Geri Dön

Bu kimyasallar akne oluşumunda rol oynuyor

Son yıllarda hayatımızın her alanında sıkça yer alan ve endokrin sistemin gelişimi ve fonksiyonunu değiştiren maddeler olarak tanımlanan endokrin bozucu kimyasallar sağlık açısından çeşitli tehlikeleri de beraberinde getiriyor. Doç. Dr. Ayşe Serap Karadağ ve Uz. Dr. Hatice Kaya Özden, endokrin bozucular ile akne arasındaki ilişki hakkında bilgi verdi.

Bu kimyasallar akne oluşumunda rol oynuyor

Günlük yaşamımızın her anında endokrin bozucularla iç içeyiz

Endokrin bozucu kimyasallar hormonların üretim, salınım, bağlanma, taşınma, aktivite, yıkım ve vücuttan atılımları üzerine etki etmektedir. Endokrin sistemin fonksiyonlarını değiştirerek sağlıklı bir organizmada ve onun gelecek kuşaklarının sağlığında istenmeyen etkilere yol açmaktadır. Bu etki nesiller boyu sürebilir. Bu kimyasallar endüstriyel gıda (hazır gıda, hazır içecek, konserve) maddelerinden kişisel bakım ürünlerine kadar günlük hayatta pek çok alanda kullanılmaktadır. Plastik şişe ve kaplarda, metal konserve kutularının iç tabakalarında, elektronik eşyalarda, ev eşyalarında (halı, koltuk, perde, vb), oyuncaklar, kozmetikler, kişisel temizlik ürünleri, ev temizlik ürünleri, plastik borular ve pestisitler gibi ürünlerin bileşiminde bulunur. Ortamda çok az miktarda olsalar da etkileri fazla olabilir. Doğada ne yazık ki çok sayıda madde endokrin sistemi etkileyebilmektedir. Bunlardan en bilinenleri fitalatlar, fitoöstrojenler, dioksinler, bisfenol-A, polibromine difenil eter, polisiklik aromatik hidrokarbonlar, perfluorine bileşikleri, organofosfat, kurşun, civa, kadmiyum, arsenic, herbisit, parabendir. Plastik yapımında kullanılan Bisfenol A günlük yaşantımızda en sık kullandığımız endokrin bozucu kimyasaldır.

Obezite, diyabet, kanser, kısırlık gibi önemli problemlere yol açabiliyor

Endokrin sistem tiroid, böbrek üstü bezi, hipofiz, pankreas ve yumurtalıklar gibi pek çok organda etkileri olan ve hormonlar aracılığıyla etki eden bir yapıdır. Hormonlar reseptör adlı yapılara bağlanarak etki gösterir. Endokrin bozucu kimyasal maddeler aynen hormonlara benzer etkiyle hormon reseptörlerine bağlanıp hormonları azaltabilir, artırabilir veya işlevini bozabilir. Günümüzde bu endokrin bozucu kimyasalların obezite, diyabet, erken ergenlik, otizim, kısırlık, hatta kanser gibi çok sayıda hastalığa neden olabildiği öne sürülmektedir. Ayrıca adet düzensizliği, sivilce ve tüylenme problemlerinin birlikte olabildiği polikistik over sendromuna da yol açabildiği bilinmektedir.

Bu kimyasallar akne oluşumunda rol oynuyor

Cilde ciddi etkileri var

Cilt bakım ürünlerinde koruyucu, stabilize edici özelliği ile sık kullanılan fitalatların alerjik yanıtı uyardığı ve egzamaya yol açtığı gösterilmiştir. Atopik dermatit, kuru cilt gibi problemlerde cildin koruyucu bariyeri bozulduğu için endokrin bozucuların deriden emilimi artmakta ve bu bireylerde tahriş ve egzama daha sık görülmektedir. Dioksinin uzun süreli maruziyeti yüz, göğüs, sırt gibi pek çok alanda kist şeklinde akne benzeri döküntüye yol açabilmektedir. Endokrin bozucular ciltteki melanin hücrelerinin sayısını artırarak leke oluşumunu da tetikleyebilmektedir. Sigaradaki kömür katranında bulunan polisiklik aromatik hidrokarbon yapıdaki endokrin bozucular, oksidatif stresi artırarak DNA hasarı ile ciltte yaşlanma ve kansere yol açabilmektedir.

Akne riskini ve şiddetini artırıyor

Akne (sivilce) oluşumunda hormonlar, yağ bezlerini uyararak sebum üretimini artırmaktadır. Yapılan çalışmalarda taş devri diyetle beslenen ve doğal yaşayan daha ilkel toplumlarda akne görülmemektedir. Batılı ve endüstriyel topluluklarda ise beslenme alışkanlıkları ve çevresel faktörler nedeni ile sıklığı giderek artmaktadır.

Bisphenol A ve diğer endokrin bozucuların akne üzerine etkisine dair bugüne kadar yapılmış insan çalışması bulunmamaktadır. Yapılan çalışmada akne hastalarının sağlıklı bireylere göre çok daha yüksek bisfenol A değerine sahip olduklarını görüldü. Ayrıca bireylerin akne şiddeti arttıkça idrarlarında tespit edilen Bisfenol A düzeylerinin de artış tespit edildi. Bu sonuç bizlere akne oluşumunda ve şiddetinde endokrin bozucuların rolünün olabileceğini göstermektedir.

