Geri Dön

Arap Sineması’na Bir Yolculuk

Pera Film, Pera Müzesi’nin 25 Ocak – 21 Nisan 2013 tarihleri arasında düzenlediği Çöl ve Deniz Arasında: Ürdün Güzel Sanatlar Galerisi’nden Bir Seçki sergisiyle eşzamanlı olarak “Binbir Gece Masalları: Arap Sineması’na Bir Yolculuk” programını sunuyor.

Arap Sineması’na Bir Yolculuk

1 – 27 Şubat 2013 tarihleri arasında Pera Müzesi Oditoryumu’nda sunulan program çerçevesinde 1975 yılında Cannes Film Festivali’nde Altın Palmiye Ödülü’nü alan Kor Yılların Tarihi filminin yanı sıra, 1960, 1970 ve 80’li yıllardan klasikler ve bölgeden yeni dönem filmler yer alıyor. Kurgu ve belgesel filmlerden oluşan programdaki dokuz film, Ürdün, Cezayir, Lübnan, Mısır ve Filistin’den, Arap Sineması’nın en başarılı filmlerini sinemaseverlerin karşısına çıkarıyor. Ünlü Mısırlı yönetmen Youssef Chahine’ye bir saygı duruşu niteliğinde de olan programının merkezinde, yönetmenin en önemli ve ezber bozan çalışması, İskenderiye Üçlemesi yer alıyor. Binbir Gece Masalları programı, Arap Sineması’na çarpıcı, gizemli ve eşsiz bir yolculuk vadediyor.

1 – 27 Şubat / February 2013

1 Şubat / February

Cuma / Friday

19:00 Kor Yılların Tarihi / Chronicle of the Year of Embers

2 Şubat / February

Cumartesi / Saturday

15:00 Ümmü Gülsüm, Mısır Gibi Bir Ses / Umm Kulthum, A Voice Like Egypt

10 Şubat / February

Pazar / Sunday

14:00 Engellenmiş Bir Hayat / A Suspended Life

13 Şubat / February

Çarşamba / Wednesday

19:00 Omar Gatlato

15 Şubat / February

Cuma / Friday

19:00 Engellenmiş Bir Hayat / A Suspended Life

16 Şubat / February

Cumartesi / Saturday

14:00 Ümmü Gülsüm, Mısır Gibi Bir Ses / Umm Kulthum, A Voice Like Egypt

15:30 Datewine

18:00 İskenderiye, Neden? / Alexandria, Why?

17 Şubat / February

Pazar / Sunday

14:00 Omar Gatlato

16:00 Kırık Kanatlar / The Broken Wings

20 Şubat / February

Çarşamba / Wednesday

19:00 Datewine

22 Şubat / February

Cuma / Friday

19:00 Bir Mısırlı Hikayesi / An Egyptian Story

23 Şubat / February

Cumartesi / Saturday

13:00 İskenderiye, Neden? / Alexandria, Why?

15:30 Bir Mısırlı Hikayesi / An Egyptian Story

18:00 İskenderiye, Tekrar ve Sonsuza Dek / Alexandria, Again and Forever

24 Şubat / February

Pazar / Sunday

14:00 Kor Yılların Tarihi / Chronicle of the Year of Embers

18:00 İskenderiye, Tekrar ve Sonsuza Dek / Alexandria, Again and Forever

27 Şubat / February

Çarşamba / Wednesday

19:00 Kırık Kanatlar / The Broken Wings

Kor Yılların Tarihi

Chronicle of the Year of Embers

Yönetmen / Director: Mohamed Lakhdar-Hamina

Oyuncular / Cast: Yorgo Voyagis, Mohammed Lakhdar-Hamina, Leila Shenna, Cheikh Nourredine

Cezayir / Algeria, 175’, 1975, renkli / color

Arapça, Türkçe altyazıyla / Arabic with Turkish subtitles

1975 yılında prestijli Altın Palmiye Ödülü’ne layık görülen film, Fransız sömürgesindeki Cezayir’in özgürlük savaşını konu ediyor. Film, kuraklıkla başa çıkmaya çalışan ve Cezayir Kurtuluş Savaşı’nın başlangıcından hemen önce, direniş hareketine katılan bir çiftçinin hikayesini anlatıyor. Mohamed Lakhdar-Hamina’nın zengin renkleriyle CinemaScope çektiği çarpıcı ve destansı film, dünya sinemasında az bulunan bir cevher niteliğinde.

