'Yapay zeka, hata payını azaltıyor'

DİDEM SEYMEN- HABER MERKEZİ: Kuzey Kıbrıs’ta düzenlenen 7. Hematoloji Eğitim ve Araştırma Kongresi, bu yıl özellikle yapay zekâ destekli tanı ve tedavi yaklaşımlarının damga vurduğu bir buluşma oldu. Üç kıtadan 300’ün üzerinde bilim insanını bir araya getiren kongrede, kan kanserlerinin geleceğini belirleyecek en kritik başlık “dijital tıbbın yükselişi” oldu.

'Hata payını azaltıyor'

Kongrenin açılışında konuşan Hematoloji Derneği Kurucu Başkanı Prof. Dr. Fevzi Altuntaş, “Yapay zekâ, uzmanların hata payını belirgin şekilde azaltıyor. Çıplak gözle görülmeyen ve atlanabilecek detayları yakalayarak tanı doğruluğunu artırıyor. Böylece teşhis ve tedavilerde çok daha hızlı, çok daha güvenli kararlar alınabiliyor” dedi. Altuntaş yeni nesil dizileme, likit biyopsi ve MRD analizleri yalnızca tanı araçları değil; yapay zekâ ile bütünleşen stratejik rehberler haline geldiğini ifade ederek, Türkiye’de Ulusal Genomik Hematoloji Laboratuvar Ağı kurulmasının ‘stratejik zorunluluk’ olduğunu da vurgulandı.

'Oyun değiştirici' etkisi

Kongrede öne çıkan bir diğer başlık, hücresel tedavilerdeki hızlı ilerlemeler oldu. Derneğin geçmiş dönem başkanı Prof. Dr. Burhan Turgut, CAR-T hücre tedavilerinin artık ‘gelecek değil, bugün’ olduğunu belirterek, yapay zekâ destekli veri analizlerinin tedavi yanıtını öngörmede önemli rol oynadığını söyledi. CAR-T, bispesifik ve trispesifik antikorlar ile gen düzenleme teknolojilerinin, özellikle lösemi, lenfoma ve multiple myeloma tedavisinde ‘oyun değiştirici’ etkisini artırdığı ifade edildi.

Kongre Başkanı Prof. Dr. Seçkin Çağırgan, hedefe yönelik ajanların (FLT3, IDH, BCL-2, menin inhibitörleri) pek çok durumda kemoterapinin önüne geçtiğine dikkat çekti. Çağırgan, özellikle direnç mekanizmalarının moleküler düzeyde yapay zekâ ile izlenmesinin, kişiye özgü tedavi tasarımında yeni standart haline geleceğini söyledi: “Yakın gelecekte tedavisiz remisyon stratejileri, YZ destekli moleküler analizlerle mümkün olacak.”

Kongrede Türkiye’nin hematoloji vizyonuna dair önemli kararlar da paylaşıldı. Hazırlanan Hematoloji Strateji Belgesi 2035, dijital sağlık, biyoinformatik ve yapay zekânın tüm hematoloji süreçlerine entegrasyonunu kapsıyor. Öte yandan yeni kurulan Türk Dünyası Hematoloji Birliği (TÜRKHEB) ile çok uluslu veri platformları, ortak laboratuvar ağları ve eğitim modülleri hayata geçirilecek. Klinik araştırmalar açısından da Türkiye’nin bölgesel merkez haline geldiği vurgulandı.

Daha etkili tedavi

Kongre, kan kanserlerinin geleceğini şekillendiren en büyük etkinin artık yapay zekâ destekli tıp olduğunu net şekilde ortaya koydu. Patolojiden genomik analizlere, tedavi seçiminden yanıt tahminine kadar tüm süreçlerde YZ’nin devreye girmesi sayesinde hem teşhis süreleri kısalıyor hem de başarı oranları yükseliyor. Türkiye’nin bu dönüşümde sadece takip eden değil, üreten ve yön veren bir ülke olma hedefi ise kongrenin en güçlü mesajlarından biriydi.