Bu kimyasallar akne oluşumunda rol oynuyor

 

Ürün içerikleri çok önemli

Örneğin bazı kişisel bakım ve kozmetik ürünlerinin (şampuan, oje, ruj, saç spreyi, parfüm, güneş kremleri ve nemlendiriciler) içeriğinde de paraben, fitalat, bisfenol A gibi endokrin bozucu kimyasallar bulunmaktadır. Bu ürünler vücudumuzun en büyük organı olan derimize direk teması ve sık kullanımları ile ciltten emilerek akne oluşumunda rol oynayan hormonal faktörleri uyarmakta, ciltteki yağ bezlerinin salınımını artırarak akne oluşumuna yol açabilmektedir.

Etken maddelerin, cilde etkilerini ortadan kaldırmak için;

- Endokrin bozucuların neler olduğunun bilinmesi, kullanılan mutfak malzemelerinden kişisel bakım ürünlerine kadar satın alınan ürünlerin içeriğinin okunup ona göre alınması önemlidir. Çok sayıda endokrin bozucunun kimyasal içerik olması nedeniyle içerik detayını öğrenmek için barkod okuyucu cep telefonu uygulamaları da indirilerek yardım alınabilir.

- Koruyucu (preservative), paraben, parafen, fitalat, bisfenol A gibi endokrin bozucuları içeren şampuan, diş macunu, güneş kremi gibi cildimize direkt temas eden ve düzenli kullanılan kişisel bakım ürünleri almamaya özen gösterilmelidir.

- Konserve veya fast-food gıdalar yerine taze dondurulmuş, kurutulmuş veya mevsiminde taze yiyecekleri tercih edilmelidir.

- Yiyecekler asla yanmaz poşet, plastik tabak vb malzemeler ile ısıtılmamalıdır.

- Pestisit, insektisit gibi tarım ilaçları ile kontamine olan meyve ve sebzeler yerine organik ürünlerin kullanımı tercih edilmelidir.

Akne oluşumunu önlemek için sağlıklı beslenin

Yüksek glisemik indeksli, fast food tarzı, ambalajlı endüstriyel gıdaların, yağlı gıdaların, cips ve çikolatanın, süt ve süt ürünlerinin tüketilmemesine özen gösterilmelidir. Bunun yerine az yağlı, organik sebze meyve ağırlıklı Akdeniz tipi diyet ve probiyotikler tercih edilmelidir.

Şiddetli Sevgi: Flört Şiddeti | Av. Cansen Erdoğan anlatıyor“Ailene benimle birlikte olduğunu söyleyeceğim! Abine aramızdakileri anlatacağım! Gönderdiğin fotoğrafları İnternet’te yayınlayacağım! Okulda kimseyle konuşmayacaksın! Arkadaşlarınla görüşmeni istemiyorum! Oraya gidemezsin! Bensiz hele bir git, görürsün sen dünya kaç bucakmış…” Bu sözler tanıdık geldi mi? Av. Cansen Erdoğan flört şiddeti kavramını, hangi davranışların flört şiddeti kapsamına girdiğini ve flört şiddetinin ceza hukukundaki yerini Pembenar izleyicileri için anlattı.
Astroloji
KOÇ
BOĞA
İKİZLER
YENGEÇ
ASLAN
BAŞAK
TERAZİ
AKREP
YAY
OĞLAK
SAKA (KOVA)
BALIK
Bugün

Bugün fikirlerinizi değiştirmek ve yeni koşullara uyum sağlamak durumundasınız. Daha fazla görüşme ve ziyaret gündeme gelebilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Özellikle maddi konularda ya da düşüncelerinizi kazançlı kılabilecek koşullar içinde esnek olmaya bakın. Destekler bulabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün Ay burcunuzda ilerlerken kendinizi daha etkin ve hızlı bulabilirsiniz. Ancak ailevi konular ve hassasiyetler de artabilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün biraz kendi içinize dönmek ve sezgilerinize güvenmek durumundasınız. Duygusal açıdan fazla inişli çıkışlı bir günde olabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün arkadaşlıklar içinde sizi meşgul edebilecek imkanlar var. Gelecek yönünde yeni fikirler ve ümitler de gündeme gelebilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün sorumluluklar ya da sizi gündeme getirecek, dikkat çekebileceğiniz işler içinde olabilirsiniz. Gününüzü daha iyi planlamaya çalışmalısınız.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Oldukça yaratıcı olabilir ve kendinizi desteklenmiş hissedebilirsiniz. Bugün yeni insanlar ve yolculuklar da sizi çok şey katabilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Düşüncelerinizi, duygularınızı gözden geçirmek durumundasınız. Kimi zaman başkalarının yarattığı güvensizlikler yüzünden çift durumlar hissedebilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün karşılıklı konular, görüşmeler ve anlaşmalar önemli olabilir. İyi bir İletişim kurmaya gayret etmelisiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Günü iyi değerlendirmek elinizde. Boş durmayabilirsiniz. Ancak bir yandan da uğraştırıcı koşullarla karşılaşabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün zekanızı ve yeteneklerinizi ortaya koymak yönünde şanslısınız. Değişik imkanlar, hoş sürprizler ve size esneklik getirebilecek fırsatlar içindesiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün evde daha fazla şey yapmanız mümkün. Aynı zamanda ailevi konular için destek bulmanız zor olmayacak.Devamını Oku

Devamını Oku
Hafta Hafta Gebelik

Gebeliğinizin kaçıncı haftasındasınız?

Günün Yazıları

İlginizi Çekebilecek Diğer Haberler

Sıradaki Haber