Trafikte saldırıya, süresiz ehliyet iptali! Meclis'te yeni düzenleme masaya geliyor

Meclis bugün açılacak. Gündemin ilk paketlerinden biri olan 11. Yargı Paketi’nin dikkat çeken maddeleri arasında trafikte yol kesme, tehdit ve saldırılara karşı getirilen daha ağır cezalar ve ehliyet iptaline ilişkin düzenleme yer alıyor. CNN Türk ekranlarında Meltem Bozbeyoğlu’nun sorularını yanıtlayan hukukçu Şükrü Aksu, yeni düzenlemenin kapsamını adım adım anlattı. Hangi davranışların suç sayılacağı, hangi delillerin kabul edileceği ve cezai yaptırımların nasıl uygulanacağına dair ayrıntılar paylaştı.

TRAFİKTE HANGİ EYLEMLER SUÇ KAPSAMINA GİRİYOR?

Aksu, paketle birlikte “trafikte yol kesme” davranışının, kamu düzenini bozacak biçimde aracın önünün kasıtlı olarak kesilmesi, araçtan inilip sözlü veya fiili saldırıda bulunulması gibi eylemlerin, cezai yaptırım kapsamına alındığını söyledi. Düzenleme, cebir ve tehdit unsuru olmasa bile doğrudan cezalandırmayı öngörüyor; bu tür davranışlar için 1 ila 3 yıl hapis cezası teklif ediliyor.

Ayrıca, hakaret, tehdit veya kasten yaralama gibi fiiller müstakil suçlar olarak değerlendirilecek ve ayrı ayrı cezalandırılacak. Aksu, bu tür eylemlerin toplamında etkili cezaların, bazı durumlarda 10-15 yıla varan hapis cezalarının, söz konusu olabileceğini vurguladı.

EHLİYET İPTALİ NASIL UYGULANACAK?

Mevcut uygulamada sürücüler puan sistemine göre (100 puan dolduğunda belirli sürelerle ehliyete el konulması gibi) yaptırımlarla karşılaşıyor. Yeni düzenleme ise farklı: Trafikte kasıtlı olarak yol kesen, aracın önünü kıran, tehdit eden veya benzer biçimde trafik düzenini bozacak eylemlerde bulunanların ehliyetlerinin iptal edilmesi de öngörülüyor. Tekrar eden suçlarda, cezai yaptırımlar daha katı uygulanacak; ertelenme ve adli para cezasına çevirme gibi seçeneklerin sınırlandırılacağı, mükerrer vakalarda doğrudan infaz ve daha uzun süreli kayıpların gündeme geleceği belirtildi.

DELİL: MOBESE VE CEP TELEFONU KAYITLARI ÖN PLANDA

Aksu, delil meselesine değinerek MOBESE kameraları ve vatandaşların cep telefonu kayıtlarının kritik önemde olduğunu söyledi. Yol kesme veya hakaret gibi olaylarda mağdurların mutlaka kayıt alması, varsa MOBESE görüntülerine başvurulması ve polis ya da savcılığa suç duyurusunda bulunulması gerektiği vurgulandı. “Delil varsa olay inkar edilemez” tespiti yapıldı.

FİZİKSEL TEMAS OLMASA BİLE CEZA VAR

Yeni düzenleme, fiziksel temasa gerek görmeksizin, yalnızca yol kesme veya sözlü taciz türündeki davranışları da cezai yaptırıma bağlıyor. Aksu, “Fiziksel temas olmasa bile ceza alacaksınız; bu dahi trafikte yol kesme olarak değerlendirilecek” diyerek, kapsayıcılığın geniş tutulduğunu belirtti.

NEDEN BÖYLE BİR DÜZENLEME GEREKİYOR?

Aksu, trafikte artan şiddet eğilimi ve tartışmaların yaygınlaşmasını gerekçe gösterdi. Özellikle kadınlar ve çocukların trafikte maruz kaldığı saldırıların sadece anı değil, tüm hayatı etkileyebilecek travmalara yol açtığını söyledi. Ayrıca 2024’e kadar yılda 250 binden fazla trafik kazası kaydedildiği bilgisine atıf yaparak, trafik güvenliğinin sağlanmasının hem can kaybını azaltacağını hem de ekonomik kayıpları (milli gelirin yaklaşık %2’sine tekabül eden düzeyde) düşüreceğini ifade etti.

İNFAZ UYGULAMASI, TEKRAR VE CAYDIRICILIK

Aksu, örnek infaz uygulamaları hakkında bilgi vererek; kısa süreli hapis cezalarının bile infaz rejimine göre belirli günlerin cezaevinde geçirilmesine yol açabileceğini, 2 yıl hapis cezası halinde önceki düzenlemelere göre belirli günlerin kesin infaz edileceğini söyledi. Tekrarlayan suçlarda ise cezanın ertelenmeyeceği ve daha ağır yaptırımların hayata geçirileceği bildirildi.

UYGULAMA NE ZAMAN BAŞLAYACAK?

Yargı Paketi’nin ilgili maddeleri Adalet Bakanlığı tarafından Meclis’e sevk edildi. Aksu, düzenlemenin komisyonlarda görüşülüp yasalaşmasının ardından, Resmî Gazete’de yayımlandığı tarihten itibaren yürürlüğe gireceğini belirtti. Dolayısıyla uygulamanın başlaması için Meclis’ten geçirilmesi ve resmi ilan süreci bekleniyor.

VATANDAŞ NE YAPMALI?

Aksu, trafikte böyle bir eyleme muhatap kalan vatandaşların sakinliğini koruyup mümkünse olay yerini kayıt altına almalarını, MOBESE kameralarına yönelmelerini veya derhal emniyete haber verip savcılığa suç duyurusunda bulunmalarını tavsiye etti. Ayrıca alkol ve uyuşturucu etkisiyle araç kullanmanın da ehliyetin süresiz iptaline yol açabilecek ayrı düzenlemelerle hedef alındığını söyledi.

Sonuç olarak, TBMM’ye sevk edilen 11. Yargı Paketi’nde yer alan düzenlemeler, trafikte yol kesme ve maganda davranışlarına karşı ceza ve idari yaptırımları güçlendiriyor; delil toplama, MOBESE ve vatandaş kayıtlarının önemi artıyor. Paketin yasalaşması halinde ehliyet iptali ve hapis cezaları caydırıcı bir rol oynayacak şekilde uygulanacak.