Çocuklarda Obsesif Kompulsif Bozukluk

Obsesif-Kompulsif Bozukluğun (OKB) çocuk ve ergenlerde sıklığı %0.3 –0.9 olarak bildirilmektedir.

Çocuklarda Obsesif Kompulsif Bozukluk

En sık ortaya çıktığı yaş 7, ortalama başlangıç yaşı 10’dur. Ancak literatürde ve klinik pratikte çok daha küçük yaşlarda başlayan (2 yaşa kadar) olgulara rastlanmaktadır. Ortaya çıkışıyla ilgili birçok psikolojik kuram ortaya atılmışsa da artık OKB’nin biyolojik temelleri olan, obsesyon ve kompulsiyonlarla kendini gösteren bir hastalıktır.

Halk arasında ‘takıntı’ veya ‘vesvese’ olarak adlandırılan durumun tıbbi terim olarak karşılığı ‘obsesyon’ dur. Obsesyon, istenmeden gelen, uygunuz olarak yaşanan ve belirgin sıkıntıya neden olan, yineleyici düşünce, dürtü veya düşlemlerdir. Kişi bu düşünce, dürtü veya düşlemlere önem vermemeye, bunları baskılamaya veya başka bir düşünce ya da eylemle bunları etkisizleştirmeye çalışır. Kişi bu düşünce, dürtü ve düşlemlerin kendi beyninin bir ürünü olduğunun farkındadır. Ancak çocuklar bunu tam olarak ifade edemeyebilirler.

Kişinin obsesyonlara tepki olarak yaptığı tekrarlayıcı davranış veya zihinsel eylemlere de tıp dilinde ‘kompulsiyon’ adı verilmektedir. Örnek olarak bir kişinin ellerinin temiz olduğu bilmesine rağmen pis olduğunu düşünmesi ‘obsesyon’, bu düşünceden kurtulmak için gereksiz yere ellerini yıkaması ise ‘kompulsiyon’ dur. Obsesyonlar ve kompulsiyonlar az oranda herkeste görülebilir, ancak bunlar kişinin yaşam kalitesini ve işlevselliğini bozuyor ve ciddi zaman kayıplarına neden oluyorsa hastalık kabul edilir ve tedavisi gerekir.

Yapılan klinik çalışmalarda, çocuklarda en sık görülen obsesyonlar şunlardır:
- Kirlilik ,
- Hastalık bulaşacağı düşüncesi,
- Kötü bir şey olacak düşüncesi,
- Birinin öleceği veya hastalanacağı korkusu,
- Simetri,
- Cinsel içerikli düşünceler,
- Yasak veya şiddet içeren düşünceler,
- Anlatma, sorma onaylatma ihtiyacı

Sık rastlanılan kompulsiyonlar ise şunlardır:

- Yıkama,
- Kontroletme,
- Düzenleme,
- Sıralama,
- Sayma,
- Dokunma,
- Tekrarlama,
- Biriktirme,
- Tekrar tekrar düşünme

Yapılan nörokimyasal çalışmalar, beyin görüntüleme çalışmaları ve nöropsikolojik değerlendirmeler hastalığa beynin bazal ganglionlar ve frontal bölgelerindeki birtakım işlev bozukluklarının sebep olduğu, serotonin ve dopamin gibi nörotransmitterlerin düzeylerinin de hastalığın ortaya çıkışıyla ilgili olduğunu göstermektedir. Hastalığın genetik olarak geçişiyle ilgili de güçlü kanıtlar vardır. Yine çalışmalar göstermiştir ki bazı OKB vakaları Tik bozukluğu ve Tourette sendromu ile birliktelik gösterebilmektedir ve bu da bu vakaların benzer genetik orjinden kaynaklanabileceklerini düşündürmektedir.

OKB’nin çocuklarda sanılandan çok daha fazla görüldüğü ancak , çocukların sıklıkla ayıplanacakları ve yanlış anlaşılacakları gibi düşünceler nedeniyle sıkıntılarını gizleme eğiliminde oldukları bilinmektedir. Anne- baba veya öğretmenler çocuklara yaklaşımlarında güven verici davranır, çocukların yanlarında rahat ve açık davranmasını sağlayabilirlerse , çocuklar da sıkıntılarını söyleme konusunda daha rahat davranacaktır.

