Yatırımcı en çok sanayiyi seçti

10 Nisan 2022

Borsada yatırımcı tercihlerinde sanayi hisseleri öne çıkıyor. Yatırımcılar banka, hizmet, mali sektöre nazaran sanayiye daha çok yöneldi.

Mart sonu değerleriyle sektör endeksleri içerisinde yatırımcılar en çok BIST Sanayi Endeksi hisselerinde kümelendi. İkinci sırada ise mali sektör geldi. Verilere göre Sanayi Endeksi hisselerinde 1 milyon 503 bin yatırımcı bulunurken ikinci sırada yer alan Mali Endeks hisselerinde 1 milyon 263 bin yatırımcı bulunuyor. Üçüncü sırada gelen Hizmetler Endeksi'nde 1 milyon 80 bin yatırımcı var. Banka Endeks hisselerindeki yatırımcı sayısı ise 433 bin 958.

Negatif faiz ortamında borsaya yönelen yatırımcılar, pandemi döneminde daha fazla hisse senetlerini tercih etti. Bu süreçte emtialar ve döviz kurlarındaki yüksek seyirle birlikte ihracatçı şirketlere ilgi arttı.

BIST 100 Endeksi 2.393 seviyesinde. Son bir yılda endeks yüzde 68.9 oranında yükseldi. Yılbaşından bu yana değer artışı yüzde 28.84. Dolar bazında ise endeks son bir yılda yüzde 6.29 ekside. Bununla birlikte yılbaşından bu yana dolar bazında yüzde 13.52 oranında artış söz konusu.Hisse senetlerinde Türk Lirası cinsinde getiri oluşmasına rağmen son bir yılda ortalama bazda dolar getirisinin altında bir performans var. Bu nedenle katılımcıların eski istekleri yok. Yatırımcı sayısındaki düşüş de bunun işareti olarak görülebilir. Zira Nisan 2021’de yatırımcı sayısı 2 milyon 685 bine kadar yükselirken şimdilerde bu sayının gerisinde bulunuluyor.

2.4 milyon yatırımcı

MKK verilerine göre Borsa İstanbul’da 2 milyon 402 bin yatırımcının 2.5 trilyon lirası var. Yatırım fonlarında yatırımcı sayısı 3 milyon 213 bin ve portföy değeri 349 milyar lira. Toplamda 5 milyon 182 bin yatırımcının 3.2 trilyonu hisse senedi, yatırım fonu, devlet iç borçlanma senetleri, özel sektör borçlanma araçları, diğer menkul kıymetler, borsa yatırım fonu, yapılandırılmış ürünlerde bulunuyor.

Sanayide getiri yüksek

Yazının devamı...

Petrol ve borsa şampiyon oldu

3 Nisan 2022

Yılın ilk çeyreğinde Brent petrol  yüzde 35 arttı. Varil fiyatı 77.7 dolardan 105.1 dolara çıktı. Aynı sürede Borsa Endeksi ortalama yüzde 20 yükseldi ve reel getiri sağladı. Altın ve doların getirisi ise enflasyonun gerisinde kaldı.

Yılın ilk çeyreğinde hisse senetleri ortalama yüzde 20 yükseldi. Borsa 30 hisseleri ise ortalama yüzde 22.33’lük artış ile öne çıktı. Petrolün fiyatı ilk üç ayda yüzde 35 oranında artış gösterdi. Rusya ile Ukrayna savaşının başladığı 24 Şubat’tan itibaren emtia fiyatlarının artış hızı yükseldi. En önemli maliyet kalemlerinden biri olan petrolün varil fiyatındaki artış yan etkilerini de beraberinde getirdi.

Yıla 77.7 dolardan başlayan petrolün varil fiyatı 105.1 dolara çıktı. Petrolün yükselişi ile birlikte tüm türev ürünlerde de artış oldu. Bu gelişme maliyet kalemlerinde de artışa yol açtı.

Petrolün varil fiyatı en son 2008 yılındaki finansal krizde 147 dolara kadar yükselmişti. Rusya sadece petrolde değil, kömür, doğal gaz, buğday, nikel, alüminyum gibi birçok emtiada da büyük bir üretici ve ihracatçı. Bu durum başta elektrik olmak üzere birçok maliyet kalemlerinde artışı tetikledi.

