Kıbrıs: Kim başkan seçilecek?

Lefkoşa
Rum lideri Hristofyas KKTC Cumhurbaşkanı Talat’ın Ankara ile birlikte hazırladığı bir dizi öneriyi geçen hafta reddetti. Bu ret Türk tarafında şok etkisi yarattı.
Talat ve Dışişleri Bakanı Davutoğlu üzerinde uzun zaman çalıştıkları önerilerin Kıbrıs sorununun çözümünde bir dönüm noktası teşkil edeceğini umuyorlardı.
Hristofyas önerilerin en azından bir bölümünü kabul edecek, görüşmeler hızlanacaktı. Talat nisandaki cumhurbaşkanlığı seçimlerine elinde toplumlar arası görüşme başarısıyla girecekti. Ancak bu olmayacak ve belki de bu nedenle seçimleri kaybedecek.
Talat’ın cumhurbaşkanlığı seçimlerinde rakibi, daha resmen açıklanmamış olsa bile, Başbakan Derviş Eroğlu’dur.
Kamuoyu araştırmaları Eroğlu’nu önde gösteriyor. Talat kampına göre fark yüzde 4 ile 7 ve “kapatılabilir.” Eroğlu kampına göre fark yüzde 15 ve “kapatılması imkânsızdır.”
Talat, Kıbrıs politikasında AKP hükümetiyle tam uyum içinde ve hem Başbakan Erdoğan hem de Cumhurbaşkanı Gül ile arası çok iyi.
Eroğlu ise Kıbrıs konusunda bir şahin. O Hristofyas’ın fazla uç diye reddettiği öneri paketini aşırı tavizkâr buluyor.
Genel beklenti, Eroğlu’nun seçilmesi halinde toplumlar arası görüşmelerin kısa sürede çıkmaza gireceği.

Seçimlere müdahale
Eroğlu’na yakın çevreler böyle bir olasılığın olmadığını söylüyor. 23 yıl parti başkanlığı, 19 yıl başbakanlık yapan ve 9 Türk başbakanıyla çalışan Eroğlu, “Hiçbir zaman Ankara’ya ters düşmedi. KKTC’nin Türkiye’den bağımsız bir Kıbrıs politikası yürütmesi düşünülemez” diyor danışmanları.
Ama fazla insanı ikna ettiklerini sanmıyorum. Hristofyas ortalığı birbirine katacağına, önerileri beğenmediğini Talat’a özel olarak söyleyebilir, nisanda yapılacak seçimlerin arifesinde ayağının altından halıyı çekmeyebilirdi.
Ama yapmadı. Neden?
Sanıyorum toplumlar arası görüşmelerden ümidini kesti. Talat’tan kurtulmak ve müzakerelerden çekilmek istiyor. Ama bunu yaparken kabahati Türk tarafının üzerine yıkması lazım. Talat ona bir mazeret vermeyecekti. Eroğlu verebilir.
Kıbrıs konusunda moral üstünlüğü elinde tutmak isteyen Ankara, cumhurbaşkanlığı seçimlerinde Talat’ı destekliyor. Müzakerelere yakın bir kaynağa göre, “Ankara çözüm istiyor. Olmazsa Rum tarafı uluslararası topluluk tarafından şüphe bırakmayacak şekilde çözümü istemeyen taraf olarak görünsün istiyor.”
Aynı inancı taşıyan Talat’ın desteklenmesi bu yüzden. Uzun zamandır politikada olmasına rağmen uluslararası deneyimi az olan Eroğlu ise Ankara’nın başına dert açabilir.
Sual şu: Ankara buna izin verecek mi? Yoksa, geçmişte de sık sık görüldüğü gibi, seçimlere müdahale edecek mi?