Pandemi ile şekillenen iş dünyasının geleceğinde hangi meslekler öne çıkacak?

Üniversite tercihlerinin devam ettiği bu günlerde adayların kafasındaki en temel soru; “Hangi okul ya da bölümü seçersem gelecekte daha kolay iş bulabilirim?” Peki acaba doğru soru bu mu? Gelecekte önem kazanacak bir mesleğe sahip olmak için üniversite tercihlerinde göz önünde bulundurulması gereken öncelikli kriterler neler?

Tercih yapacak adayların okuyacakları bölüm ile gelecek planlarını buluşturması gereken bu kriterleri belirleyebilmek için gelecekte hangi mesleklerin önem kazanacağına da bakmaları gerek. Ancak sürekli değişen dünyamızda bir mesleğin gelecekte her türlü önemli olma ihtimali de çok yüksek değil açıkçası.  Bu bağlamda gelecekte hangi mesleklerin önem kazanacağı zaten uzun yıllardır tartışılan bir konu. Gerçek şu ki hala içinde olduğumuz pandemi bu konuda da bizim için iyi bir filtre görevi gördü ve meslek seçimi konusunda da insana dair bazı temel değerlerin ne kadar önemli olduğunu bize tekrar hatırlattı.

Randstad Sourceright’ın “Yetenek Trendleri, COVID-19 ve İşin Geleceği” raporuna göre meslekler hızla değişse de dijital beceriler, empati, problem çözme becerileri, iletişim ve belirsizliği yönetmek gelecekte her meslek dalında en çok aranan yetkinlikler arasında olacak. Bunlara ek olarak gelecekte önemini yitirmeyecek beceriler arasında yılmazlık, yaratıcılık, değişim yönetimi, öz düzenleme becerisi ve çeviklik yer alıyor. Peki bu yetkinlikler ve pandeminin şekillendirdiği dijital çağda meslek seçerken en temel odağımız ne olmalı?

“Bizi geleceğe hazırlayacak olan doğru soruları sorabilme becerimiz”

Bu konuda görüşlerini aldığım Eğitim Teknolojileri Zirvesi Kurucusu Dr. Işıl Boy Ergül şu değerlendirmeleri yapıyor: “Yaşadığımız ülkenin yaptığımız iş bakımından eskiden olduğu gibi belirleyici bir önemi kalmadı, internet ve salgından sonra değişen çalışma kültürü sayesinde istediğimiz bir ülke ile çalışıp birden fazla işi aynı anda yapabiliyoruz. Bu yazıyı okuyanların belki de çoğunluğu mezun olduğu bölümle ilişkili olmayan işler yapıyorlar ve tek bir iş değil birkaç farklı işle meşguller. Meslek seçimi yaparken mesleğe odaklanmak yerine bilim dalına yoğunlaşmak daha doğru bir yaklaşım olacaktır. Ayrıca yapılan işlerin de sadece maddi getirisi değil manevi doyumu da özellikle gençler için önemlidir. Psikolog Achor’ın 2018 yılında araştırmacılarla birlikte Amerika’da 2000’den fazla kişiyle yaptığı çalışma, her 10 çalışandan 9’unun daha anlamlı bir işte çalışmak için maaşını bir bölümünden ve hatta yaşam boyu kazançlarının % 23'ünden vazgeçmeye hazır olduklarını ortaya koymuştur. Ayrıca Michael J. Gelb tarafından yazılan “Leonardo Da Vinci Gibi Düşünmek” kitabında geçen Da Vinci prensiplerinden en önem verdiğim “Connesione” (İlişkilendirme) becerisi, öğrenilen her şeyin birbiriyle bağlantısını kurabilme becerisi sayesinde sebepleri ve sonuçları ilişkilendirmeyi, değerlendirme yapabilmeyi ve bunun sonucunda yaratıcı sonuçlara ulaşabilmesini anlatmaktadır. Çevremizde olan biteni daha iyi analiz edip geleceğimiz için ihtiyacımız olan becerilerden biri de “Connesione” becerisidir. Da Vinci “Çizdiğim her resim kendi yaşamıma sorduğum bir soruydu" demiştir. Bizi geleceğe hazırlayacak olan da doğru sorular sorabilme yeteneğimizdir.”

