17.05.2026 - 02:00 | Son Güncellenme:
SANEM ARMAN - 100 yıllık bir taş köprünün altından kıvrıla kıvrıla Karadeniz’e doğru akan Çağlayan deresi gibi az ötedeki ortaokulun kız öğrencileri de öyle bir coşkuyla karşılıyor bizi. Yemyeşil ağaçların çevrelediği okulun bahçesinde ellerinde bir top, yüzlerinde kız neşesiyle bizi sahaya davet ediyorlar. Onlar kendilerinden emin. Ne de olsa bizleri bir araya getiren ‘İlk Topum’ ve ‘İlk Takımım’la çoktan tanışmışlar.

adidas ve Kızlar Sahada iş birliğiyle beş yıl önce yola çıkan ‘İlk Topum’ ilk yılında 74 ile ulaşınca bir topla başlayan projenin ardından ‘İlk Takımım’ 10 ildeki 13 okulda 300’den fazla kız çocuğunu futbolla buluşturuyor. Bu illerden biri olan Rize’deki Çağlayan Osman Hacıalioğlu Ortaokulu’nda tanıştığım Merve 12 yaşında. Yer aldığı takım yeni geldiği okulunda arkadaşlarıyla hızla kaynaşmasına vesile olmuş. Takım arkadaşları gibi o da süsleyip renkli bir zarfın içine koyduğu mektubunda öğretmenlerinin verdiği desteği unutmuyor ve “Artık takım olmanın ne demek olduğunu daha iyi anladım” diyor.

Bol gollü çift kale maçtan sonra atölyelerin içinde buluyoruz kendimizi. “Futbolu, kız çocukları için bir güçlenme alanı olarak konumlandırıyoruz çünkü futbol cinsiyet ayrımının en keskin görüldüğü alan. Amacımız onların sadece sahaya çıkması değil; sahada kalmaları, kendilerine güvenmeleri ve spor yoluyla güçlenmeleri” diyen Kızlar Sahada Kurucu Ortağı Kiraz Öcal önderliğinde kart oyunu başlıyor.
Karşımda oturan meraklı gözlerle etrafına bakan kız öğrenci ile şimdiden takım olduk. Rol model kadın sporcuları tanıtan kartlardaki bilgilerden sorularla kim olduklarını çıkarmaya çalışırken alanında çok başarılı kadın sporcuları ne kadar az bildiğimizi fark ediyoruz.

KAZANIMLAR KARTOPU GİBİ BÜYÜYOR
‘İlk Takımım’la kazanımlar sadece sahada kalmıyor; kapsayıcılık, çocuk koruma, psikolojik okuryazarlık, spor eğitiminde modern yöntemler ve toplumsal cinsiyet eşitliği eğitim programlarıyla kartopu gibi büyüyor. Etki raporu sonuçlarına göre proje sonrası öğrencilerin beden eğitimi derslerine katılımı ve spora ilgisi artarken, hata yapma korkuları azalıyor. Öğretmen geri bildirimlerine göre ise İlk Takımım Projesi’nin öğrencilerde yarattığı en belirgin değişim kız çocuklarındaki özgüven artışı.

“Bazen harekete geçmek için tek ihtiyacın, birinin sana ‘yapabilirsin’ demesidir”. adidas Türkiye Kıdemli Pazarlama Direktörü Onur Demircan tam da bu amaçla yola çıktıklarını söylüyor:”Öncelikle insanın, sporcunun kendisine “Sen yaparsın” demesi ama sonrasında da yanındaki kişinin ‘Sen yaparsın’ dürtüsüyle sporu bambaşka bir yere getirme hedefindeyiz. Ne yazık ki kız çocukları çok erken yaşlardan itibaren ‘yapamazsın’ diyen görünmez bariyerlerle karşılaşıyor. Amacımız tam olarak bu bariyerleri kırmak ve onları sahaya çıkmaları için cesaretlendirmek. Tam da bu yüzden sporu baskıdan ve beklentilerden arındırarak en doğal haline döndürmek gerektiğine inanıyoruz. Bugün gençlerin spordan uzaklaşmasının en önemli nedenlerinden biri, saha kenarında maruz kaldıkları baskı. Araştırmalar, genç sporcuların yüzde 90’ının olumsuz yorumlara maruz kaldığını gösteriyor. Üçte biri sürekli talimat alıyor, dörtte birinden fazlası maç biter bitmez eleştiriliyor. Tüm bu baskılar gençlerin spordan uzaklaşmasına neden olabiliyor. Oysa desteklendiklerinde her şey değişiyor. Oyundan keyif almak, denemek, hata yapmak ve yeniden başlamak… Performans ve başarı ise bunun doğal bir sonucu olarak geliyor.”

EN GÜÇLÜ VERİ DEĞİŞEN HAYATLAR
Çıktılar, rakamlar tek başına değil ancak gerçek hayatlarda karşılık bulunca anlamlı hale geliyor. Rize’deki köy okulundan projeye katılan Zeynep Çep’in okul tarihinde ilk kez spor lisesini kazanması gibi. 14 yaşında 9. sınıfta olan öğrenciyle konuştuğumda 8. sınıfta ‘Kızlar Saha’da projesiyle tanıştığını, projeye okul sayesinde dahil olduğunu öğreniyorum: “Onun öncesinde herhangi bir sporla ilgilenmiyordum ama futbolu çok seviyordum. Okulda ders aralarında top oynuyorduk. ‘Kızlar Saha’da projesi futbola olan sevgimi artırdı. Meslek olarak polis veya beden öğretmeni olmak istiyorum. Şimdiki okulumun adı Rize Güneysu Spor Lisesi. Spor lisesine girmek için parkur sınavına girdim. Bu okula futbolu çok sevdiğimden dolayı gittim, hocalarım çok yardımcı oldu.” Ondan aldığı ilhamla bu yıl da bir erkek öğrenci spor lisesine hazırlanıyor.
Ankara’dan bir ortaokul ise, proje kapsamında kurdukları kız futbol takımı ile katıldığı müsabakada il birincisi oldu.
İstanbul Şişli’den projeye katılan bir öğrenci lise kız okul takımında kaptanlık yapıyor. Bir diğer öğrenci ise Feriköy Spor Kulübü Kız Takımı’nda lisanslı olarak oynamaya başladı.
Gaziantep’ten projeye katılan 3 öğrenci bu sene spor lisesi sınavlarına hazırlanıyor .
Hatay’da kız öğrenciler, beden eğitimi derslerinde erkek öğrencilerle birlikte futbol oynuyor, maçlara katılıyor ve sahada aktif rol alıyor.