Toprak altımızdan kayıyor! Uzman uyardı: Çökmeler sürecek

Konya Ovası'nda özellikle Karapınar bölgesinde görülen ve sayısı 700'ü bulan obruklara bir yenisi daha eklendi. Kent merkezine yaklaşık 30 kilometre mesafede oluşan obruğun çapı 30, derinliği 15 metre.

Konya Teknik Üniversitesi'nden Doç. Dr. Arif Delikan, Obruklar tamamen birinci faktör olarak iklim değişimiyle alakalı bir durum. Burada yağışların azalması, bölgedeki yüzey sularının tamamı yok olması ve yer altı sularında aşağı doğru hızlı bir şekilde çekilmesinden kaynaklanan bir durum var dedi.

OBRUKLAR İLÇELERE YAYILIYOR

Kentte daha önceki yıllarda sadece Karapınar ilçesinde oluşan obruklar, son yıllarda aynı bölgedeki Ereğli, Halkapınar, Emirgazi, Çumra, Cihanbeyli, Kulu, Yunak, Çeltik ve Altınekin ilçelerinde de oluştu ve sayısı gün geçtikçe 700'ü buldu.

Son olarak Konya kent merkezine 30 kilometre mesafede bulunan Çaltı Mahallesi'nde bir obruk oluştu. Obruğun çapı 30, derinliği 15 metre olarak belirlendi. Belediye görevlileri obruk etrafına uyarı tabelaları koyarak tel örgüyle çevirdi.

'ÇÖKMEYE DEVAM EDECEK'

Konya Teknik Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği Öğretim Üyesi Doç. Dr. Arif Delikan, iklim değişikliğinin devam ettiği sürece obruk oluşumlarının süreceğini söyledi. Doç. Dr. Delikan, Obruklar tamamen birinci faktör olarak iklim değişimiyle alakalı bir durum. Burada yağışların azalması, bölgedeki yüzey sularının tamamı yok olması ve yer altı sularında aşağı doğru hızlı bir şekilde çekilmesinden kaynaklanan bir durum var. Karapınar bölgesinde zaten daha önceden oluşmuş boşluklar vardı. Ama bu suların çekilmesiyle daha önce suyla dolu olan boşluklar ve bugün boşalıyor. Boşaldığı zaman da boşlukların üzerindeki örtü dediğimiz birimin altındaki destek kalkmış oluyor. Bu boşluklar yüzeye doğru yaklaşırsa her an çökme ihtimali oluyor ve çöküyor. İklimin bu şekilde gittiği sürece birçok yerde çöküyor ve çökmeye de devam edecek diye konuştu.

'HAVZA KENARLARINDA DAHA ÇOK OBRUK OLUŞUMU GÖRÜYORUZ'

İklim değişikliğinin yanı sıra havza kenarındaki sismik hareketlerin de yer altında oluşan boşlukların çökmesine neden olduğunu belirten Doç. Dr. Delikan, Konya bölgesindeki kapalı havza aslında fay kontrollü bir havza. Bu havzanın kenarlarında zaten depremler oluyor. Sismik aktivite de obruk oluşumu için bir faktör.

Titreşimden dolayı da zaten çökmeye hazır olan obrukların çökmesine veya boşluğun büyümesine sebep olabiliyor. Bundan dolayı da biz Konya Havzası'ndaki örtü biriminin kalın olmasından dolayı, havza merkezine değil de havza kenarlarında daha çok obruk oluşumunu görüyoruz ve bekliyoruz. Bu da beklediğimiz bir obruk oluşumu. Obruğun aslında bir dere içinde olduğunu görüyoruz. Derenin altında bir akış var. Burada yüzeydeki su, gevşek sedimanı alttaki boşluklara transfer edebiliyor. Böylelikle genç sedimanın içerisinde büyük boşluklar oluşabiliyor. Örtü kısmı çöktüğü zaman da bunun gibi obruklar oluşuyor dedi.