Koronavirüs fırsatları

15 Mart’tan bu yana evlerimizdeyiz...
Bundan iki ay önce “Neredeyse hiç çıkmamacasına 2-3 ay evlerinizde kalabilir misiniz?” diye sorsalardı, eminim pek çoğumuz “İmkânsız” derdik. Ama çaren yoksa olabiliyormuş. Gördük...
Yeni meşgaleler bulup zamanımızı geçirmeyi başarabiliyoruz. Kendimizi dinlemeyi öğrendik, yemek yapmayı öğrendik, yeniden okumayı öğrendik. Memleket bir sürü yeni tarih meraklısı kazandı.
İnternet üzerinden yepyeni imkânlar tanındı hepimize. İstanbul Üniversitesi geçen günlerde Padişah Abdülhamit’in 36.585 kare fotoğraftan oluşan arşivini kullanıma açtı. İnanılmaz bir arşiv... Günlerdir içinden çıkamıyorum. Bornova’yla ilgili yepyeni üç fotoğraf çıktı ortaya. İkisi, Çiçekli köyüyle ilgili. Birisi Hamidiye Camii’nin açılış törenine ait, diğeri de köyün panoramik fotoğrafı. Üçüncüsünü önümüzdeki yazıya saklıyorum.
Önceden de açık kaynak siteler vardı. Ama bu korona günlerinde bir sürü yeni site eklendi listeye.
Bazıları koronavirüs süreci için geçerli olsa da, bu siteler sayesinde binlerce yeni e-kitap ücretsiz olarak erişime açıldı; bir sürü sanatsal aktiviteyi ücretsiz izleme, çok sayıda müzeyi sanal yolla gezme ve binlerce arşive ulaşma fırsatımız oldu.
Mesela, siz de benim gibi tarihle ilgileniyorsanız, aşağıdaki siteleri mutlaka tavsiye ederim.

İstanbul Üniversitesi gazete arşivleri:

İstanbul Üniversitesi Kütüphane ve Dokümantasyon Daire Başkanlığı, ‘Gazeteden Tarihe Bakış Projesi’ kapsamında 1928-1942 yılları arasında yayımlanmış, 55 ayrı başlıktaki yerel ve ulusal gazeteye ait arşivini erişime açtı. Erişim için üyelik gerekmiyor.
Web adresi: http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/GAZETE/

SALT Online:

Türkiye’nin önde gelen, bağımsız kültür-sanat kurumlarından biri olan SALT arşivinde bulunan tarih, edebiyat, basın ve mimari gibi alanlardaki çok sayıda e-kitap ve görsel belgenin önemli bir kısmına ücretsiz olarak ulaşabilirsiniz.
Web adresi: http://saltresearch.org

Ankara Üniversitesi Açık Erişim Sistemi:

Büyük bir e-kitap arşivinin yanı sıra Osmanlı son dönemi ve Cumhuriyet’in ilk yıllarında yayımlanan gazeteleri kapsayan, geniş bir gazete arşivi de bulunan Ankara Üniversitesi Açık Erişim Sistemi’ne üyelik gerekmeden erişilebiliyor.
Web adresi: http://onlineyayinevi.ankara.edu.tr
Yukarıda saydıklarım, benim girince içinden çıkamadığım üç site... Dahası var mı?
Elbette var... Girin www.dtarih.com’a, Çanakkale belgelerinden Osmanlı dönemi gazetelerine ve hatta dünyanın en büyük dijital kütüphanelerine her kaynağa oradan ulaşabilirsiniz.
Birçok insanımızı kaybettik, dünya zor günlerden geçiyor, biliyorum ama evde kaldığımız bu günleri fırsata çevirme imkânımız da var. Değerlendirmek lazım.