Geri Dön

Hıdırellez nedir, ne anlama gelir? Hıdırellez duası ve dilek nasıl dilenir?

Hıdırellez Orta Asya, Anadolu ve Balkanlarda kutlanan mevsimlik bayramlardan biri olarak bilinir. Bu gün Ruz-ı Hızır (Hızır Günü) olarak da adlandırılmaktadır. Hıdırıllez günü dünyada darda olanların yardımcısı olan Hızır ile denizlerin hakimi olan İlyas'ın yeryüzünde buluştukları gün olarak düşünülür ve kutlanır? Jülyen takvimine göre 6 Mayıs'tan 7 Kasım'a kadar olan süre Hızır günleri adıyla Yaz ayını 8 Kasım 5 Mayıs arasındaki tarih ise Kasım günlerine işaret etmektedir. Hıdırellez aynı zamanda baharın gelişi ve yazın kutlanışı anlamları da içermektedir

Hıdırellez nedir, ne anlama gelir? Hıdırellez duası ve dilek nasıl dilenir?

Hıdırellez Türk kültür ve geleneklerinde yer alan Orta Asya'dan Balkanlara kadar uzanan mevsimlik bayramlardan biridir. Hıdırellez'in kutlanış ama Kış ayının sona erip baharın gelmesi ve yaz ayına girişi kutlamak adına her yıl ülkemizde 5-6 Mayıs tarihleri arasında kutlanır. Jülyen takvimi göre 6 Mayıs 7 Kasım arasında geçen süre Hızır günleri adıyla yaz adını 8 Kasım- 5 Mayıs arasındaki dönem ise Kış ayını temsil etmektedir. İşte Hıdırellez duası ve dileği hakkında merak edilen tüm detaylar...

HIDIRELLEZ GELENEKLERİ

Halk huzura kavuşmak ve türlü dileklerde bulunmak için kışın sona erdiği tabiatın uyandığı hıdrallez'de çeşitli çarelere başvurur. Anadolu'da halk tercihen beyaz elbiseler giyerek gün doğmadan önce yeşil ve bol sulu kırlara gidilip eğlenilir. Kutlamalar yeşillik, ağaçlık alanlarda, su kenarlarında, bir türbe ya da yatırın yanında yapılmaktadır. Bu gibi yerlere bu nedenle Hıdırlık denildiği de olur.

Hızır'ın gezdiği kabul edilen yeşil yerlerde dolaşıp çiçek toplanır, oyunlar oynanır, baharın ilk kuzusu kesilerek yenilir. Toplanan çiçekler kaynatılıp içilirse hastalıklara iyi geleceğin; bu su ile kırk gün yıkanan kişinin gençleşip güzelleşeceğine inanılır.

"Hızır Hakkı" için kuzu kesmek, Hızır geleneğinin yayıldığı her yerde görülen genel bir adettir. Diyarbakır'da Ciğaret adıyla ayrı bir tören yapılır. Baharın bu taze kuzusunu yemekle bedenlerin sağlık ve canlılık kazanacağı inanışı vardır.

Hızır'ın eli değen şeylerin dolup taştığı rivayeti nedeniyle Hızır günü arifesinde yiyecek kaplarının, ambarların ve para keselerinin ağzı açık bırakılır. Ev, bağ, bahçe isteyenler herhangi bir yere istediklerinin küçük bir modelini yaparak; altın ve benzeri ziynet eşyası isteyenler ağaç yapraklarını kollarına veya boyunlarına takarak isteklerine kavuşacaklarına inanır.

Anadolu'nun bazı yerlerinde Hıdrellez Günü yapılan duaların ve isteklerin kabul olması için sadaka verme, oruç tutma ve kurban kesme adeti vardır. Kurban ve adaklar "Hızır hakkı” için olmalıdır çünkü tüm bu hazırlıklar Hızır’a rastlamaya yöneliktir.

Hızır sopası

Bazı yerlerde hastalıklar, ağrılar için şifa olduğuna inanılan Hızır Sopası geleneği vardır. Bu sopa ağrı-sızı olan yerlere vurulursa ağrıların geçeceğine inanılır.

