2004 nasıl geçti?

Önce ekonomist gözlüğüyle değerlendirelim. Büyüme çok yüksek oldu. Bu çok olumlu bir gelişmeydi. Tahminlerin, hatta hayallerin ötesindeki bu yüzde 10a yakın büyüme elbette toplumun bir kesimini sevindirdi. Böylece, son üç yılda ekonomi yüzde 24 büyümüş oldu. Enflasyonda düşüş de sürdü; neredeyse 60 puan düştü. Böylece 30 yılın ekonomik vebasından kurtulmanın kertesine geldik. Şimdi paradan altı sıfır atarak yolumuza devam ediyoruz. Bunlar elbette sevindirici, olumlu gelişmeler.Ancak 2004 yılında ekonomide olumsuz gelişmeler de oldu. Mesela son 3 yıldır bütçede 38 milyar dolarlık faiz dışı fazla yarattık. Ancak kamu borcu 124 milyar dolardan 220 milyar dolara çıktı. Bunun bir kısmı hatalı borç yönetiminden, bir kısmı da yeni gelen banka batıklarından. Özellikle de bir siyasal parti liderinin ailesinin verdiği hasardan!2004ün önemli özelliklerinden biri de ithalat patlamasıydı. Böylece inanılmaz boyutta bir cari işlemler açığı (olasılıkla yıl sonunda 14 milyar dolar) doğdu. Bu, son üç yılda 23 milyar dolarlık döviz kaybı anlamına geliyor. Elbette bu ithalat patlamasının gerisinde, petrol fiyatları, demir fiyatları, vb. dışsal nedenler de var. Ancak asıl etmen iç talepti.Mali piyasalara gelince. Borsa iyi kazandırdı. Özellikle yılın ikinci yarısında. Ancak bu tahmin edilen bir gelişmeydi. ABye tam üyelik konusu, ekonomik toparlanmayla birleşince yatırımcılar rahatça para kazandı. Dolarda duranlar bu yıl da çarpıldılar. Euro yatırımcıları durumu "kurtardılar". Bono yatırımcıları ise dolar bazında olsun, satın alma gücü itibariyle olsun köşeyi döndüler.2004te sosyal güvenlik açığı azalmadı. Konjonktürdeki düzelmeye bağlı olarak bankalar, yılı karlı bitirdi, ama bankacılık alanında yeni bir reform dalgası da gerçekleşmedi. Vergi alanında bazı değişimler oldu, ama bunların hepsi 2005e sarktı.2004ün sosyal tarafına gelince. İşsizlik oranı düşmedi. İşsiz sayısı da arttı. Çiftçi için 2004 yine kötü bir yıl oldu. Hem de çok kötü. Asgari ücretle geçinen ya da düşük gelirli olan memura enflasyondan fazla zam yapıldı. Az da olsa memnun oldular.Mart ayında yerel seçimler oldu. Hükümet büyük başarı kazandı. Ve sağın ana partisi haline geldi. Ana muhalefet lideri de kendi başarısızlığının bedelini ödemekten kaçma başarısını gösterdi! Bir başka seçim de ABDde oldu. Ancak bu seçimler dünyaya istikrar ve barış yerine sertlik ve çatışmanın süreceğini gösterdi.Vatandaşlarımız için 2004ün en büyük olayı ABye üyelik oldu. ABye ne zaman üye olacağımız belli olmadı. Ama olmuş gibi seviniyoruz; çünkü artık Kıbrıs sorunu çözülürse (yani G. Kıbrısı tanırsak) bizimle masaya oturacaklar. Bu bile bize yetiyor.Aslına bakarsanız, ülkemiz insanları iyi bir şeylerin olmasına susamış. Karamsarlıktan kurtulmak istiyor. Umarız 2005 daha iyi bir yıl olur.Tüm okurlarımıza sağlık ve esenlik diliyoruz. hgunes@milliyet.com.tr Baştan belirtelim biraz gazla, biraz da gerçekle. Ama 2004ün olumsuz bir yıl olduğu söylenemez. Hele ekonomist gözüyle.

DİĞER YENİ YAZILAR