Didem Özel Tümer

İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi göreve başladığından bu yana yeni bir güvenlik mimarisinden bahsederek, “önleyici güvenlik paradigması” kavramınının altını çiziyor. İçişleri Bakanlığı’ndaki makamında Milliyet’i ağırlayan Bakan Çiftçi’nin mesajları özetle şöyle:

RİSKİ OLUŞMADAN ÖNLEME HEDEFİ: Günümüzde suçun niteliği, işlenme yöntemleri ve alanları çeşitlenmiş; dijitalleşme, şehirleşme ve küresel etkileşimler yeni risk alanları ortaya çıkarmıştır. Biz de bu değişime uygun olarak “Yeni Güvenlik Mimarisi”ni hayata geçiriyoruz. Bu yeni mimari; sahayı anlık takip eden, hızlı karar alabilen ve riskleri daha oluşmadan önlemeyi esas alan dinamik bir yapıya dayanmakta. Yani artık olay gerçekleştikten sonra müdahale eden değil, olayın hiç yaşanmamasını hedefleyen bir anlayışla hareket ediyoruz.

DEVLETİN GÜCÜ, MİLLETİN DUASI: Rakamlar elbette önemli ancak asıl ölçümüz vatandaşımızın hissettiği huzur. Devletin gücü ile milletin duasını aynı

Terörsüz Türkiye Süreci’nin en başından bu yana katalizörü olan MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli geçen hafta partisinin grup toplantısında ilk kez ‘fren mekanizmasına’ başvurdu. “Süreci boğmanın, aceleye getirmenin, tartışmaları alevlendirmenin alemi yoktur” dedi. Bahçeli’nin sözlerinde bir vazgeçiş, duraklama değil daha çok ‘sakin sürüş’ telkini var.

Nitekim “yola çıktık, inşallah varacağız” ifadesini kullandı, “İnanıyorum ki, bayramın ardından, dört başı mamur reformlar aşama aşama hayata geçecektir. Ucuz hesaplara tevessül etmeden, cılız anlaşmazlıklardan çıkar devşirmeden, basit yargıların peşine takılmadan maşeri vicdanın beklentisine müzahir yasal ve demokratik adımlar sırasıyla atılacaktır” diye konuştu.

AK Parti Genel Başkanvekili Efkan Alâ da, sürecin tamamlanacağına dair net irade ortaya koydu. Ancak Alâ’nın kurduğu cümlede bu yazının başlığının işaret ettiği bir nokta da yer aldı. Alâ, “Savaş çözüm sürecini etkileyebilir

Sidney’de Bondi plajında bir baba oğulun gerçekleştirdiği ve 16 kişinin öldüğü saldırı ile Yalova’da 6 DAEŞ’linin öldüğü operasyon arasında benzerlikler var. Bu benzerlikler üzerine Suriye’deki cezaevlerinden kaçan ya da Irak’a nakledilen DAEŞ’liler ile ailelerinin tutulduğu kampların kapatılmasıyla birlikte kafa yormak gerekiyor. En azından TEPAV, Kanada Büyükelçiliği ve Uluslararası Radikalleşme Gözlemevi (URAD)iş birliğiyle düzenlenen, “Değişim Sonrası Suriye’de DEAŞ Tehdidi ve Türkiye’de Radikalleşme/Cihatçı Ağlar/Güvenlik Tehdidi Üzerine Etkileri” başlıklı toplantıdan edindiğim izlenim bu.

Prof. Dr. Serhat Erkmen’in Suriye’de DAEŞ’in Türkiye’ye etkisi ve Prof. Dr. Hilmi Demir’in de örgütün gençlik ve kadın yapılanmaları ile örgütün stratejik dönüşümünü anlattığı toplantıya dair sunumlarında öne çıkanlar özetle şöyle:

- 2019 sonrasında DEAŞ’ın Suriye ve Irak’ta alan kaybetmesiyle birlikte

Türkiye, enerji, savunma gibi alanlarda kapasitesini geliştirdi. Son savaşı pek çok alanda hazırlıklı karşılamasında bunun etkisi kuşku götürmez. Geçmiş ile kıyaslandığında kurumlar arası senkronizasyonun da ilerlemiş olduğu fark ediliyor. 12 Gün Savaşı’nın ardından hazırlılık halinin ivmelendiği dikkat çekiyor

Krizler öğrettiği kadar, fırsat sunar. İnsan ya da devlet kendi krizinden olduğu kadar başkalarınınkinden de gerekli dersi çıkarabiliyorsa ne âlâ. Kovid pandemisi, Rusya-Ukrayna Savaşı, Suriye’de 14 yıl sonra yaşanan iktidar değişimi, 7 Ekim sonrası Gazze’de başlayan savaş, İran’a yönelik 12 Gün Savaşı, Venezuela’da Maduro’nun yatağından alınışı ve son olarak 28 Şubat’ta başlayan yeni İran savaşı, ülkelere kapasitelerini geliştirmeleri gereken alanlar konusunda kontrol listesi sunuyor.