Baht açma törenleri

Hıdrellezde baht açma törenleri oldukça yaygın olarak uygulanır. Talih ve kısmet açtırmak isteyen genç kız ve kadınlardan yüzük, küpe gibi eşyalarını çömleğe atmaları istenir ve çömleğin üzerine su eklenerek ağzı kapatılır. Kapalı çömlek bir gece boyunca bir gül ağacının dibinde bekletilir. Ertesi günü bir araya toplanan kadınlar, çömleği ortaya koyarak maniler eşliğinde eşyaları çıkarmaya başlarlar. Bu törene İstanbul ve çevresinde “baht açma”, Denizli ve çevresinde “bahtiyar”, Yörük ve Türkmenlerde “mantıfar”, Balıkesir ve çevresinde “dağara yüzük atma”, Edirne ve çevresinde “niyet çıkarma”, Erzurum’da “mani çekme” adı verilir

Yoğurt mayalama geleneği

Kütahya'nın Tavşanlı ilçesine bağlı Yörük köylerinde bir yıllık yoğurt mayası, Hıdırellez ve bu günü takip eden 2 gün süresince sabah ezanı ile tan ağarması arasındaki sürede doğadaki bitkilerin üzerinden toplanan çiy tanelerinden sağlanır.

Trabzon-Şalpazarı İlçesi'nde maya katılmadan yoğurt yapılır. Mayalama sıcaklığındaki sütün içine besmeleyle bir tahta kaşık konur. Bu şekilde elde edilen maya bir yıl kullanılır ve gelecek yıl tekrar değiştirilir.

HIDIRELLEZ AYIN KAÇINDA?

Hıdırellez 5 - 6 Mayıs günlerinde kutlanacak.

HIDIRELLEZ DUASI NEDİR?

Bismillahirahmanirahim
Bin bir adım bir adım /Allah bir adım adım / Kerim kerem Allah /Başımda bir duman var yardım eyle ya Allah / La ilaha illallah muhammeden resullullah yetiş imdadıma hızır ile Allah birsin sen kulla mişersin biz gibi kulların yardımcısı sensin hızır deryada erdim murada amin.

HIDIRELLEZ GECESİ NASIL DİLEK DİLENİR?

5 mayıs perşembe günü akşam ezanı vakti gül ağacında dilek dileme zamanıdır. Gül dallarına paralar asılır. (Eskiden kese içine para dikilip gül dibine gömülürmüş.) ya da açık cüzdan bırakılır. Dilekler bir kağıda yazılıp asılabileceği gibi şekil olarak da gül ağacının altına çizilebilir. Ev isteyen ev resmi araba isteyen araba resmi çizebilir. Bunu küçük taşlarla yapabileceğiniz gibi toprakla da oluşturabilirsiniz.
Hıdırellez akşamı asılan paralar ve dilekler 6 Mayıs 2016 cuma sabahı erkenden geri toplanır. Para cüzdana konulur ve yıl boyunca o para harcanmaz. Hıdırellez parası kişiye o yıl boyunca darlık ve parasızlık yüzü göstermez. 

Hıdırılezde yapılması gerekenler bu kadar değil. Anadolu'da hıdırellez akşamında evdeki her kişi için yedi fasulye ya da yedi nohut ekilir. Kişilerin başına gelebilecek kötülüklerin ekilen bu fasülye ya da nohutlar gelmesi dilenir.
Gül ağacında dilek tutarken yapmanız gerekenlere ek olarak bir de duasını okumanız gerekir. Hıdırellez dilek duası dilekler gül ağacına asıldıktan sonra yapılır. Hıdırellez dilek duası şöyledir;

Bismillahirahmanirahim

Bin bir adım bir adım /Allah bir adım adım / Kerim kerem Allah /Başımda bir duman var yardım eyle ya Allah / La ilaha illallah muhammeden resullullah yetiş imdadıma hızır ile Allah birsin sen kulla mişersin biz gibi kulların yardımcısı sensin hızır deryada erdim murada amin.

 

Bakan Soylu'dan 81 ilin valisiyle corona virüs toplantısıİçişleri Bakanı Süleyman Soylu, 81 ilin valisiyle yeni tip corona virüs (Covid-19) tedbirlerini ele aldı.

İlginizi Çekebilecek Diğer Haberler

Sıradaki Haber