Cannes Film Festivali, Altın Palmiye Ödülü, 1975

Omar Gatlato

Yönetmen / Director: Merzak Allouache

Oyuncular / Cast: Boualem Benani, Aziz Degga, Farida Guenaneche

Cezayir / Algeria, 90’, 1977, renkli / color

Arapça, Fransızca; Türkçe altyazıyla / Arabic, French with Turkish subtitles

Bir dönüm noktası filmi olarak Omar Gatlato, Cezayir’in erkek kültürüne ayna tutuyor… Ve bu aynanın çatlama hikayesine… Filmin ismi, "maçoluk onu öldüren şeydi" anlamına gelen "gatlato al-rujula" deyiminden geliyor, Cezayir toplumunda dışlanma ve erkeklerin konumu üzerine etkileyici içgörüleri, bu halk deyimini ve ardında yatanları gözler önüne seriyor. Kurgu belgesel tarzındaki filmde genç bir adam, Cezayir’in Bab el-Oued bölgesindeki hayatından sıradan bir günü alaycı bir biçimde anlatırken, kamera bir yandan da tamamen farklı bir hikaye gösteriyor. Mutluluk arayışındaki Omar ve arkadaşlarını takip eden film, toplumun genç nüfusunu yönlendiren çete değerlerini, bu gençlerin popüler kültüre olan tutkularını (futbol, "Hindu" filmleri, Rai konserleri); kadınlara karşı gizli korkularını ve ötekileştirildikleri bir çevrede sosyal güvensizliklerini beyaz perdeye taşıyor.

Kırık Kanatlar

The Broken Wings

Yönetmen / Director: Yousef Malouf

Oyuncular / Cast: Philippe Akiki, Nidal Al-Askhar, Pierre Borday

Lübnan / Lebanon, 90’, 1962, siyah-beyaz / black and white

Arapça, Türkçe altyazıyla / Arabic with Turkish subtitles

Lübnanlı sanatçı ve şair Khalil Gibran, milyonlarca insanın kalbini kazanmasını sağlayan beceri ve bilgeliğini bu filmde de gözler önüne seriyor. Gibran, müthiş bir duyarlılıkla ve şairane bir biçimde, ilk aşkı olan Beyrutlu güzel bir kız Selma Karamy’yi ve ona karşı gençliğin verdiği toylukla güçlenen tutkusunu anlatıyor. Onların aşkı başından itibaren imkansız bir aşktır, çünkü sosyal gelenekler ve aile içindeki gerginlikler Selma’nın başka bir adamla evlenmesine sebep olur. Amerikalı sinemaseverler bu adaptasyon filmi 1960’lı yılların sonunda izlemişlerdi. O zamandan beri filmin tüm kopyaları kayıp ya da imha edilmiş sanılıyordu, yakın zamanda Beyrut’taki bir kilisede bulunana kadar. Kırık Kanatlar, hem tarihi hem de sanatsal açıdan çok önemli ve değerli bir film.

Engellenmiş Bir Hayat

A Suspended Life

Yönetmen / Director: Jocelyne Saab

Oyuncular / Cast: Jacques Weber, Hala Bassam, Juliet Berto

Lübnan, Fransa, Kanada, Arjantin / Lebanon, France, Canada, Argentina, 90’, 1985, renkli / color

Arapça, Fransızca;Türkçe altyazıyla / Arabic, French with Turkish subtitles

Savaş sonrası Lübnan’da çekilen ilk film olan Engellenmiş Bir Hayat, anlaşmazlığın yaklaşık onuncu yılında Beyrut’ta geçiyor. Savaş çocuklarından Hala, etrafını saran kaostan korunmak için çareyi televizyonda gösterilen Mısır filmlerini izlemekte bulur. Hayattan elini ayağını çekmiş Karim ise, savaşın yerle bir ettiği Batı Beyrut’taki apartmanında ve alıştığı mahallesinde kendini güvende hisseder. Acı verici bu iç savaş sırasında ikili arasında ilginç bir bağ oluşur. Şairane bir gerçeklik hikayesi olan Engellenmiş Bir Hayat, insanları bir araya getirebildiği gibi ayrı düşürme gücüne sahip savaş kavramını da inceliyor. Yönetmen Jocelyne Saab "Farklı yerler icat ettim," diyor, ve ekliyor, "sanki bu yerler hakkında bir kurgu çalışması yaratarak onları koruyabileceğime inanarak."

