1886'da gemiden atıldı, şişedeki mesaj 132 yıl sonra bulundu! 'Koordinatlar verilmiş'
01.08.2026 - 17:20 | Son Güncellenme:
Bazen tarihin en ilginç keşifleri büyük kazılarla değil, tamamen tesadüflerle ortaya çıkıyor. Avustralya'nın batı kıyısında yürüyüş yapan bir kadının sahilde gördüğü eski bir cam şişe de bunun en dikkat çekici örneklerinden biri oldu.
İlk bakışta sıradan bir dekoratif eşya gibi görünen şişe, açıldığında bilim dünyasını heyecanlandıran 132 yıllık bir mesajı ortaya çıkardı. Peki, çıkan şişenin içinde ne yazıyor? Detaylar içeriğin devamında...
2018 yılında Batı Avustralya'da ailesiyle sahilde gezen Tonya Illman, kumların arasında eski bir cam şişe buldu. Şişeyi evinde süs olarak kullanmayı düşündüğü için yanına aldı. Eve döndüklerinde şişenin içindeki kumu boşaltırken sicimle sıkıca sarılmış eski bir kağıt fark ettiler.
Islanan ve oldukça kırılgan hale gelen belge dikkatlice kurutulduktan sonra açıldı ve üzerindeki tarih herkesi şaşkına çevirdi. Kağıtta 12 Haziran 1886 tarihi yazıyordu. İlk anda bunun eski bir denizciye ait kişisel not olduğu düşünüldü. Ancak Almanca yazılmış metin incelendiğinde olayın çok daha farklı olduğu anlaşılmıştı.
19. yüzyılın ikinci yarısında Almanya'daki Alman Deniz Gözlemevi, okyanus akıntılarının yönünü ve hızını anlamak için sıra dışı bir yöntem geliştirdi. Gemi kaptanlarından denize içinde bilgi bulunan şişeler bırakmaları isteniyordu.
Şişelerin içine bırakılan formlarda geminin adı, tarih, bulunduğu koordinatlar, kalkış limanı ve rotası yazıyordu. Formun arka kısmında ise şişeyi bulan kişiden nerede ve ne zaman bulduğunu yazıp belgeyi Alman Deniz Gözlemevi'ne ya da en yakın Alman konsolosluğuna göndermesi rica ediliyordu. Böylece bilim insanları şişenin sürüklendiği rotayı takip ederek okyanus akıntıları hakkında önemli veriler elde edebiliyordu.
Bu deney sanılandan çok daha büyük ölçekliydi. Alman gemileri 1864 ile 1933 yılları arasında dünyanın farklı denizlerine binlerce sürüklenme şişesi bıraktı. Bugüne kadar bu formlardan yalnızca 600'den biraz fazlası geri döndü. Üstelik bulunanların büyük kısmında şişe değil sadece mesaj kağıdı yer alıyordu.
Batı Avustralya'da bulunan örnek ise hem şişesiyle hem de içindeki belgesiyle korunmuş olması nedeniyle benzersiz kabul edildi. Uzmanlara göre dar ağızlı kalın cam şişe, içeride adeta koruyucu bir mikro ortam oluşturarak kağıdın bir asırdan uzun süre bozulmadan kalmasına yardımcı olmuş.
Buluntunun sahte olabileceği ihtimali üzerine Batı Avustralya Müzesi uzmanları ayrıntılı bir inceleme başlattı. Kağıdın yapısı, mürekkep, el yazısı ve şişenin üretim özellikleri tek tek analiz edildi.
Asıl şaşırtıcı gelişme ise Almanya arşivlerinde yaşandı. Araştırmacılar Paula adlı yelkenli geminin orijinal meteoroloji seyir defterini buldu. Kaptanın 12 Haziran 1886 tarihli kaydında tam o gün bir sürüklenme şişesinin denize bırakıldığı yazıyordu. Defterde yer alan koordinatlar ile şişeden çıkan nottaki koordinatlar birebir örtüşmüştü.
Yapılan doğrulamanın ardından keşif, Guinness Dünya Rekorları tarafından dünyanın doğrulanmış en eski şişe içindeki mesajı olarak kayda geçirildi. Şişe denize bırakıldıktan yaklaşık 132 yıl sonra bulunmuştu ve bu süre önceki rekoru açık ara geride bıraktı.
Araştırmacılar ayrıca şişenin büyük ihtimalle denize bırakıldıktan sonraki ilk yıl içinde Avustralya kıyılarına ulaştığını, daha sonra kumların altında gömülü kalarak uzun yıllar boyunca fark edilmediğini düşünüyor. Güçlü bir fırtınanın kumları yerinden oynatması sayesinde şişe yeniden gün yüzüne çıkmış olabilir.
Şişenin içindeki notta ne yazıyordu?
"Bu şişe 12 Haziran 1886 tarihinde denize bırakıldı. Konum 32°49′ Güney enlemi ve Greenwich'e göre 105°25′ Doğu boylamı. Gemi adı Paula. Kalkış limanı Elsfleth. Kaptan Diekmann. Sefer rotası Cardiff'ten Makassar'a. Bu şişeyi bulan kişinin bulunduğu tarih ve konumu not ederek Alman Deniz Gözlemevi'ne veya en yakın Alman konsolosluğuna göndermesi rica olunur."
