Çanakkale’de CHP’nin programı tutmuş

Çiftçi, emekli ve üniversite öğrencilerinin kenti Çanakkale’de ibre CHP’den yana... Ak Parti kırsalda güçlü ancak bir vekili MHP’ye kaybedebilir. HDP oylarını ikiye katlayabilir...

Gelibolu Yarımadası’ndan Çanakkale’ye geçmeden bir kahvede duraklıyorum. Bir masada çay içen yaşlı beyefendilere yaklaşıp görüşlerini sorunca kimi heyecanla, kimi “nereden geldiğim ve neci olduğum” şüphesiyle çekinerek konuşuyor. Çanakkale’de CHP’nin programı tutmuş
“Kâğıt fabrikası satıldı, iş yok” diyorlar. Özellikle gençler için. Hepsi emekli ve geçim sıkıntısı yaşıyorlar. Ceplerindeki 5-10 lirayı gösteriyor ve “Bize proje değil, ekmek lazım” diyorlar.
Kılıçdaroğlu’nun vaatlerini gerçekçi bulan, rant için tarım arazilerinin toplandığından yakınan, yolsuzluktan şikâyet eden emekliler için manzara net: Kim memleketi, işçi, emekli ve öğrenciyi düşünüyorsa; kim demokrasiyi destekliyorsa o partideniz” diyorlar.
Benzin istasyonu müdürü olan orta yaşlı bir bey, “60 yaş üstünün kafasını kessen yine CHP’ye oy verir” diye sohbete dahil oluyor: “İş yok, bu yalan. Gençlere iş beğendiremiyoruz. Tarlada çalışacak işçi bulamıyorum.”
Kadınlar sağa, erkekler sola
Çanakkale merkezde Ak Parti mitingi için meydan süslenmiş, bin kadar insan Başbakan’ı bekliyor. Bir süre önce Çanakkale’ye yerleşen bankacı Tamer Gürsoy’la sohbet ediyorum. “Hizmet” isteyenler açısından Ak Parti’nin üç vekili zorlayacağını düşünüyor.
Mitinge katılan orta yaşlı bir çift, Ak Parti’yi neden desteklediklerini şöyle anlatıyor: “Yolsuzluklara inanmıyoruz. IMF’ye borcumuz kalmadı. Erdoğan’ın başkanlığını da destekliyoruz”.
Alana girerken polis defterimi alıyor; yasakmış! Kadınlarla erkekler barikatlarla sağ ve sola bölünüp ayrı yerlere alınıyor. Her yaştan ve gruptan kadın, öğle sıcağına rağmen coşkulu.
CHP’nin 1. sıra adayı Muharrem Erkek, miting için İÇDAŞ’ın tatil edilip otobüslerle işçileri getirdiğini söylüyor. Çanakkale’de birinci çıkacaklarından emin olan Erkek, çiftçi-köylü-emekli projelerinin bölgede yankı bulduğunu, Kaz Dağlarındaki altın madenciliğinin bölgeyi mahvettiğini anlatıyor: “Burayı kaybedersek tüm bölge çok kötü etkilenecek. Çanakkale tarıma dayalı sanayi istiyor. Eko turizm yapmak isterken, yol-köprü projeleri kentte sağlıksız büyümeye neden olacak.”
MHP İl Başkanı İsmet Balkan, turizmci olduğundan benzer endişeleri dile getiriyor: “Tarım bitirilmiş durumda. Çiftçi kredi borcuna battı. Sahilleri büyük tehlike bekliyor, araziler ucuza kapatılıyor. Mevcut dört termik santrale yenileri de eklenecek, insanlarımız zehirlenecek.”
Bir milletvekili çıkaracaklarından emin olan Balkan’ın tabiriyle “Çanakkale ruhu sermaye yapıldı”. Gelibolu Yarımadası’nın Milli Park statüsünün değiştirilip 2017’de “uluslararası park” ilan edileceğini, 1 milyona mal edilip 10 milyon dolar olarak açıklanan anıt müzenin hesabının sorulması gerektiğini de sözlerine ekliyor.
Muhalefet partilerinin bu yorumlarına karşın Ak Parti, özellikle Lapseki, Yenice ve Biga’da güçlü. Burada halk köprü ve yol projelerini istiyor, yeni termik santrallerin istihdam yaratacağına inanıyor. Ak Parti 1. sıra adayı, TÜRGEV Genel Kurulu üyesi ve İstanbul Milletvekili Bülent Duran genç bir avukat. Lapseki doğumlu ancak pek tanınmıyor.
HDP’nin kadın adayları
Çanakkale’den kadın aday gösteren tek parti HDP: Dört adaydan üçü kadın. Emekli sağlık çalışanı Leyla Yavuz, HDP’den aday olunca tavırların değiştiğini anlatıyor: “Cinnet toplumundayız, herkes kavga ediyor. Kendi vatanında aşağılanmanın ne demek olduğunu partiye katılınca gördüm. Bana ‘annemsin’ diyen bir genç, adaylığımı öğrenince ‘bunun bedelini ödeyeceksin’ dedi. Bunları görünce daha çok çalışmak istiyorum.”
Nüfusunun yüzde 54’ü tarımla geçinen Çanakkale’de halkın en büyük sorunu ürettiğini satamamak. Yakın geleceğin sorunları ise kentin suyunu besleyen Atikhisar Barajı’nın yanında altın aranması, 1/100 binlik imar planı ve yeni termik santraller... Kim seçilirse seçilsin; bu bereketli, tarihi toprakların kıymetinin bilinip korunması, tek temenni.

Çanakkale’de CHP’nin programı tutmuş

Kim kaç vekil çıkarır?
- Son genel seçimde Ak Parti ve CHP’nin ikişer milletvekili çıkardığı Çanakkale’de, 2015 genel seçimlerinde dengelerde büyük değişiklik yok.
- Ancak MHP’nin atak yapıp Ak Parti’den bir milletvekili alması, yani dağılımın 2 CHP-1 Ak Parti-1 MHP olması bekleniyor.
- HDP’nin il barajını aşması zor gözükse de partinin, Demirtaş’ın oylarını ikiye katlayacağı tahminler arasında.

Aç öleceğimize zehirlenelim
- Çanakkale’de 2-3 bin civarında Alevi yaşıyor. Pir Sultan Abdal Şube Başkanı Mustafa Korkmaz, “Demokrasi, insan hakları ve laik Cumhuriyet’i savunan siyasi partilerden yanayız” diyor. Laiklik konusunda rahatsızlıklarını dile getiren Korkmaz, CHP’nin oy artışı yaşayacağını ancak HDP’nin işinin zor olduğunu belirtiyor.
- 15 yıldır Çanakkale’de yaşayan Umur ... Kürtlerin pek sevilmediğini, üniversitedeyken de sistematik saldırıların yapıldığını aktarıyor. CHP seçmeninden HDP’ye bir miktar kayma yaşandığını, yenilenen MHP teşkilatının genç nüfusu etkilediğini anlatıyor.
- Çan ilçesinden genç esnaf, “bıkkınlık” olmasına rağmen Ak Parti’nin il genelinde yine birinci parti çıkacağına inanıyor. CHP’nin programını beğenmişler ancak “Aç öleceğimize termik santral kurulsun, hemen” diyorlar.