Gençlerin “gönüllülük” durumu

Toplumsal medya gönüllülüğü araştırmasına göre Türkiye gençleri öncelikle “çevre” diyor. Avrupa’da ise öncelikle sosyal hizmetler ve toplum medyası gençlerin ilgi alanında

Ülkeler zor bir süreçten geçiyor. Küresel çapta iklim sorunları, sınır kapılarına dayanan mülteciler, koronavirüsün yayılmasıyla pandemi tehdidinin ortaya çıkması, dünya gençlerinin toplumsal medyadaki rolünü de önemli hale getiriyor.  Öyle ki, Avrupa Komisyonu ve Dışişleri Bakanlığı, Avrupa Birliği Başkanlığı, AB Eğitim ve Gençlik Programları Merkezi Başkanlığı tarafından finanse edilen Erasmus+ projesi kapsamında yapılan çalışma gençlerin toplumsal medya gönüllülüğünü araştırdı.

Bilim ve İnsan Vakfı’nın koordinatörlüğünde Retail Center Araştırma ve Danışmanlık’ın gerçekleştirdiği araştırma, sosyal faaliyetlere katılmak isteyen gençler, sosyal açıdan dezavantajlı gençler, farklı kurumlarda görevli olan gençlik çalışanları, sosyal medya ve toplumsal medya araçları ile ilgilenen gençlere yönelik olarak düzenlendi. 18-29 yaş aralığındaki katılımcıların çoğu öğrenci, kendi işi olan veya ücretli çalışan ve işsiz gençlerden oluşuyor.

Araştırmanın sonuçları

Araştırma Türkiye, Bulgaristan ve Avusturya’da gençlerin gönüllülük faaliyetlerine yaklaşımlarında daha ilgili ve seçici olduklarını ortaya koyuyor. Gönüllülük projelerine katılımda, “yardımseverlik” ön planda tutuluyor. Araştırma, gençlerin yüzde 84 gibi büyük bir çoğunluğunun daha önceden en az bir faaliyette gönüllü olarak yer aldığını gösteriyor. Gönüllülük faaliyetleri incelendiğinde ise öncelikle çevre, sosyal hizmetler, gençlik faaliyetleri, toplumsal medya ve kulüp faaliyetleri ilk sıralarda yer alıyor. Ülkeler arası farklılıklar incelendiğinde Türkiye gençleri öncelikle “çevre” diyor. Çevre gönüllülüğünü sırası ile sosyal hizmetler, yardım faaliyetleri ve gençlik faaliyetleri takip ediyor. 

Avrupa’da ise öncelikle sosyal hizmetler ve toplum medyası gönüllülüğü gençlerin ilgi alanında bulunuyor. Bunu da yardım çalışmaları ve gençlik çalışmaları takip ediyor. Türkiye’de son sırada doğal afet ve acil kurtarma ile yasal mevzuatlar yer alıyor. Avrupa’da ise dinî faaliyetler, kamu politikaları daha az gönüllü buluyor. Uluslararası boyutta insanlık için hayati öneme sahip konularda katılımın ise oldukça az olduğu gözleniyor.

Araştırma sonuçlarına göre; gönüllülük çalışmaları sırasında yaptıkları gönüllülük faaliyetini daha verimli bir hale getirmek için gençlerin yüzde 65’i genellikle toplumsal medyayı kullanıyor.

Sayılarla gönüllülük

YouTube, Facebook, Radyo, TV’de kampanya oluşturma, yönetme, katılım sağlama yüzde 33. Online haber siteleri için haber içeriği yazma yüzde 24. Görsel, işitsel medya (TV, Radyo) veya sosyal medya için bir yazı, gönderi hazırlama yüzde 14. Gençlerin yüzde 95’i gönüllülük faaliyetleri için toplumsal medya kullanımının önemli olduğunu düşünüyor. Bireysel veya bir STK üzerinden belirli bir amaç, yardımlaşma veya toplumsal katkı için toplumsal medya gönüllülüğü konusundaki katılım değerlendirildiğinde ise katılımcıların çoğunluğunun yüzde 71’i belli bir deneyime sahip. Bu gönüllülerin yüzde 21’i 1-3 yıl arasında, yüzde 34’ü ise 3 yıldan fazla gönüllülük çalışmalarında toplumsal medyayı kullandığını ifade ediyor. Gençler gönüllülük esaslı faaliyetlerde etkili olabilmek için dijital iletişim, sosyal medya kampanyalarının yönetimi, yaratıcılık, motivasyon ve dijital tasarım konularının önemine de inanıyor. Ancak genç katılımcıların yüzde 75’i gönüllülük çalışmalarına başlamadan önce herhangi bir toplumsal medya eğitimine de katılmamış görünüyor. Gönüllülük çalışmalarına başlamadan önce toplumsal medya eğitimine katılan yüzde 25’lik dilimin dağılımında ise gönüllülerin yüzde 70’inin online (çevrimiçi) materyallere dayalı uzaktan eğitime dâhil oldukları ve bu yönüyle gençlerin gönüllülük eğitimlerinde uzaktan eğitim sistemlerine aşina oldukları gözleniyor. Araştırmaya göre, gençler toplumsal medya eğitim yöntemleri arasında en çok pratik örnekler ve çözümler ile uygulamalı eğitimden yanalar. Araştırmaya katılan gençlerin yüzde 83’ü toplumsal medya gönüllülüğü konusunda uzmanlaşmış bir eğitime katılmak istiyor.