Abbas Güçlü

Velilerin kafası şu günlerde karmakarışık.

Anaokulundan üniversiteye kadar on milyonlarca ebeveyn ve öğrencinin en önemli gündem maddesi “Hangi okul?” sorusuna cevap aramak.

Peki bulabiliyorlar mı?

Evet demek mümkün değil.

Eğitimin ilk kademeleri söz konusu olduğunda dünden bugüne en çok rağbet gören “En iyi okul, en yakın okul” tespiti artık tarih oldu. 

Neden mi?

Gönül rahatlığıyla gönderilecek eve yakın bir okul kalmadı da ondan!

Hadi uzakta da olsa en iyi üniversitelerin peşine düşmek doğru bir seçenek olabilir ama okul öncesi, ilkokul, ortaokul ve hatta lise için aynı şeyi söylemek mümkün değil. MEB’in bu yöndeki tüm projeleri neredeyse ters tepti.

LGS yerleştirme sonuçları açıklandı ama hâlâ okulsuz yüz binler var! Kayıtlar devam edecek ve tüm öğrenciler bir liseye kayıt yaptırmak zorunda çünkü liseler de zorunlu eğitim kapsamına giriyor…

LGS’de öğrencilerin 352 bini Anadolu liselerine, 343 bini mesleki ve teknik liselere, 76 bini de imam hatip liselerine yerleşti.

Dikkat çeken önemli bir ayrıntı, imam hatip ortaokullarından mezun olan her iki öğrenciden birisinin imam hatipleri değil diğer liseleri tercih etmesi.

Aynı durum üniversiteye girişte de yaşanıyor; imam hatip ve meslek lisesi mezunlarının öncelikli tercihleri ilahiyat fakülteleri ya da meslek yüksekokulları değil, mezun oldukları alanla hiç ilgisi olmayan bölümler. Bu da sınavlarda bu öğrencileri dezavantajlı duruma düşürüyor ve hem liselere hem de üniversiteye giriş maratonunda bu okullardan mezunlar, diğer liselerin çok gerisinde kalıyor!

MEB, YÖK ve ÖSYM’nin sadece fen ve Anadolu liseleri ile kolejleri koruma anlayışından vazgeçip tüm liselere yönelik olarak sınavlarda

Sosyolojinin, modern tarih yazımının ve iktisadın öncü isimlerinden birisi olan 14. yüzyıl İslam âlimi İbn Haldun’un farklı bakış açısı, bugün İbn Haldun Üniversitesi ile yaşatılmaya çalışılıyor. Özellikle de sosyal bilimlerde!

İbn Haldun’un en ünlü eseri Mukaddime’de toplum ve medeniyet yasaları sorgulanıyor. Farklı düşünce alanları yaratılıyor.

Kendisini  “sosyal bilimler üniversitesi” olarak tanımlayan TÜRGEV’in kurduğu İbn Haldun Üniversitesi de özellikle toplumsal sorunları araştıran, soran, sorgulayan ve farklı çözüm arayışları çabası içinde olan çiçeği burnunda bir üniversite.

‘TercihFest’ çerçevesinde üniversiteyi ziyaret eden “YKS Yıldızları” ile sohbet etme olanağı bulduk, üniversiteyi gezdik, hocalarımızla sohbet edip diğer üniversitelerden farklılıkları ne onu yakalamaya çalıştık.

Alanında uzman hocaların dışında genç dinamik bir kadroları var. Farkındalık arayan bir üniversite olarak aynı görüşe sahip olsalar da

Yeterince yer altı madenimiz yok diye sızlanıp duruyoruz. Olsa elbette daha iyi olurdu ama yok!

Buna karşın dört mevsimi bir arada yaşayan muhteşem bir coğrafyamız, müthiş bir tarihimiz, turizm ve tarım potansiyelimiz var ama bütün bunları görmezden geliyoruz. Şu günlerde tercih yapan üniversite adayları da ülkemiz gibi elindekiler ile gurur duyacağına, yetmeyen puanlarına kahrolup ve tercih hengamesi içerisinde kaybolup gidiyorlar. Avrupa ülkelerine bir bakın; hangisi petrol ve doğal gaz zengini ve neredeler, bir de doğal gaz, petrol, maden zengini ülkelere bakın; hemen her açıdan onlar neredeler?

Günümüzün en değerli zenginliği iyi yetişmiş insan gücü!

Bunun ölçüsü de diploma değil; yetkinlik, üretkenlik, farkındalık, liyakat, yüksek teknoloji ve ihracat!

Gelin şimdi tıpkı tercih sürecinde kıvranan üniversite adayları gibi biz de ülkemizin geleceğine yönelik olarak hep birlikte sesli düşünelim:

Dünyanın neresindeyiz?