Borsa 30 yükseldi

İlk çeyrekte petrol fiyatlarından sonraki en fazla artış Borsada gözlendi. BIST 100 Endeksi yüzde 20 yükseldi. Yükseliş BIST 30 Hisselerinin öncülüğünde gerçekleşti. BIST 30 Endeksi 2.025 seviyesinden 2.477’ye çıktı. Artış yüzde 22,33 oldu. BIST 30 hisselerinin tamamı ilk çeyrekte kazandırdı. Bu hisselerin 20’sinin getirisi dolar kurundaki artışın da üzerinde gerçekleşti. Kardemir (D), Türk Hava Yolları, Tüpraş, Koza Madencilik hisselerindeki getiri ilk çeyrekte yüzde 46 ile 69 arasında oldu.

BIST 100 Endeksi son üç çeyrekte art arda yükseldi. BIST 100 Endeksi 2021’in üçüncü çeyreğinde yüzde 3.69 oranında yükselirken dördüncü çeyrekte yüzde 32.08 arttı. Endeksin 2022 ilk çeyrekteki yükseliş ise yüzde 20.22.

Yerli alıyor

Yazının devamı...

Borsada metal yükseliş

27 Mart 2022

Borsa İstanbul, metal sektörü ve temettü ağırlıklı şirketlerin yükselişi ile 2.000 puanın üzerinde tutunmaya devam ediyor. Endeks 2.175’te. Dolar kuru 14.84 TL, altının onsu 1958 dolar ve Brent petrol 120 dolar seviyesinde. Yerlilerin payı artıyor.

Küresel bazda yüksek risklere ve savaş etkisine rağmen BIST 100 Endeksi 2.000 puanın üzerinde tutunuyor. Endeks 2.175 puanda. Borsada işlem hacminde ilk üç sırada iki demir çelik şirketi bulunuyor. Ereğli Demir Çelik ve Kardemir D. Üçüncü sırada ise Türk Hava Yolları geliyor. Her iki demir çelik şirketi için de kurumların hedef fiyat tahminlerini artırdıkları gözlenmekte. Bu hisseler hacimde önde yer alırken açığa satışta da en fazla işlem yapılan şirket konumunda bulunuyor.

Açığa satış etkisi

İşlem hacminin yüksek olduğu dönemlerde gün içi hareketlerden yararlanmak mümkün. İşte bu nedenle hareketli hisselerde sert yaşanan yükselişlerde açığa satışlar gündeme gelebilmekte. Açığa satış; yatırımcının hesabında hisse olmadığı halde gerçekleştirdiği işlemler, olarak tanımlanıyor. Bu tür işlemleri yapanlar yukarıdan satarken fiyat gerilemesi ile aşağıdan alarak pozisyonlarını kapatıyor. Böylece ellerinde hisse olmadığı halde aradaki fiyat farkı kadar kâr elde ediyorlar. Açığa satış işlemleri özellikle bireysel yatırımcıların paniğe kapılmalarına ve satış yapmalarına neden olurken fiyatın da aşağı kaymasında etkili oluyor. Paniğin büyümesi halinde ise borsalarda ciddi düşüşlere dahi neden olabilmekte. Borsa ise bu tür sorunlara yol açmaması için kısıtlamalar getirebilmekte. Yatırımcıların bu noktada temkinli olmasında fayda var. Uzun vadeye yönelmek, yatırımcı bakışı ile hareket etmek, sık işlem yapmaktan kaçınarak gün içerisindeki oynaklıklardan korunmaları mümkün. Aksi takdirde günlük olarak artan volatil hareketlerde kayıpları yüksek olacaktır.

Temettü ödemeleri sürüyor

Borsa şirketleri için temettü ödemeleri sürüyor. Bu dönem genel kurulların toplanma, yıllık faaliyet hedeflerinin ve yıllık kâr paylarının dağıtılma dönemi. Temettü yatırımcıları ya da temettü emekliliğini hedefleyenlerin aldıkları temettüleri tekrar hisselerine yatırmaları kazançlarının uzun vadede artmasını sağlayacaktır.

Kardemir D’de kâr artışı yüzde 6.252

Yazının devamı...

