11 Nisan 2000 Salı 
 ANA SAYFA
 SİYASET
 HABER
 EKONOMİ
 DÜNYA
 SANAT
 EĞİTİM
 YAŞAM
 SPOR
 YAZARLAR
 ENTELLEKTÜEL B.
 OKUR TEMSİLCİSİ
 ÇİZERLER
 KENT HABERLERİ
 SAĞLIK
 ÇEVRE
 MAGAZİN
 OTOMOBİL
 ASTROLOJİ
 İNTER EKRAN
 HAVA DURUMU
 GAZETE PAZAR
 VİTRİN
 TEKNOLOJİ
 İŞ YAŞAMI
 TURİZM
 PAZAR SOHBETİ
 E-POSTA
 ARŞİV
 KÜNYE
 TÜRKÇE KARAKTER
 REKLAM TARİFESİ
 YARDIM SAYFASI
 IN ENGLISH
Çocuklar uyuşturuluyor mu?

ABD’de Maryland Üniversitesi’nin araştırması iki-beş yaş grubu çocuklarda Ritalin ve Prozac kullanımının son dört yılda yüzde 200 arttığını ortaya koydu.
Beyaz Saray tedirgin, anne babalar şaşkın. Bu tür ilaçların kullanımı doğru mu tartışmasına bir sayfa ayıran New York Times’a her gün yüzlerce mesaj yağıyor


yas02.jpg        Liberation’da yer alan haberde Lane P. kızıyla ilgili sorunların iki yaşından sonra başladığını anlatıyor: “1996 yılıydı. Janice çok hırçın davranıyordu. Bir an yerinde durmuyordu. O dönemde biz Pennsylvania’da oturuyorduk. Aile hekimimize gittik. Janice’i muayene ettikten sonra hiperaktif bir çocuk olduğunu söyledi. Bizi herhangi bir uzmana yönlendirmeden Ritalin adlı bir ilaç verdi. Bu ilacın sorunu çözeceğini söyledi."
       Gerçekten de Janice altı ay içinde düzelme gösterir. Ama daha sonraki dönemde küçük kız yeniden saldırgan bir karakter edinir. “1997’de New York’a taşındık" diyor Janice’in annesi ve ekliyor, “Başka bir doktora gittik. Ritalin’i derhal kesmemizi istedi. Janice bugün altı yaşında ve herhangi bir sorunu yok."
       Geçtiğimiz ay The Journal of the American Medical Association’da yayımlanan bir makale Janice P’nin izole bir olay olmadığını ortaya koyarken, bir yaraya da parmak bastı.

Çocuklara Prozac

       Maryland Üniversitesi profesörlerinden Julie Magon Zito’nun yürüttüğü bir araştırma, iki-beş yaş arası okul öncesi dönem Amerikalı çocukların Ritalin gibi uyarıcı ya da Prozac gibi antidepresan ilaçlar verildiğini belirledi.
       Prof. Zito ayrıca son dört yılda çocuklara yönelik antidepresan kullanımının yüzde 200 arttığını açıkladı. ABD’nin kuzeyinde 200 bin çocuğun durumunu araştıran Zito, bu çocukların yüzde 1,25’inin kuvvetli ilaçlar kullandığını saptadı. 6-12 yaş grubu çocuklarda ise oran yüzde üç.

Tartışma yarattı

       Araştırma ABD’de ulusal çapta bir tartışma yarattı. Beyaz Saray çocuklar ve gençler üzerinde uyarıcılar ve antidepresan ilaçların etkilerini araştıracak proje için beş milyon dolar vereceğini açıkladı.
       Politikaya girmeye hazırlanan Hillary Clinton da bu projeyi destekledi. Columbia Üniversitesi psikiyatristlerinden Laurence Greenhill.
       “Ancak hiçbir uzman şu aşamada küçük çocuklara verilen antidepresan ve uyarıcı ilaçların uzun vadede olumsuz etkilerinin neler olabileceğini bilmiyor" dedi. ABD’deki ilaç lobileri ise Ritalin ve Prozac’ın yetişkinlerde mükemmel sonuçlar verdiğinden yola çıkarak, çocuklarda kullanımının olumlu etkilerini öne sürdü.