Ümmü Gülsüm, Mısır Gibi Bir Ses

Umm Kulthum, A Voice Like Egypt

Yönetmen / Director: Michal Goldman

Oyuncular / Cast: Tawfik Badawi, Virginia Danielson, Amal Fahmy

Mısır / Egypt, 67’, 1996, renkli, siyah-beyaz / color, black and white

Arapça, İngilizce Türkçe altyazıyla / Arabic , English; with Turkish subtitles

Ella Fitzgerald’ın müzikalitesine, Eleanor Roosevelt’in duruşuna sahip Ümmü Gülsüm’ün, Elvis Presley’inki gibi bir seyirci kitlesi vardı. Yüzyılın başında bir köylü olarak doğan efsanevi Mısırlı şarkıcı, yıllar içinde önemli bir servet ve muhteşem bir itibar edindi. Başta ülkesinin istek ve umutları olmak üzere, tüm Arap dünyası için güçlü bir semboldü. 1975 yılındaki cenazesi için dört milyon insan Kahire sokaklarına çıktı, ve bugüne dek onun şarkıları halen pek çok çağdaş Arap kadın şarkıcısından daha çok ilgi görüyor ve satılıyor. Ömer Şerif’in seslendirdiği Ümmü Gülsüm, Mısır Gibi Bir Ses, seyircileri Gülsüm’ün doğduğu köye, yaşadığı ve çalıştığı Kahire sokaklarına ve kafelerine taşıyor. Goldman’ın belgeseli, konser kayıtlarına, film kliplerine ve ünlü şarkıcının dostları ve iş arkadaşlarıyla yapılan röportajlara yer verdiği gibi, Ümmü Gülsüm’ün hayatını ve kariyerini 20. yüzyılın Mısırı’nın destansı hikayesi bağlamında inceliyor.

Date Wine

Yönetmen / Director: Radwan El-Kashef

Oyuncular / Cast: Hamdy Ahmed, Fayza Amasaib, Abla Kamel

Mısır / Egypt, 110’, 1998, renkli / color

Arapça; Türkçe altyazıyla / Arabic with Turkish subtitles

Küçük bir Mısır köyündeki tüm ehil erkekler servet arayışında göç edince, yetişkin olmasına çok kısa bir zaman kalmış olan Ahmed, köydeki en yüksek palmiye ağacı "al-’alia"ya tırmanma hayalini gerçekleştirmek için kalmakta ısrar eder. Fakat, diğer erkeklerin yokluğunda, köyün kadınları kısa süre içerisinde Ahmed’e köyün erkeği olarak bakmaya başlar. Ahmed bu rolü elinden geldiğince inkar etmeye ve üstlenmekten kaçmaya çalışır. Buna rağmen, bir süre sonra bu büyük sorumluluğu kabul etmek zorunda kalır. Köyün diğer erkekleri geri döndüklerinde köyde her şeyi birbirine girmiş halde bulurlar.

Youssef Chahine’ye Saygı Duruşu

İskenderiye Üçlemesi

İskenderiye, Neden?

Alexandria, Why?

Yönetmen / Director: Youssef Chahine

Oyuncular / Cast: Ahmed Zaki, Naglaa Fathy, Farid Shawqi

Mısır, Cezayir / Egypt, Algeria, 127’, 1978, renkli / color

Arapça; Türkçe altyazıyla / Arabic with Turkish subtitles

Berlin Film Festivali’nde Gümüş Ayı Ödülü’ne layık görülen ve Chahine’nin ezber bozan İskenderiye Üçlemesi’nin ilk filmi olan İskenderiye, Neden? 1942 yılında Alman askerlerine karşı savaşmak üzere güçlerini birleştiren İngiliz ve Arap askerlerinin İskenderiye’ye doğru yolculuk hikayesini beyaz perdeye taşıyor. Filmde Youssef Chahine’nin gençliğini canlandıran Yehia, Hollywood müzikalleriyle yatıp kalkmakta ve Amerika Birleşik Devletleri’nde oyunculuk eğitimi alma hayalleri kurmaktadır. Çok güzel, zengin bir Musevi kadın, babası ile birlikte Alman kuvvetlerinden kaçmak ya da gizli bir şekilde Almanlarla iş birliği yapmakta olan Mısırlı sevgilisi ile ülkesinde kalmak arasında karar vermek zorundadır. Zengin Mısırlı bir aristokrat ise, genç bir İngiliz asker ile tanışıp onunla özel bir ilişki kurana dek, işgalci askerleri teker teker öldürmektedir... Chahine, ustalığıyla bu muhteşem tarihi ve otobiyografik filminde bu farklı ama birbiriyle bağlantılı hikayeleri bir araya getiriyor.

