2 Aralık 1999 Perşembe 
 ANA SAYFA
 SİYASET
 HABER
 EKONOMİ
 DÜNYA
 SANAT
 YAŞAM
 SPOR
 YAZARLAR
 ENTELLEKTÜEL B.
 ÇİZERLER
 İNTER EKRAN
 HAVA DURUMU
 GAZETE PAZAR
 VİTRİN
 İNTER@KTİF
 21.YÜZYIL
 PAZAR SOHBETİ
 SAĞLIK HATTI
 VERGİ HATTI
 E-POSTA
 ARŞİV
 KÜNYE
 TÜRKÇE KARAKTER
 REKLAM TARİFESİ
 YARDIM SAYFASI
 IN ENGLISH
Yılmaz ÇETİNER Fotoğrafı: 4788 bayt
2. Varlık Vergisi

       Varlık Vergisi 55 yıl sonra döndü dolaştı tekrar gündeme oturdu. Ülkemizde bu verginin salınması, iş yapan herkesi özellikle azınlık tüccarları hırpalamış, içerde ve dışarda büyük tepki ile karşılanmıştı. Aşkale sürgünleri, iflas eden kocaman firmalar, yurtdışına göç eden aileler hepsi birer ayrı hikaye.
       İsmet İnönü Cumhurbaşkanı'ydı Varlık Vergisi Yasası çıktığı dönemde. Şükrü Saracoğlu da milliyetçi, Türkçü, namuslu, vatanperver bir başbakan. Saracoğlu sözünü esirgemezdi. Galiba Ödemişli olup İzmir'den mebus seçildiği için karikatürlerinde hep efe kıyafeti giydirilir, zeybek oynatılırdı. Bunlar Atatürk'ün öyle bir genç kuşak kadrosuydu ki, istiklal mücadelesini, Cumhuriyet'in kuruluşunu yaşamış, acılarını çekmiş, savaşta çetecilik yapmış gözü pek insanlardı.

Saracoğlu'nun çapkınlığı

       Saracoğlu için efeliği yanında çapkınlığı da çok konuşulurdu. Ama o devrin devlet adamları bugünküler gibi, işin suyunu çıkartmazlar çapkınlığı da edeple yaparlardı.
       Şükrü Saracoğlu'nun bir oğlu vardı bildiğim. Aydın Saracoğlu ki, Gençlerbirliği'nin santrforuydu. Başbakan'ın oğlu futbol oynuyor, bu da halk arasında sıcak bir sempati ile karşılanırdı.
       Aydın Saracoğlu önce savcı oldu, sonra Yargıtay üyeliğine kadar yükseldi. Onun da oğlu bugünün politikacısı, ekonomist, Merkez Bankası guvernörü Rüşdü Saracoğlu'dur.

Yerim seni kıtır kıtır!

       Devrin en güzel kadınlarından (1940 - 1950 yılları) Itır Yahya Hanımefendi kah İstanbul'da kah Kahire'de otururdu. Eşi ünlü Mısırlı devlet adamı Yahya Paşa'ydı. Yalnız güzelliği değil engin kültürü, bildiği yabancı diller, zarafeti ile Itır Hanımefendi dillere destandı.
       Anlatırlar. Bir gün bir büyük davette Şükrü Saracoğlu yüzüne karşı mı yoksa arkadan mı söylemiş bilemiyorum; kafiyeli bir şekilde demiş ki:
       Ahh, Itır Itır, yerim seni kıtır kıtır!
       Itır Hanımefendi'nin hiç bozuntuya vermeden cevabı:
       Hadi oradan koca katır!
       Bu o dönemin kulaktan kulağa dilden dile dolaşan dedikodulu olayıdır.

"Varlık Vergisi'ni ben çıkarttım"

       Şükrü Saracoğlu koyu Fenerbahçeliydi. Deve tüyü rengi kaşmir paltosuyla çok yaşlı olduğu yıllar maçları izlemeye gelir, şeref tribününe oturmaz bir kenara çekilir heyecanını, sevgisini böyle giderirdi.
       Başbakan Saracoğlu, CHP iktidardan düştükten sonra 1950'li yıllar sağlık nedenleriyle Avrupa'ya gitti, bir süre kaldı. Dönüş malum tek araç İstanbul Vapuru. Abdi İpekçi, Noyan Yiğit ve ben Yılmaz Çetiner genç muhabirleriz. Vapur rıhtıma yanaşmadan güverteye çıkıp eski Başbakan'a sorular sormaya başladık.
       - Efendim Varlık Vergisi Kanunu'nu siz çıkarttınız. İçerde, dışarda bunun büyük haksızlık olduğu söyleniyor. Meclis'te tahkikat açılacakmış.
       Şükrü Saracoğlu acı acı gülümsedi.
       - Evet ben çıkarttım. Bir daha başbakan olsam ülkemin böyle bir gelire ihtiyacı olsa yine de Varlık Vergisi'ni çıkartırım.
       Ertesi gün bu haber bizim gazetelerde yer aldı.
       Biz genç muhabirler ise "ne yürekli adam, siyasiler gibi hiç de kıvırtmıyor" diye düşündük.


Yazara E-Posta: y.cetiner@milliyet.com.tr

© 1999 Milliyet