Peki çocuklar takıntılarını nasıl dile getirirler? Sıklıkla konudan bahsederken sıkıntılı oldukları göze çarpar. Kendileri aslında bu şekilde düşünmek veya davranmak istemedikleri halde içlerinden bir sesin (bazen kendi düşüncesi olduğunu söylerler, bazılarıysa başka birisinin sesi olarak tanımlayabilir) belli davranış ve düşüncelere yol açtığını dile getirirler. Örn:içinden herhangi bir şeye küfür etmek gelmesi, rahatsız edici cinsel içerikli görüntülerin göz önüne gelmesi, bir şeyi iki kez yapmazsa kötü bir şey olacağı veya kapıyı kilitlemiş olmasına rağmen sanki kilitlemediğini düşünmesi ve tekrar tekrar kontrol etmek zorunda kalması gibi.

Bazen düşünceler eşlik etmeden sadece tekrar eden davranışlar (kompulsiyonlar) ortaya çıkabilir ve bunlar dışardan rahatlıkla gözlemlenebilir.

Tedavi: OKB’de en başarılı tedavi ilaç + davranışçı kognitif terapidir. Genellikle tedaviye iyi yanıt veren bir hastalıktır. Tedavisiz kalan olgularda depresyon sıklıkla tabloya eklenebilir. Çocuğun işlevselliğini giderek daha fazla bozar, okul ve ev hayatını çekilmez hale getirebilir. Çevresi için de ciddi zorluklar yaratmaya başlar.

Çocuk ve Genç kliniği danışanları, uzman çocuk ve ergen psikiyatristi tarafından değerlendirilerek, yardımcı tedavi yöntemleri belirlenerek, uygulanmaktadır.

Uzm Dr. Gökçe Küçükyazıcı
Çocuk ve Ergen Psikiyatristi

Aromaterapinin faydaları nelerdir?Aromaterapi ruh sağlığına iyi geliyor mu? Ofis ortamında hangi uçucu yağlar kullanılabilir? Alerji sorunu olanlar hangi uçucu yağları kullanabilir? Aromaterapist Aslı San Bilgin aromaterapinin faydaları hakkında bilgiler verdi.

Bermuda Şort Trendi

Bermuda Şort Trendi
Astroloji
OĞLAK
TERAZİ
KOVA
YAY
KOÇ
İKİZLER
YENGEÇ
BAŞAK
BALIK
ASLAN
AKREP
Bugün

Bugün kısa görüşmeler, konuşmalar açısından güzel imkanlar var. Yeni yerler ziyaret etmek de keyifli olabilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün kendi iç dünyanıza ve ihtiyaçlarına daha çok yönelebilirsiniz. Ayrıca evde ve evle ilgili uğraşlar da gündeminize gelebilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Paranızı daha iyi değerlendirmenin yolunu bulmalısınız. Bugün daha fazla desteğe ihtiyacınız olabilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Evle ilgilenmek ya da evde başkalarını ağırlamak için güzel bir gündesiniz. Başkalarına cömertçe davranabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün bazı kararsızlıklar ya da etkilenmeler içinde olabilirsiniz. İlişkilerinizde daha hassas olabileceğiniz koşullar var.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Hafta sonu olmasına karşın bugün sorumluluklarınız daha fazla olabilir. Aynı zamanda ailenize yönelik gelişmeler de mümkün.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün kendinizi daha iyi ifade edebileceğiniz fırsatlar içindesiniz. Genel olarak şans sizin yanınızda ve yolculuklar içinde de olabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün yaratıcı işler içinde olabilir ve kendinizi daha tatmin olmuş bulabilirsiniz. Sevdiklerinizle, çocuklarla ilgili uğraşlar da keyif getirebilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Ay bugün burcunuzda ilerlerken, kişisel işlerinize daha çok ilgilenebilirsiniz. Yeni adımlar ve girişimler başarılı sonuçlar getirebilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Hafta sonu olmasına karşın bugün sizi meşgul eden işler, detaylar olabilir. Gününüzü daha iyi organize etmeye bakmalısınız.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün kendinizi daha iddialı hissedebileceğiniz bir gündesiniz. Dışadönük uğraşlar içinde uygun koşullar var.Devamını Oku

Devamını Oku
Hafta Hafta Gebelik

Gebeliğinizin kaçıncı haftasındasınız?

Günün Yazıları

İlginizi Çekebilecek Diğer Haberler

Sıradaki Haber