Kritik günde artış ne kadar olacak?

Asgari ücrette kritik toplantı bugün.. Asgari ücret tespit komisyonu dün Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın talimatıyla asgari ücretin güncellenmesi için ilk toplantısını gerçekleştirdi. Toplantıda TİSK ve Türk-İş taleplerini iletti. Sunumların yapılması sonrasında karar bugünkü toplantıya kaldı.

Asgari ücret geçtiğimiz yıl aralıkta yaklaşık yüzde 50 artırıldı. Buna ilave olarak bütün ücretlilerin asgari ücrete kadar ücretleri gelir ve damga vergisinden istisna tutuldu.

Böylelikle yalnızca bu yıl için değil, gelecek için de önemli bir kazanım elde edildi. Ancak fiyatlar genel seviyesinde yaşanan hızlı yükseliş sonrası asgari ücretteki nominal artış reel olarak korunamadı.

Bu nedenle asgari ücretin artması yönünde bir beklenti oluştu. Bu beklenti bu hafta içerisindeki kabine toplantısı sonrası asgari ücret tespit komisyonunun toplanmasıyla gerçeğe dönüşmek üzere.

Sosyal diyalog önemli

Asgari ücrette teklifler Türk-İş ve TİSK tarafından masada tartışılmaya başlandı. Bugünkü toplantıda yıllık enflasyon ve gerçekleşen altı aylık enflasyon oranındaki talepler teknik olarak yürütülecek çalışmalar neticesinde asgari ücret desteği veya sigorta prim yüklerinin azaltılması ile desteklenerek enflasyon veya enflasyonun üzerinde bir artış sağlanması mümkün olabilir. Bu artışların hayata geçmesiyle 1 Temmuz’dan itibaren çalışanların refahının korunması sağlanmaya çalışılacak.

Asgari ücretin yılın ikinci altı ayı için yeniden belirleniyor olmasının elbette çalışanların kayıplarını telafi etmek bağlamında önemi büyük. Özellikle enflasyon dönemlerinde ücret konusunda mutabakata varmak, bir masa etrafında toplanmak oldukça zor. Ancak Bakan Vedat Bilgin bakanlığa oturduğu günden bu yana sosyal diyalog mekanizmalarını çalıştırarak bu engeli aştı. Taraflar özellikle TİSK içinde bulunulan durumun hassasiyetiyle masaya oturacaklarını, dengeli bir artış gerçekleştireceklerini ifade etti. Asgari ücret artışının şu an ne kadar olacağı belli değil, ne var ki sağlanan uzlaşma artışın kendisi kadar önemli... Artış enflasyona mı endekslenecek yoksa enflasyon üzeri bir refah payı ortaya çıkacak mı göreceğiz.

Asgari ücret desteği formülü mü?

2016’dan beri işverenlerin işgücü maliyetlerini azaltmak için asgari ücret desteği uygulaması devredeydi. Bu yılki artışla asgari ücret desteği uygulaması son buldu. Diğer yandan tüm ücretlilerin ücretlerinin asgari ücrete kadarki kısmının gelir ve damga vergisinden istisna tutulması ile devlet kendi gelirlerinden vazgeçerek bu artışın önemli bir bölümünü finanse etmiş oldu.

Temmuzdaki artışla birlikte asgari ücret desteği tekrar gündeme gelebilir. 2016’da 100 TL ile başlanan asgari ücret desteği 2021’de 75 TL olarak uygulandı. 2016’da asgari ücretin işverene maliyetinin yüzde 5.16’sına denk gelen destek tutarı, 2021’de asgari ücretin işverene maliyetinin yüzde 2.09’una denk geldi. 2022 itibarıyla 100 ya da 150 TL olarak uygulanabilecek asgari ücret desteği işverenlerin maliyetinin bir kısmının karşılanmasını sağlar ve ürün maliyetlerindeki artışı sübvanse edebilir. Bu süreçte istihdam düzeyinde bir daralma yaşanabileceğini de düşünüldüğünde asgari ücret desteğinin önemi artıyor.