Salgın sonrası ortaya çıkan yeni meslekler

Pandemi hayatın her alanına olduğu gibi geleceğin mesleklerine olan yaklaşımımızı da değiştirdi. Değişen önceliklerimiz, yaşam şekillerimiz, yeni normallerimiz ve yeni ihtiyaçlarımızla şekillenecek pandemi sonrası dönemde belki ilk defa duyacağımız bazı meslekler yakın gelecekte hepimizin hayatına bir şekilde dokunacak. Future of Work Başkan Yardımcısı Robert Brown’a göre salgın sonrası ortaya çıkan aşağıdaki 10 meslek tam manasıyla geleceğin mesleği olmaya aday.

Evden Çalışma Kolaylaştırıcısı: 2020'den önce şirketlerin %5'inden azının uzaktan çalışma politikaları olduğu tahmin ediliyor. Şimdi ise uzaktan çalışmanın hayatımızın bir parçası haline geldiği dönemde şirketler evden çalışma deneyimini iyileştirmek istiyor.

Fitness Danışmanı: Salgın kaynaklı kapanmalar sonucunda alınan fazla kilolar için sadece teknoloji devlerinin geliştirdiği uygulamalar ve akıllı cihazların yeterli olmadığı zamanda bir danışman ihtiyacı doğuyor. Geleceğin Bilişsel İşleri (CJoF) Endeksi'ne göre, 2021'in ilk çeyreğinde %28,7 büyüme göstermiştir.

Akıllı Ev Tasarım Yöneticisi: Salgından sonra evlerde geçen zamanın artması, evlerin ofislere dönüşmesi sonucunda akıllı ev tasarımcıları geleceğinin yeni işlerinden biri olacak.

XR Danışmanı: Artırılmış Gerçeklik (AR) ve Sanal Gerçeklik (VR) birlikte sunan Genişletilmiş Gerçeklik (XR) çevrim içi ortamlardaki deneyimi daha etkili hale getirdiğinden giderek daha çok önem kazanacak. XR danışmanları teknik sanatçılardan yazılım mühendislerine eğitimden iş dünyasına birçok sektör ile çalışacak.

İşyeri Ortamı Mimarı: Salgın sonrası ofis mimarisinde sağlık taramalarından çalışma ortamlarına kadar her şeyin yeniden değerlendirilmesi gerekiyor. Çalışan refahının önemi için iş yeri ortamı mimarlarının önemi artacak.

Algoritma Denetçisi: Zamanımızın büyük bir kısmını çevirim içi olarak geçirdiğimiz için birçok firma topladığı verilerle oluşturdukları algoritmalar sayesinde rekabet avantajını hızlandırdı. Kullanıcıların ne istediklerini giderek çok daha iyi tahmin eden bu algoritmaların nasıl oluşturulup kullanıldıklarının da denetlenmesi bir gereklilik oldu.

Veri Dedektifi: Geleceğin işlerine bakıldığında veri bilimi hala talep edilen bir beceri olacaktır. Bu yüksek talep göz önüne alındığında veri dedektifleri, şirketlerin büyük verilerdeki gizemleri araştırmasını sağlamak için aradaki boşluğu kapatmaya yardımcı olacaklardır.

Siber Felaket Tahmincisi: Siber saldırıları tahmin edilip önceden uyarılması kritik bir öneme sahip olacak.

Yükselen Su Mimarı: İklim değişikliğinin ve deniz seviyesinin yükselmesiyle 21. yüzyılın en önemli inşaat mühendisliği projelerinin bir kısmında doğaya karşı değil doğayla birlikte çalışmaları bekleniyor.

İnsan-Makine Takım Oluşturma Yöneticisi: Robotik teknisyenliğine olan ihtiyaç 2021’in ilk çeyreğinde %50 yükseldi Robot teknolojilerin iş yaşamındaki yerinin gittikçe genişlemesiyle de ‘insan-robot iş birliklerinin’ sorunsuz yürütülmesi için bu yeni yönetim pozisyonu da gerekli oldu.