Telefonda onay

Irak ile Türkiye arasında PKK ile mücadele konusunda imzalanacak belgede yaşanan kriz, üzerinde uzlaşılan metnin telefonla Barzani'ye okunup onay alınmasından sonra çözüldü

UTKU ÇAKIRÖZER Ankara

Irak Başbakanı Nuri El Maliki ile Başbakan Recep Tayyip Erdoğan arasında PKK ile mücadele konusunda imzalanacak metin konusunda önceki gün 5 saat süren zorlu pazarlığın kilit aktörü, Kuzey Irak'tan müzakereleri kilitleyen Kürt lider Mesud Barzani oldu.
Irak kaynakları, saatler süren krizin, Irak Dışişleri Bakanı Hoşyar Zebari'nin Ankara'da uzlaşılan belgeyi telefonla Barzani'ye okuyup onay almasının ardından çözüldüğünü belirtti.
"İmza krizi", önceki sabah Maliki'nin Erdoğan'la birlikte yapacağı ortak açıklama taslağının Irak heyetine dağıtılmasıyla başladı. Yapılan hazırlığa göre iki başbakan, PKK'nın terör örgütü olarak nitelendirildiği ortak bir açıklama yapacak ve "terörle mücadelede işbirliği, İçişleri bakanlıkları arasında işbirliği" gibi mutabakat belgeleriyle diğer iki ekonomik anlaşmayı imzalayacaktı.

İmzaya yanaşmadı

Irak kaynaklarından edinilen bilgilere göre, ortak açıklama ve imzalanacak anlaşmalar hakkında bilgi sahibi olan Barzani, devreye girerek müzakereleri kilitledi. Barzani'nin "PKK'nın terör örgütü olduğunun" yazılı bir belgeyle kabul edilmesi ve "terörle mücadele" ismiyle anlaşma imzalanarak sorumluluk alınmasına karşı olduğu bilgisi Maliki'ye aktarıldı. Maliki de bunu üzerine, Ankara'ya PKK konusunda hiçbir yazılı taahhüt vermek istemedi.
Maliki tek başına karar alamayınca, metin pazarlıklarının büyük bölümü, heyette yer alan Irak'ın Kürt kökenli Dışişleri Bakanı Zebari ile Dışişleri Bakanı Abdullah Gül arasında yürütüldü. Her iki tarafın belli konularda geri adım atmasıyla, "mutabakat muhtırası" metni son şeklini aldı.
Belge, Erdoğan ve Maliki tarafından kamuoyuna açıklanmadan önce, Zebari tarafından telefonla Barzani'ye bilgi verildi. Irak heyetinden üst düzey bir yetkili, "Zebari 19.00 civarında uzlaşılan metin hakkında Barzani'yle telefon görüşmesi yaptı. O görüşme sonrası kriz çözüldü ve iki Başbakan imza salonuna geçti" dedi. Maliki'nin, Sünnilerin çekildiği Irak hükümetindeki tek destekçisi olan Kürtlerle arasını bozmamak için Barzani'nin taleplerine karşı çıkmadığı ileri sürüldü.
Görüşmelere katılan Türk Dışişleri yetkilileri ise, görüşme hakkında bilgileri olmadığını belirtti. "Bizim yanımızda görüşme olmadı. Ayrı bir odada yaptılarsa onu bilemeyiz" diyen Türk yetkililer, müzakerelerin Barzani nedeniyle uzadığı iddialarını da doğrulamadı.
Ancak Maliki ve Zebari'nin, "terörle mücadele" başlıklı bir belge imzalamama yönündeki tutumuna karşılık Türk tarafı "PKK'nın terör örgütü olduğunun" kabul edildiği "isimsiz mutabakat muhtırası"nın imzalanmasında ısrarcı oldu.
Türkiye bu belgeye "terörle mücadele" belgesi taslağındaki tüm unsurları da yerleştirdi. Erdoğan'ın yanı sıra Maliki'nin de imzasını taşıyan "mutabakat metni"nde "PKK'nın bir terör örgütü olduğu" ifadesi iki kez vurgulandı. Ayrıca, basın toplantısı sırasında Maliki'ye "PKK terör örgütü müdür?" sorusu yöneltildi ve aynı ifadeler Irak tarafından "sözlü" olarak teyit edildi.

ABD'den mutabakat muhtırasına destek

WASHINGTON Milliyet

ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Sean McCormack, Türkiye ile Irak arasında imzalanan mutabakat muhtırasını çok olumlu bir adam olarak nitelendirdi. McCormack, konuya ilişkin ABD görüşünün sorulması üzerine, Washington yönetiminin, teröre karşı Türkiye ve Irak'ın birlikte çalışmasını tamamen desteklediğini bildirdi. McCormack, Türkiye ile Irak'ın komşu kalmaya devam edeceğini, işbirliği yapmanın iki ülkenin de çıkarına olduğunu kaydetti.