nın en hızlı eriyen bölgelerinden biri olduğuna dikkat çekerek, buz tabakasının altındaki kaya türünün buzun hareket hızını ve erime dinamiklerini doğrudan etkilediğini vurguladı. Granit yapının oluşturduğu sürtünme ve olası eriyik su kanalları, buz akışını hızlandırıcı ya da yavaşlatıcı rol oynayabiliyor.
Araştırma ekibinden jeolog Dr. Joanne Johnson ise kayaçların, Batı Antarktika Buz Tabakası’nın geçmişteki değişimlerine ışık tuttuğunu ve gelecekte deniz seviyesindeki yükselişin etkilerini öngörmek açısından kritik veriler sağladığını ifade etti.
Çalışmanın sonuçları, buz tabakasının altındaki jeolojik yapının daha iyi anlaşılmasına katkı sunarken, deniz seviyesindeki olası artışlara ilişkin modellemelerin doğruluğunu artırması bekleniyor.