Türkiye’de yıllar boyunca bir dizi alandaki atılım planı çeşitli nedenlerle inkıtaya uğradı. Buna rağmen enerji, savunma gibi bazılarında da başardı ve kapasitesini geliştirdi. Son savaşı pek çok alanda hazırlıklı karşılamasında bunun etkisi kuşku

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, medya kuruluşlarının temsilcileriyle iftar programında bir araya geldi. İran-İsrail-ABD savaşının başlamasından önce İran seferlerini azalttıklarını belirten Uraloğlu, mevcut durumda İran, Irak, Ürdün, Lübnan ve Suriye’de uçuşların durdurulduğunu, Katar, Birleşik Arap Emirlikleri, Kuveyt ve Bahreyn uçuşlarının ise günlük olarak iptal edildiğini söyledi. Uraloğlu, Hürmüz Boğazı’ndaki 15 Türk sahipli gemiden bir tanesini İran makamlarından izin alıp geçirdiklerini belirterek, “İran tarafıyla temas halinde olmaya çalışıyoruz. 14 gemimiz bekliyor, herhangi bir problemleri şu anda yok” dedi.

Sosyal medya hamlesi

Sosyal medya kullanımı için 15 yaş sınırını getiren yasa teklifine ilişkin “Çocuklarımızın, sosyal medya platformlarını kullanmasını istemiyoruz. Onlar daha çok dersleriyle hemhal olsunlar. Bu interneti kullanmama değildir” ifadesini kullanan Uraloğlu, farklı ülke uygulamalarını incelediklerini, platformlarla da görüştüklerini aktardı. Uraloğlu, yaptırdıkları kamuoyu

Geçen hafta Avrupa Birliği (AB) Türkiye Delegasyonu’nun davetiyle Brüksel’de bir dizi bilgilendirme toplantısına katılan gazeteciler arasındaydım. Bu bilgilendirmeler hemen her yıl en az bir kez yapılan mutat toplantılar. Bu sefer program İran merkezli savaş nedeniyle olağanüstü bir döneme rastladığı için daha önce olmadığı kadar değişikliğe uğradı. Bazı görüşmeler iptal edildi, bazılarında saat ve görüşmeciler değişti. “Bilgi sahibi yetkili” profili de ağırlıkla orta kademeye kaydı. Olağanüstü durumlarda bunlar normal. Yine de görüşmecilerin profili meselesinin olağanüstülükle mi, yoksa ilişkilerin düzlemiyle mi ilgili olup olmadığını not ettim. Zaman doğrusunu kanıtlayacak.

Türkiye gibi AB’nin de başı İran’la meşgulken, Brüksel’de bulunmanın faydası; Tahran’a bakılırken, Ukrayna-Rusya savaşına etkisine dair değerlendirmeleri duymak oldu. AB’nin gönlünden “Rusya’nın müttefiki olmayan yeni bir İran” geçiyor. İran savaşının sonuçları yönetilebilirse, en önemlisi

Uluslararası Enerji Ajansı Başkanı Fatih Birol, Ortadoğu’daki çatışmalarla beraber ortaya çıkan enerji sorununun çözümü için alternatiflerin masada olduğunu söyledi. IEA olarak çok yüksek petrol stokları olduğunu belirten Birol, “Şu an stokları piyasaya sürme kararımız yok. Çünkü bizimkisi bayağı bir bazuka, onu zamanında kullanmak istiyorum” dedi. 

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) Başkanı Fatih Birol, Ortadoğu’daki çatışmaların ardından enerji sorununun çözümü için alternatiflerin masada olduğunu belirterek, “Mesela, Hürmüz Boğazı’ndan geçeceğine Suudi Arabistan’ı enlemesine geçen East-West Pipeline ile doğudan batıya petrolü taşıyıp oradan piyasaya sürmeye çalışıyorlar” dedi.

Avrupa Birliği Delegasyonu’nun daveti ile Brüksel’e gelen bir grup gazeteciye açıklamada bulunan Birol, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’in de yer aldığı toplantılara katıldığını, dışişleri, enerji, savunma konularının masaya yatırıldığını kaydetti.

Uluslararas

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, medya temsilcileriyle iftarda buluştu. İftar sohbetinde Fidan’ın öne çıkan mesajları özetle şöyle oldu:

BÖLGE GELECEĞİ VE KÜRESEL İSTİKRAR: Gelişmeler, hem bölgemizin geleceğini hem de küresel istikrarı riske atabilecek nitelikte. Hürmüz Boğazı’nın kapanması da, küresel finans ve enerji piyasalarında ciddi dalgalanmalara yol açabilir. Bu da ABD’yi kısa sürede bir şekilde sonuç almaya zorlayabilir.

EN OLUMSUZ SENARYO: İlk aşamada saldırıların İran’ın bölgedeki vekil unsurlarında çok belirgin bir hareketlenmeye yol açmadığını görüyoruz. Hizbullah tarafında bazı hareketlilikler oldu. İran halkı içinde, “rejim değişikliği sonucunu doğuracak” ölçekte bir dalgalanma şu an için görünmüyor. Mevcut şartlarda en olumsuz senaryo; çatışmanın tırmanarak sürmesi ve İran’la birlikte tüm bölgeyi içine çeken bir istikrarsızlık ortamının oluşması. İran’dan doğal gaz akışının kesilmesi ya da Körfez ülkelerinden enerji ithalatında