Sanayicinin fırsat penceresi açık

24 Mart 2022

Bursa sanayicisi, Rusya Ukrayna savaşı ortamında ekonominin yarınını öğrenmek istiyor. Geleceğe dönük yönelimleri de yakından takip ediyor. Olası fırsatları da kaçırmak istemiyorlar.

Bursa Ticaret ve Sanayi Odası (BTSO) ve Milliyet Gazetesi iş birliği ile gerçekleştirilen toplantıda; ekonominin gelişim seyri ve yarına dair beklentileri değerlendirdik. BTSO Yönetim Kurulu Başkanı İbrahim Burkay, toplantıda yaptığı değerlendirmede katma değere dikkat çekerek kalkınma hedefleri için üretimde farklılaşmanın büyük öneme sahip olduğunu, dile getirdi. Burkay, "Bunun için de ürünün ruhu olan Ar - Ge, inovasyon, tasarım ve markalaşmaya ihtiyaç var. Bu alanlarda da başarıya ancak belli bölgelerde belli nitelikteki insan kaynağıyla ulaşılabilir" dedi.

Sanayicilerin gündeminde yeni enstrümanlar bulunuyor. Yatırım ikliminde nereye doğru yol aldığımız ana gündemi oluşturdu.

Bursa sanayicisi bugüne dair gelişmeleri takip ederken geleceğe dönük yönelimleri de yakından takip ediyor. Olası fırsatları kaçırmak istemiyorlar. Katma değeri yüksek üretim, yeni gelişen pazarlar, kripto varlıklar, halka arzlar gibi geniş bir çerçevede fikir geliştirdikleri görülüyor. Toplantıda söz alan sanayicilerin, halka arzların artarak Bursa'nın İstanbul Borsası'ndaki ağırlığının yükselmesini arzuladıkları, görülüyor.

Metaverse fırtınası

Toplantıda en fazla ilgi çeken konulardan birisi de metaverse idi. Sanayiciler bu alana yatırım yapılıp yapılamayacağı konusunda bir beyin fırtınası gerçekleştirdi. Riskleri, avantajları, fırsatları, olabilirliği değerlendirdiler. Metaverse bir hayal dünyası mı? Yoksa yeni dünyanın yaşam alanı mı? Sanal evren olarak Türkçe'ye çevirebileceğimiz metaverse, Facebook'un bu alana ağırlığını vereceğini açıklamasıyla birlikte dikkatleri üzerine çekti. Facebook'un kurucusu ve CEO'su Zuckerberg, Facebook'u bir üst kuruluş olacak Meta çatısı altına alacaklarını duyurdu ve 10 bin kişiyi işe alacaklarını belirtti. Metaverse platformunda insanların farklı cihazlarla iletişim kurması ve sosyalleşmesi mümkün. Platformun alt yapısının oturmasıyla birlikte iş bağlantılarının ve ticaretin de metaverse dünyasında gelişmesi bekleniyor. Her yeni gelişim ister istemez bu alanlara yönelik merak ve ilgiyi de beraberinde getiriyor. Metaverse de bunlardan biri. İleride daha da tartışmaların odağına geleceği anlaşılıyor.

Kripto varlıklar

Kripto varlıklara yatırım yapanları nasıl bir gelecek bekliyor? Sanayicilerin merak ettiği ilgi alanlarından biri de buydu. Bir yanda enerji tüketiminde yaşanan sıkıntılar bir yanda kripto varlıklarının sebebiyet verdiği yüksek enerji harcaması beraberinde gelgitlere yol açıyor. Ancak net olan bir husus varsa artık dönülmez bir şekilde kripto varlıkların da hayatımızın bir parçası olduğudur. Bu yeni varlık sınıfının ticaretin gelişim seyri üzerinde de etkisini ilerleyen süreçte daha net gözlemleyebileceğiz. Kripto varlıklarla ilgili Türkiye'den de hayli yüksek ilginin olması aynı zamanda içinde bulunduğumuz toprakların gelişmelere hiç de kapalı olmadığını gösteriyor.

Yazının devamı...

Halka arzda sıra var

20 Mart 2022

Geçtiğimiz yıl 53 şirket halka arz oldu. Henüz tamamlanmayan 2022’nin ilk çeyreğindeki halka arz olan şirket sayısı 10. Sırada 100 şirket daha bekliyor.