■ En değerli hazinemiz olan gençlerimizi eğitim, bilim, üretim, vizyon, sorumluluk, etik değerler

Milyonlarca veli ve öğrenci yeni bir okul telaşında. LGS’ye girenler daha iyi bir lise, YKS’ye girenler daha iyi bir üniversite ve meslek arayışı içinde. Okula yeni başlayacak miniklerin ve ortaokula devam edecek abilerin, ablaların en büyük özlemi ise evlerine yakın, tam gün eğitim yapan bir okul olması. Sabahın köründe okula gitmek istemedikleri gibi akşamın karanlığında da eve dönmek istemiyorlar...

Her ne kadar tüm öğrenci ve veliler tatildeymiş gibi bir algı söz konusu olsa da en az 5 milyon öğrenci ve bir o kadar veli, fiziken tatilde olsalar da beyinleri 7/24 dur durak demeden okul işleri için mesai yapıyor!

Yeni bir başlangıç arayışı içinde olan velilerimize öncelikle sabır diliyoruz. Zor bir dönem ve umarız hayalini kurduğunuz okula ve mesleğe kavuşursunuz. Yeni öğretim yılına keyifli bir başlangıç yapıp tüm yorgunlukları unutursunuz…

Diğer öğrenci, öğretmen ve velilerimize gelince, umarız tatiliniz gönlünüzce geçiyordur. Eminiz ki pek çoğunuzun tatile gidecek zamanı da yok, parası da. Pek

Kiralar uçtu gidiyor. Hem de her yerde. Yakında üniversite kayıtlarıyla birlikte daha da artarsa hiç şaşırtıcı olmaz!

Bizim gibi inşaat sektöründe çok önemli bir yol katetmiş bir ülke için konut ve yurt sorununun çoktan halledilmiş olması gerekirdi ama hâlâ sorunlarımız var. Tıpkı sınav odaklı eğitimde olduğu gibi. Her iki konuda da birkaç sihirli dokunuşla yurt sorunu da çözülür, çocuklarımız sınav belasından da kurtulur ama bunu canı gönülden istemek gerekiyor…

Barınmayı kâbus hâline getirdik.

Oysa bizim gibi her yıl yüz binlerce konut üreten bir ülke için yılda birkaç yüz yurt yapmak işten bile değil. Hem de devletin sırtına hiç yük getirmeden.

Kaynaklarımızı doğru kullanalım, olaya farklı bir bakış açısı getirelim yeter!

Devasa kampüslerimiz, rektörlük binalarımız, müdür odalarımız, ayda birkaç gün kullanılan etkinlik alanlarımız var ama öğrenciyi barındıracak yurdumuz yok.

Neden?

Onlar için ödenek var ama yurt için yokmuş!

Üniversite tercihleri önümüzdeki hafta başlayacak ama şimdiden hazırlıklı olmakta yarar var. Örneğin hangi kentte okumak istiyorsunuz? Ailenizin yanında mı yoksa farklı kentlerde mi? Bu kentler hangileri? Gidip gördünüz mü?

Örneğin hangi üniversite ya da üniversiteler? Yeterince araştırdınız mı? Öğrencilerle, eski ve yeni mezunlarla görüştünüz mü? Farklı kentlerde ise gidip gördünüz mü? Barınma ve yaşam koşullarını araştırdınız mı? Mezuniyet sonrasını düşündünüz mü?

Örneğin hangi meslek? Herhangi bir önceliğiniz var mı? Eğer hâlâ belirlemediyseniz bir an önce karar vermelisiniz çünkü son dakika tercihleri genelde riskleri de beraberinde getiriyor. Karar verdiğiniz meslekler konusunda o mesleği yapanlar ya da yapmayanlarla istişarede bulundunuz mu? Mezuniyet sonrası istihdam ve ekonomik getirilerini yeterince araştırdınız mı?

Tercih sıralaması elbette bu üç ana başlıktan ibaret değil, kişiden kişiye değişen çok farklı ayrıntılar söz konusu!

Örneğin vakıf üniversitelerini

Özel öğretim kurumlarına ve özellikle de vakıf üniversitelerine karşı enteresan bir algı söz konusu.

Ülkemizde “özel üniversite” yok ama vakıf üniversitelerine hemen herkes artık “özel üniversite” olarak bakıyor. Bazı üniversiteler bu tanımlamayı kesinlikle hak etmese de neredeyse yine hemen hepsi “ticarethane” olarak görülüyor.

Ücret artışlarının her ne kadar artan maliyetlerden ve vergi yükünden kaynaklandığını anlatsalar da ne öğrencilere ne de velilere ve kamuoyuna inandırıcı gelmiyor.

Kolay girildiği, kolay mezun olunduğu, yeterli bir donanım kazandıramadıkları yönündeki iddiaların ne kadarı şehir efsanesi ne kadarı gerçek belli değil. Tümü aynı kategoride değerlendiriliyor. Yıpranan hepsi oluyor!

Reklamlarla yarattıkları algı ile mezunların karşılaştıkları tablo çok farklı. Daha da garip olanı; YÖK ve ÖSYM’nin bu konuda bilgilendirici, yönlendirici ve daha şeffaf olması gerekirken bu konulara hiç girmiyor olmaları. Oysa yükseköğretime girişi de insan gücü planlamasını