|
Pakistan, kara gün dostu
ALLAHABAD
8 EKİM 2005 günü 7.6 şiddetindeki deprem, Pakistan'ı yerle bir etti. Kırk bine yakın kişi öldü; yüz binlerce insan yaralı, evsiz, bakımsız kaldı. İlk yardıma koşan ülke Türkiye, kurtarma çalışmalarına katılan ilk yabancı ekip, Türk Kızılayı oldu.
Şimdi, beş ay sonra, Bayındırlık Bakanı Faruk Özak ve Kızılay Başkanı Tekin Küçükali ile Pakistan'ın başkenti İslamabad'dayız. Kızılay yardımının sonuçlarını, kurduğu tesisleri göreceğiz. Yarından itibaren izlenimlerimi notlar halinde sizlerle paylaşacağım.
Tsunami felaketinden sonra, en geniş çaplı uluslararası yardım hareketi Pakistan depremi için gerçekleşti. Türkiye daha bir çaba gösterdi, halk da katıldı. Slogan, "Sıra bizde!" idi.
Evet, Pakistan halkını oluşturan 'Hint Müslümanları' bize çok yardım etmişti, şimdi "sıra bizde" idi.
Türkiye için...
Prof. Azmi Özcan, Osmanlı, İngiliz ve Hint-Pakistan arşivlerinde yıllarca çalışarak bu konuyu araştırdı. Onun hesaplarına göre, 1876'dan 1924'e kadar Hint Müslümanlarının Türkiye'ye gönderdiği maddi yardım, o zamanların parasıyla toplam 6 milyon sterlini buluyor!
Bundan başka, Ermeni propagandalarına ve İngiliz politikalarına karşı Türkiye'yi savunmak için cemiyetler kurdular, boykotlar, direnişler düzenlediler...
Bugünkü Pakistan'ı da içine alan o zamanki 'Hint kıtası' İngiliz sömürgeciliği için çok önemliydi. 'Hint Müslümanları'nın Türkiye'ye destek vermek için başlattıkları halk hareketi, Londra'yı baskı altına almış, Türkiye'nin işini bir ölçüde kolaylaştırmıştır.
İngiltere'nin Hindistan bakanlarından Lord Fisher, Lloyd George ve Curson'ın Türkleri Avrupa'dan ve İstanbul'dan çıkarma şeklindeki siyasetlerinin gevşemesinde 'Hint Müslümanları'nın bu baskısının rolü olduğunu belirtir. (1)
Cinnah, Gandhi ve İkbal
Mustafa Kemal Paşa, onların gözünde "Müncî-i İslam"dı. Onun başarısı, Hindistan'ın ve Hint Müslümanlarının sömürgecilikten kurtuluşunun da işareti olacaktı. Pakistan'ın kurucusu "Kaid-i Âzam" (Büyük Kurucu) Muhammed Ali Cinnah ve büyük şair Muhammed İkbal, Türkiye'ye desteğin ve İngiliz sömürgeciliğine karşı ayaklanmanın öncülüğünü yaptılar. "Mahatma" (Büyük Ruh) Gandhi de çok aktif destek verdi.
İstiklal Savaşı sırasında Aralık 1921 ile Ağustos 1922 arasındaki çok kritik devrede Hint (Pakistan) Müslümanları, kendileri de çok yoksul oldukları halde zamanın parasıyla 675 bin lira toplayıp Mustafa Kemal'e ulaştırdılar: O zamanki bütçenin kabaca yüzde biri kadar bir paradır bu.
Aynı zamanda başka boykot ve direnişlerle İngiltere üzerinde ağır baskı kurarak da Milli Mücadele'ye büyük bir siyasi destek vermiştiler.
Mustafa Kemal Paşa bu paranın bir kısmını Garp Cephesi'nin ihtiyaçlarına tahsis etti, kendisinde kalan miktarın 250 bin lirasıyla İş Bankası'nı kurarak ekonomik kalkınmamız için önemli bir adımı gerçekleştirdi. (2)
Prof. Azmi Özcan'ı okumadan tam kavramak zor. Pakistan sonradan da, başta Kıbrıs, her meselede Türkiye'yi destekledi. Yürekten vefalı bir dost...
Şimdi "sıra bizde..."
1) Prof. Azmi Özcan, Pan-İslamizm, Osmanlı Devleti, Hindistan Müslümanları ve İngiltere, İsam Yayınları, sf. 240.
2) Prof. Uygur Kocabaşoğlu, İş Bankası Tarihi, İş Bankası Yayını, sf. 4
t.akyol@milliyet.com.tr
|
|
Sık Kullanılanlara Ekle
Açılış Sayfası Yap
Sitene Ekle
İletişim Kurumsal
Emlak
Haber İndeksi
Arşiv
Haberci
Üyelik
Bülten