Halka arzlar yatırımcıların ilgi odağında. Talep gördükçe halka arzlar da devam ediyor. Borsada geçtiğimiz yıl şirket sayısında halka arz rekoru kırılırken ortalama başlangıç getirilerinde de en yüksek seviyelere ulaşıldı. Her halka arzda yüksek getirilerin meydana gelmesi yatırımcıları halka arzlara katılmaya teşvik ediyor.

Geçen sene dördü yatırım ortaklığı olmak üzere 53 şirketin halka arzı gerçekleştirildi. Bu firmaların halka arz yoluyla sermaye piyasalarından sağladığı fon 21.6 milyar lirayı buldu. Halka arzda rekor seviyelerin yakalandığı 2021 yılında, borçlanma araçları ayağı ise büyümede sınırlı kaldı. Halka arz ile borsaya gelen şirketlerin sektör dağılımına bakıldığında bilişim, enerji, sağlık sektörlerinde yoğunlaşma öne çıkmakta. Borsaya 2021 yılında gelen 53 şirketin yedisi bilişim ve yazılım, diğer yedisi enerji ve beşi de ilaç ile sağlık sektöründe yer alıyor.

Bu yıl da halka arzlar devem ediyor. 19 Mart itibariyle yılın ilk gününden bu yana borsaya 10 yeni şirket geldi. Yeni halka arzlarla birlikte Borsa İstanbul’daki şirket sayısı 479’a çıktı. Borsaya yeni gelen şirketlerin farklı sektörlerde yoğunlaştığı görülüyor: Bayındırlık ve imar, bilişim ve yazılım, demir çelik, enerji, holding, idari ve destek hizmet faaliyetleri, orman ürünleri ve mobilya, ulaştırma.

Kazandıranlar

Bu yıl borsaya gelen şirketler içinde üçü kazandırırken altı firma kaybettirdi. Kazandıran hisseler: Yüzde 87.14 ile Gezinomi Seyahat, yüzde 26.5 ile Hun Enerji, yüzde 19.13 ile Investco Holding. Kaybettiren altı şirket ise şöyle: Yüzde -4.40 ile Koleksiyon Mobilya, yüzde -6.91 ile DAP Gayrimenkul, yüzde -8.27 ile Gür-Sel Turizm, yüzde -8.29 ile Panelsan Çatı Sistemleri, yüzde -8.61 ile Hitit Bilgisayar, yüzde -27.99 ile Erciyas Çelik Boru.

Halka arzlar yılın kalan aylarında da devam edecek. SPK onayı sonrasında hafta içinde yatırımcılardan talep toplama sürecini tamamlayan iki şirket olan Ensari Deri ile Smart Güneş Teknolojileri’nin önümüzdeki günlerde Borsa İstanbul’da listelenmesi bekleniyor. Halihazırda 100’e yakın şirket de halka arz işlemi için sırada bekliyor. Yabancı paylarında azalma yaşanmasına rağmen yerli yatırımcıların yoğun ilgisi şirketleri fon temin etme noktasında sermaye piyasalarına yöneltmiş görünüyor.

Yazının devamı...

‘Emtia’ balon mu yatırım fırsatı mı?

13 Mart 2022

Enflasyon ve savaş kıskacında kalan piyasalarda emtia fiyatları değerlenmeye devam ediyor. Peki bu yükseliş nereye kadar sürecek?

Ukrayna'daki savaş sadece bölge ülkelerine değil global ölçekte bir etkiye yol açıyor. Pandemi sonrası yükselen enflasyonla başa çıkmaya çalışan ülkeler bu defa Ukrayna’daki savaşın etkilerinden korunmaya odaklandı. Rusya’ya karşı sıcak çatışmadan kaçınan ABD ve Avrupa ülkeleri çözümü ekonomik yaptırımlarda arıyor. Ancak bu defa Rusya’nın karşı kısıtlama ve yaptırımları geldi. Karşılıklı hamleler global ölçekte emtiaların arz ve ticaretini ciddi boyutta engelleyecek. Piyasadaki talebe rağmen azalan emtia miktarının fiyatındaki artışın ivme kazanması için yeterli koşullar mevcut.
Önce pandemi ardından artan enflasyon ve şimdi de Ukrayna’daki savaş. Yaşananlar emtialarda olağandışı fiyat artışını körükler nitelikte. Son bir ay içerisinde emtia fiyatlarında yukarı yönlü yüksek oynaklıklar yaşandı. Buğday yüzde 34, mısır yüzde 16,58 değer kazandı. Nikel yüzde 104 prim yaptı. Benzin yüzde 18,65 ve ham petrol yüzde 16,93 yükseldi. Mevcut jeopolitik endişeler ve ardından gelmesi beklenen ekonomik sonuçlar emtialarda yükselişi tetikliyor.
Rusya ve Ukrayna, tahıl, petrol, gaz ve metallerin ana ihracatçıları. Savaş bu emtiaların piyasalardaki arzını azaltırken ileriye dönük endişeleri artırıyor. Kaygılar öylesine yüksek ki Dolar Endeksi'nin Mayıs 2020'nin en yüksek seviyelerinde kalmasına rağmen altının rallisi geldi. Yaklaşan bir ABD resesyonuna ilişkin artan kaygılar yatırımcıları altına yönlendiriyor.