Bir Mısırlı Hikayesi

An Egyptian Story

Yönetmen / Director: Youssef Chahine

Oyuncular / Cast: Oussama Nadir, Mohsen Mohieddin, Nour El-Sherif

Mısır / Egypt, 120’, 1982, renkli / color

Arapça; Türkçe altyazıyla / Arabic with Turkish subtitles

Ünlü aktör Nour El Cherif, bu filmde Mısırlı sinemacı Yehia Mourad’ı, onu İskenderiye, Neden? filminde gördüğümüz zamandan yaklaşık otuz yıl sonraki halinde canlandırıyor. Yehia, kariyerinde başarılı olmasına rağmen, karısından ve çocuklarından uzaklaşmıştır ve kalp sıkışıklığı sebebiyle en son filminin bitiş sahnelerini çekmek konusunda zorluk yaşamaktadır. İnceleme için İngiltere’ye uçan Yehia’nın aniden ameliyat edilmesi gerektiği ortaya çıkar. Doktorlar Yehia’nın kalbini kurtarmaya çalışırken, yönetmenin vücudunda, genç Yehia’nın yetişkin Yehia’yı öldürmeye teşebbüs ettiği iddia edilen bir mahkeme duruşması gerçekleşmektedir. Yönetmenin annesi, kız kardeşi, karısı ve hayatındaki diğer önemli figürlerin şahitlik yaptığı duruşmanın yanı sıra Yehia’nın geçmişi da gözler önüne serilir. Gerçek ile kurgunun, yer yer zeki ve absürt fantezi öğelerinin kesintisiz bir biçimde birleştiği film farklı karakterleri inceliyor.

İskenderiye, Tekrar ve Sonsuza Dek

Alexandria, Again and Forever

Yönetmen / Director: Youssef Chahine

Oyuncular / Cast: Youssra, Youssef Chahine, Hussein Fahmy

Mısır, Fransa / Egypt, France, 105’, 1989, renkli / color

Arapça; Türkçe altyazıyla / Arabic with Turkish subtitles

1987 yılında, Mısır film endüstrisinin açlık grevi sırasında geçen filmde, İskenderiye, Neden? ve Bir Mısırlı Hikayesi filmlerinde hayatı anlatılan yönetmen Yehia rolünü bu defa Chahine üstleniyor. İskenderiye Üçlemesi’nin ilk iki filminde yönetmenin alter-egosunu canlandıran yakışıklı aktör Amr ‘a kafasını takan Yehia, genç aktörle ilgili sürekli değişen algısına rağmen, yine sürekli değişen çeşitli film projelerinde rol alması konusunda baskı yapmaktadır. Amr’a önce Hamlet rolünü verir, fakat aktör bu rolü yeteneğinin çok üstünde bulur. Daha sonra ona Milattan Önce 332 yılında İskenderiye şehrini kuran yarı Tanrı Büyük İskender üzerine müzikal dönem filmindeki başrolü verir. Bu projeler teker teker iptal olurken Yehia, açlık grevinin öncülerinden kendine güvenli Nadia’dan etkilenir. Yehia’nın ilgisi Nadia’ya doğru kaydıkça yönetmen aktrisi ünlü Mısır kraliçesi Kleopatra rolünde hayal etmeye başlar. Chahine biyografiyi kurgu ve fantezinin yanı sıra yer yer aksiyon, animasyon ve pek çok dinamik müzikal sahne ile birleştirerek Mısır’a, sinema sanatına ve uzun soluklu kariyerine çarpıcı bir saygı duruşunda bulunuyor.

Pera Müzesi Oditoryumu
Meşrutiyet Cad. No: 65, Tepebaşı
Tel: (212) 334 99 00
Gösterim ücreti: Pera Film gösterimleri indirimli müze giriş biletiyle izlenebilir. Filmler Türkçe altyazılıdır.

İlginizi Çekebilecek Diğer Haberler

Sıradaki Haber