Ramazanda “Nasıl olsa zayıflarım” yanılgısı

DİDEM SEYMEN - Ramazan ayında değişen öğün düzeni ve uzun süreli açlık, beslenme alışkanlıklarını da yeniden şekillendiriyor. Uzmanlar ise bu dönemin hızlı kilo verme hedefiyle değil, dengeli ve sürdürülebilir beslenme yaklaşımıyla değerlendirilmesi gerektiğine dikkat çekiyor. Medicana International İstanbul Hastanesi Beslenme ve Diyet Bölümü’nden Dyt. Yıldız Melek Aksoylu, Ramazan’da sağlıklı kilo kontrolünün mümkün olduğunu ancak gerçekçi hedefler belirlenmesinin şart olduğunu belirterek Ramazan beslenmesine ilişkin önemli uyarı ve öneriler paylaştı…

Oruç döneminde yapılan en büyük hatalardan birinin su yerine çay, kahve, ayran, meyve suyu, soda veya asitli içeceklerin tercih edilmesi olduğu belirtiliyor. Özellikle kafeinli ve şekerli içeceklerin idrar söktürücü etkileri nedeniyle vücuttaki sıvı kaybını artırabildiğine dikkat çekilirken, sağlıklı bir yetişkinin günlük ortalama 2–2,5 litre su tüketmesi gerektiği vurgulanıyor. Ramazan ayında bu miktarın iftar ile sahur arasına dengeli şekilde yayılması önem taşırken, yetersiz su tüketiminin baş ağrısı, halsizlik, dikkat dağınıklığı ve metabolizma hızında yavaşlamaya yol açabileceği ifade ediliyor. Dyt. Yıldız Melek Aksoylu, “Su dışındaki hiçbir içecek vücudun gerçek su ihtiyacını karşılamaz” dedi.

Sahur kan şekerini dengeler, metabolizmayı korur

Sahur yapmanın kilo aldırdığı yönündeki inanışın doğru olmadığı, aksine dengeli planlanan bir sahurun gün boyu kan şekerini dengeleyerek enerji seviyesini koruduğu belirtiliyor. Asıl kilo artışının yanlış besin tercihleri ve porsiyon kontrolünün yapılmamasından kaynaklandığı vurgulanırken, sahurun atlanmasının metabolizma hızını düşürebileceği, gün içinde kan şekeri dalgalanmalarına, halsizlik ve baş ağrısına yol açabileceği ifade ediliyor. Dyt. Yıldız Melek Aksoylu, sahurun metabolizmayı koruyan önemli bir öğün olduğunun altını çizdi.

İftar açık büfe değildir

Ramazan ayında en sık yapılan hatalardan birinin ‘aç kaldım’ psikolojisiyle iftarda aşırı ve hızlı yemek tüketmek olduğu belirtiliyor. Uzun süren açlık sonrası hızlı yemek yemenin sindirim sistemini zorladığına dikkat çekilirken, iftarın bir ödül ya da kutlama değil, sindirimi yormadan yapılan dengeli bir beslenme süreci olması gerektiği vurgulanıyor. Çeşit ve porsiyon kontrolüne dikkat edilmediğinde mide rahatsızlıkları ve kan şekeri dengesizliklerinin ortaya çıkabileceğini belirten Dyt. Aksoylu, iftarın dengeli şekilde planlanmasının önemine işaret etti.

Fazla yemek tok tutmaz

İftarda veya sahurda gereğinden fazla yemek yemenin uzun süreli tokluk sağlamadığı, ani ve yüksek kalorili beslenmenin kan şekerinde hızlı yükselme ve düşmelere yol açabileceği ifade ediliyor. Aşırı besin tüketiminin midede şişkinlik, gaz ve hazımsızlık gibi sindirim sorunlarını artırabileceği belirtilirken, dengeli ve yeterli beslenmenin hem tokluk süresini uzattığı hem de metabolizmanın daha düzenli çalışmasını sağladığı vurgulanıyor.

Ekmek kilo aldırmaz, yanlış tercih kilo aldırır

Ekmek tüketiminin tek başına kilo artışına neden olmadığı, özellikle tam tahıllı ve lif oranı yüksek seçeneklerin tercih edilmesinin sindirim sistemini desteklediği belirtiliyor. Ekmek yerine tüketilen bazı işlenmiş ve yüksek kalorili besinlerin kilo artışına daha fazla katkı sağladığına dikkat çeken Aksoylu, kaliteli undan yapılmış ekmeklerin dengeli beslenmenin bir parçası olabileceği ifade etti.

Hafif hareket kas kaybına karşı faydalı olur

Ramazan ayında da fiziksel aktivitenin yaşamın merkezinde yer alması gerektiğini belirten Aksoylu, düzenli hareketin kas kaybını önleyerek metabolizmayı canlı tuttuğuna dikkat çekti. “Uygun tempoda yapılan yürüyüşler ve hafif egzersizler oruç döneminde bedensel sağlığı desteklemektedir, iftar sonrası veya kişinin kendini uygun hissettiği zamanlarda yapılan hafif tempolu aktivitelerin fayda sağladığı görülmektedir” dedi. 

Tatlı tüketimi ölçülü olmalı

Ramazan ayında aç kalma psikolojisiyle her gün tatlı tüketmenin doğru bir yaklaşım olmadığı belirtiliyor. Özellikle şerbetli ve yüksek şeker içeren tatlıların kan şekeri dengesini bozabileceği, yüksek porsiyonlarda tüketimin ise hormon dengesini olumsuz etkileyebileceği ifade ediliyor. Tatlı tüketiminin sınırlı ve seçici şekilde yapılmasının hem kilo kontrolü hem de metabolik sağlık açısından önemli olduğu vurgulanıyor. Dyt. Yıldız Melek Aksoylu, tatlının ölçülü tüketilmesi gerektiğini söylüyor.