Sonuç: Kontrollü müsamaha

BARKIN ŞIK Ankara - UTKU ÇAKIRÖZER Washington

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın, ABD Başkanı George Bush'la yaptığı görüşmeden, Türkiye'nin Kuzey Irak'taki PKK varlığı ile mücadelesi konusunda 'kontrollü müsamaha' olarak nitelendirilen bir süreç çıktı. Türkiye'nin sınır ötesine yapacağı harekât ya da harekâtların anahtarı ağırlıklı olarak askeri operasyona dönük 'gerçek zamanlı' istihbarat vermeyi taahhüt eden ABD'nin elinde olacak.
Erdoğan'ın, Bush'la yaptığı görüşme sonrasında, istihbarat paylaşımı başta olmak üzere yeni bir mekanizma kurulmasının kararlaştırıldığı açıklandı.
Yeni mekanizmanın sacayağı olarak Genelkurmay İkinci Başkanı Orgeneral Ergin Saygun, ABD Genelkurmay İkinci Başkanı James Cartwright ve Irak'taki ABD güçlerinin komutanı Orgeneral David Petraeus olarak ilan edildi.
Edinilen bilgilere göre, Bush'un 'üçlü mekanizma' olarak tanımladığı yeni mekanizma kapsamında, irtibat subayları aracılığı ile 'irtibat noktaları' oluşturulması bekleniyor. Kurulan yeni mekanizma Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) ile ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) arasında, 1 Mart tezkeresi ve Süleymaniye baskını nedeniyle yaşanan sınırlı irtibatı da yoğunlaştıracak.

Sistem nasıl işleyecek?

Başbakan Erdoğan'ın ABD ve Türkiye arasında, "Sesli, görüntülü ve anlık istihbarat istiyoruz" açıklaması çerçevesinde sistem şöyle işleyecek:

PKK elektronik izlemeye alınacak: Terör örgütünün, telefon, telsiz ve internet gibi muhabere araçlarıyla yaptğı haberleşme, ABD'nin gelişmiş elektronik harp vasıtalarıyla izlemeye alınacak. PKK'nın haberleşmede kullandığı kriptolar da bu izleme sırasında kırılacak. Buradan elde edilecek istihbarat, TSK ile paylaşılacak.

Gerçek zamanlı (realtime) görüntüler harekât merkezine inecek: ABD, Kuzey Irak üzerindeki keşif uçuşlarını artıracak. Devamlı yer değiştiren PKK militanlarının hareketleri, ABD'nin insansız hava araçları (İHA), casus uçakları (U -2), Kuzey Irak üzerinde yaptığı keşif uçuşları ve istihbarat uyduları aracılığıyla görüntülenecek. Gerçek zamanlı görüntüler Genelkurmay Harekât Merkezi'ne indirilecek. ABD, ayrıca Irak'taki kara birlikleri ile Kuzey'deki peşmergelerden gelen istihbaratı da Ankara ile paylaşacak. Yetkililer bu işleyişin TSK'nın hangi noktaya, nasıl bir operasyon düzenleneceğinin anahtarının büyük ölçüde ABD'nin kontrolü altında gerçekleşeceği anlamına geldiğini kaydediyor.

Taktik seviyede yapılacak istihbarat paylaşımı, TSK'nın, sınıra yakın bölgelerde sınırlı ve özellikle havadan operasyonlar yapmasını beraberinde getirecek.

Sızmalar önlenecek

Diplomatik kaynaklar, ABD ile Türkiye arasındaki istihbarat paylaşımının iki ana hedefi olduğunu kaydetti. Kaynaklar, hedeflerden birincisinin PKK'nın Kuzey Irak'taki hareketliliğinin izlenmesi ve gerekli müdahalenin yapılması, ikincisinin ise Türkiye-Irak sınırından terörist sızmalarının engellenmesi olduğunu söyledi.