Annenin protestosu

       New York Times, tartışmaya bir sayfa ayırdı. Her gün farklı mesajların yağdığı sayfaya bir anne şöyle yazdı: “Oğlum üç yıldır Ritalin kullanıyor. Çok iyi, Ritalin almadığında ise son derece saldırgan ve kontrolsüz bir çocuk." Yakınmaya Lane P’den yanıt geldi: “Çocukların uyuşturucuya alıştırılmasını protesto ediyorum!"

1970’li yıllar dönüm noktası

       DİKKAT Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu, 1902’de İngiliz doktor George Still tarafından tanımlanmadan önce, bir “yaramazlık" sorunu olarak biliniyordu. Daha da kötüsü, bu sorunun ailenin çocuğa kötü davranmasıyla çözüleceğine inanılmaktaydı. Bu hastalık, Türkiye’de, 1970’li yıllardan sonra daha iyi tanınmakta ve araştırılmakta.

       Sevabı da günahı da hekimin
       Doç. Dr. Arif Verimli (Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi Başhekimi)
       “Prozac ve Ritalin, etki mekanizmaları ve kullanım alanları çok farklı iki ilaç. Ritalin, uzun yıllardan beri, eski deyimle hiperaktivite, günümüzün dikkat eksikliği bozukluğu diye adlandırılan hastalıkta kullanılıyor.Bu ilaç, ağır vakalarda son derece faydalı ve Prozac’ın tersine özel reçeteyle satılıyor. Prozac’ın çocuklarda kullanımı konusunda süre ve doz çok önemli. Bilimsel ölçütlerde kullanılmalı ki, istenilen faydayı versin. Yanlış kullanım, gibi riski var. Ritalin ağır vakalarda hayat kurtarıyor. Bu konuda hekime büyük sorumluluk düşüyor."

       Tanı çok önemli
       Dr. Sumru Bilge (Çocuk Ruh Sağlığı ve Has. Uzmanı Şişli Etfal Hastanesi)
       “BİZ gerek Ritalin’i, gerekse Prozac’ı altı yaşından önce kullanmıyoruz. Vakalar genellikle ilkokul çağında geliyor. Tanı son derece önemli. Çoğu zaman hiperaktivite ve depresyon ile karıştırılıyor. Hekim, alanında uzman olmalı ve doğru tanı koymalı. Ritalin, kısa sürede etkili bir ilaç. Antidepresanlar ise kısmi yarar sağlıyor. Prozac’ın yan etik profili çok iyi olduğu için depresif çocuklarda yaygın olarak kullanıyoruz. Sadece ilaç tedavisi değil, tüm çevresel faktörlerin de tedavi programına alınması gerekebilir.Bu ilaçların bağımlılık riski yok."

       Aileler tedirgin
       İpek Van Den Born (Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Derneği - Deha-Der)
       “İki oğlum var. Büyük oğlum 14 yaşında ve hiperaktif. Küçük oğlumda ise sorun yok. Fransa’da Ritalin bir tek eczanede satılıyor. ABD’de abartılmış bir düzeyde. Türkiye için çok yeni bir konu ve bu yüzden aileler çok tedirgin. Zaten çocuklarının başkasından farklı olmasından dolayı endişeli. Benim oğlum, Ritalin kullanıyor ve beş dakika içinde değişimi görüyorsunuz. Deha-Der’in kurulma çalışmaları devam ediyor. Dernek ve hastalık hakkında bir web sitesi hazırladım. Konuyla ilgilenenler için adresi: www.hiperaktif.org"

© 2000 Milliyet