S-400’ler F-35’in piyasa değerini düşürür mü?

S-400 ve F-35 savunma konulu ticaret ve yatırım meselesinden trajediye dönüştü. Bunun başlıca sebebi de ABD’nin para kazanma hırsı.

Türkiye’nin PATRIOT değil de S-400 almasının sebebi, verilecek nerede ise 3 milyar doların karşılığında kullanılıp atılacak bir roket sistemi değil, ama bir roket sistemi imal edebilme teknolojisi ve becerisi elde etmekti. Ruslar bunu sağlamaya söz verdiler. Amerikan Raytheon şirketi ABD Savunma Bakanlığı’nın tedarikçi firması olarak buna yanaşmadı. Hala yanaşmıyor. O kadar ki, Ruslar S-400’lere girilecek bilgilerin tamamen Türkiye’nin kontrolünde kalmasını garanti ederken, Raytheon ve ABD savunma bakanlığı buna bile yanaşmıyor. Bir başka deyişle S-400’ün bilgisayarında olacak hiçbir şey Moskova’nın eline geçemezken PATRIOT’lara girdiğiniz her şey, ABD savunma bakanlığının bilgisayar ekranında görülecek. Teknoloji paylaşımı anlaşması olmadığı sürece bu, ABD istemezse herhangi bir PATRIOT füzesi, herhangi bir hedefe ateşlenemez anlamına geliyor.

Diyeceksiniz ki, “ABD müttefikimiz değil mi? Bizim düşman saydığımız tehdidi ABD de düşman sayacaktır!”

Ya evet, öyle! Eğer müttefiksek, ABD kendi vatandaşı bir din adamını, normal süreci işleyen bir mahkemeye siyasal müdahale yapılmıyor diye kendi ifadesiyle “Türkiye’yi mahvetmek üzere” neden yaptırım uyguladı? Gerçi bu yaptırım, Türkiye’yi mahvetmedi ama teğet de geçmedi. Etkilerini hala hissediyoruz.

Konunun trajediye dönüşmesi de aynı sebeple meydana geldi: ABD hem yürütmesiyle hem yasamasıyla Türkiye’ye karşı, ağzını yaptırımsız açmaz oldu. “On güne kadar karar verin; yoksa size yaptırım uygularız” demek, tehdittir ve Türkiye’yi, halkının psikolojisini biraz bilen bir kişi, kurum veya ülke, açık tehdidin bir işe yaramayacağını bilmelidir.

S-400’ü, F-35’e bağlamanın arkasında da para yatıyor. ABD, F-35’leri bütün dünyaya satmak için imal ediyor. Savunma yatırımcılarının bir kısmına göre, Türkiye’nin S-400’lere kendisi için tehdit olan uçakların ve roketlerin bilgisini girerken, F-35’leri hem dost hem de düşman olarak tanıtacak. Türkiye her ne kadar bu bilgiler Rusların eline geçmeyecek diyorsa da F-35’in muhtemel alıcıları buna inanmayabilirler. Dolayısıyla, F-35’ler S-400’ler karşısında “ayıplı ürün” haline düşecek.

Bu “dostlarımızın” bilmesi gerekir, F-35’ler şu anda bile ayıplı üründür; çünkü Suriye’deki Rus savunma sistemleri, İsrail’in çoktan eline geçmiş ve Suriye ile İran üzerinde uçurduğu F-35’ler hakkında yeter li bilgiye sahiptir. Çünkü İsrail ile Rusya, Suriye konusunda istenmeyen çatışmaların önlenmesi için askeri işbirliği halindedir. Suriye üzerinde uçan İsrail uçakları vurulmuyorsa, bu Rus-Suriye savunma sistemlerinin onları tanıyor olması sebebiyledir.

Çağımızda savunma sistemini yapıp satan bir ülkenin, tehditleri tanımaması mümkün müdür? ABD Kongresi ve hükumeti bu gerçekleri görüp bir an önce Türkiye’ye yönelik tehditlerine son verseler, aramızdaki ittifak ilişkisine ilişkin kuşkuları daha da arttırmamış olurlar.