ABD-İran mutabakatı için sona yaklaşılıyor! Flaş iddia: 'Tarih belli oldu'

ABD basınından Bloomberg'in üst düzey yetkililere dayandırdığı haberine göre, G7 liderleri 15-17 Haziran'da Fransa’da bir araya gelmeye hazırlanırken ABD ve İran arasında muhtemel bir mutabakatta da sona yaklaşılıyor.

TARİH VERİLDİ

Bunun nihai bir anlaşmadan ziyade mutabakat zaptı olacağını belirten yetkililer, bu metnin 14 Haziran Pazar günü Cenevre'de imzalanabileceğini kaydetti.

İran'ın henüz imza törenine hazır olduğunu bildirmediğine işaret eden yetkililer, ABD ve İran arasındaki iletişimin yavaş olduğuna işaret etti.

'UÇAKLAR HAREKETE GEÇTİ'

ABD basınından Axios ise ABD Hava Kuvvetleri’ne ait dört C-17 nakliye uçağının Perşembe günü Avrupa’ya hareket ettiğini aktarmıştı. Habere göre bu uçaklar, Başkan Yardımcısı JD Vance’in önümüzdeki günlerde Cenevre’de yapılması planlanan olası imza törenine katılması ihtimaline karşı ekipman taşıdı. Bu detay, Washington’un anlaşmanın imzalanacağı senaryoya yönelik somut hazırlık yaptığını gösteren en güçlü işaretlerden biri olarak değerlendiriliyor.

MUTABAKAT ZAPTINDA NELER VAR?

Mutabakat zaptına göre Hürmüz Boğazı derhal ve geçiş ücreti olmadan yeniden açılacak, 30 gün içinde savaş öncesi deniz ticareti hacmine dönülmesi hedeflenecek. Buna karşılık ABD’nin uyguladığı ablukanın kaldırılması öngörülüyor.

ABD’li yetkililere göre boğazın açılmasının ardından İran’a 60 gün boyunca petrol satışı için geçici yaptırım muafiyetleri tanınacak. Yaptırımların tamamen kaldırılması ise belirli bir tarihe bağlanmayacak, sürecin uygulanmasına göre kademeli ilerleyecek.

Metinde ayrıca yurtdışında dondurulmuş milyarlarca dolarlık İran varlıklarının akıbeti netleştirilmiş değil. İran bu fonlara hızlı erişim isterken, ABD tarafı ödemelerin aşamalı yapılmasından yana.

ABD’li yetkililere göre boğazın açılmasının ardından İran’a 60 gün boyunca petrol satışı için geçici yaptırım muafiyetleri tanınacak. Yaptırımların tamamen kaldırılması ise belirli bir tarihe bağlanmayacak, sürecin uygulanmasına göre kademeli ilerleyecek.

Metinde ayrıca yurtdışında dondurulmuş milyarlarca dolarlık İran varlıklarının akıbeti netleştirilmiş değil. İran bu fonlara hızlı erişim isterken, ABD tarafı ödemelerin aşamalı yapılmasından yana.

Arabulucu ülkelerden bir diplomat ise sürece ilişkin, "Anlaşmaya son şeklini vermek ve imza töreni için bir tarih belirlemek üzere taraflarla birlikte çalışıyoruz" değerlendirmesinde bulundu.

NETANYAHU'DAN İLK AÇIKLAMA

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ise sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada "İsrail Başbakanı olduğum sürece - İran'ın nükleer silahı olmayacak. Başkan Trump ile bu konuda tam bir anlaşma içindeyiz. 30 yıldan fazla süredir İran'ın nükleer programına karşı uluslararası mücadelenin ön saflarında yer alıyorum. Bu mücadele olmasaydı, İran çoktan İsrail'i yok etmek için atom bombalarına sahip olurdu. İran, Yahudi devletini yok etmeye çalışıyor ve ben hayatımı, bunu yapmalarını engellemek için adıyorum. İsrail Başbakanı olduğum sürece, bu olmayacak" dedi.

NE OLMUŞTU?

ABD Başkanı Donald Trump, anlaşmanın İran tarafından "onaylanma" aşamasına geldiğini, 11 Haziran'da yapılması planlanan saldırıları iptal ettiğini açıklamıştı. Trump'ın söz konusu açıklamasının, İsrail yönetiminde "şaşkınlıkla karşılandığı" basına yansımıştı.