Emtialar neden önemli?

Emtia, ticarette kullanılan ve aynı türden diğer mallarla değiştirilebilen temel bir maldır. Çoğunlukla da diğer mal veya hizmetlerin üretiminde girdi olarak kullanılır. Geleneksel emtia örnekleri arasında tahıl, altın, petrol ve doğal gaz bulunsa da bu kalemlerle sınırlanmayacak çeşitliliktedir.

Neden talep edilir?

Emtialar enflasyona karşı korunmada önemli bir enstrüman olarak görülür. Enflasyonun arttığı süreçlerde korunmak için emtialar önemli araçlar olarak öne çıkar. Neticede gereksinimlerle alakalı mal ve hizmetlerin verilebilmesi emtiaların varlığına bağlıdır. Emtia fiyatları ise genellikle enflasyonla birlikte yükseldiğinden, diğer yatırım araçlarının değer kaybetme riskine karşı enflasyonist ortamlarda daha güvenli bir liman olmaktadır. Emtia fiyatları nihai olarak arz ve talebe göre belirlenir. Sonuçta yatırımcılar, enflasyonun yükselmesini bekliyorsa emtiaları enflasyondan korunma amacıyla satın alabilirler.

Yazının devamı...

Martta emtia öne çıkıyor

6 Mart 2022

Rusya’nın Ukrayna’yı işgali ile başlayan süreç yatırımda dengeleri değiştirdi. Pandemi sonrası bir kez daha emtialar zirvede seyrediyor. Mart ayında emtiaların seyri takip edilecek.

Piyasalar Kovid-19 salgın hastalığını geride bırakmaya hazırlanırken Rusya’nın Ukrayna’yı işgali yeni global risk oldu. İşgalin ilk sarsıntısı sonrasında gelen yaptırımlarla birlikte yeni bir sürecin de başladığı anlaşılıyor. Bu süreç beraberinde emtiaları öne çıkarmakta.

Nedir emtialar?

Emtia, ticarete konu olan altın, gümüş, petrol, doğal gaz, bakır, pamuk, mısır, buğday, şeker, kahve gibi malların tümüne verilen isimdir.

Ne zaman yükselir?

Belirsizlik dönemlerinde, enflasyonun yüksek olduğu zamanlarda, savaş ve işgallerde ya da doğal afetlerde yönelimler ağırlıklı olarak emtiaya doğru kayar. Özellikle de değerli metaller bu noktada tercih edilen emita olur. İçinde bulunduğumuz süreçte de hem belirsizlikler hem yüksek enflasyon var. Tüm bunlara ilave olarak yakınımızda Rusya’nın Ukrayna’ya açtığı savaş var. Riskin hat safhaya çıktığı bir ortamda emtialar yükseltmeye devam ediyor.

Petrolün seyri

Küresel piyasalar Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik saldırısı sonrasında emtia tarafındaki yükselişe odaklandı. JPMorgan ise petrolde yükselişin süreceğini söylüyor. Kurum, Rusya'nın petrol arzının kesintiye uğratmaya devam etmesi durumunda Brent petrolün yılı 185 dolarda tamamlayabileceği öngörüsünde bulundu. Rusya'nın Ukrayna'ya saldırısı sonrasında petrol fiyatlarında hızlı yükseliş yaşanırken, Brent petrol de 120 dolara kadar çıktı.

Yazının devamı...