Geri Dön

Dali sergisindeki kulenin bir anlamı var

Sabancı Müzesi’nde açılan “İstanbul’da Bir Sürrealist: Salvador Dali” adlı sergi, sanatçıya ait 33 resim, 113 çizim, 11 gravür ve 12 litografiyle birlikte 385 parçayı izleyiciye sunmakla kalmıyor, Dali’ye özgü bazı temaları da İstanbul’a taşıyor. Bunlardan biri de Dali’nin Figueres Tiyatro-Müzesi’nin kulesi...

Dali sergisindeki kulenin bir anlamı var

20. yüzyılın gerçeküstü sanatçısı Salvador Dali İstanbul’da... Sabancı Müzesi’nin bahçesine kiremit renginde kocaman bir kule kuruldu. Bu kule Torre Galatea, Dali’nin bizzat başında durarak, bir bölümünde yaşayarak 10 yıl boyunca onarıp açtığı Figueres Tiyatro-Müzesi’nin kulesinin aynı.
İspanya’nın kuzeyinde Fransız sınırına 15-20 kilometre uzaklıktaki Figueres, Dali’nin büyüdüğü kasaba. Dali, ömrünün son 10 yılında bir müze kurma fikri aklına düştüğünde, müzesinin de kendi yaşamı gibi teatral olması gerektiğini düşünmüş ve Figueres Belediyesi’nden kasabanın bu eski tiyatrosunu talep etmiş. Tiyatro-müze sonunda 1974 Eylül’ünde açılmış.  

‘Çılgınlık üçgeni’
Dali sergisinin sponsoru Akbank ve Sabancı Müzesi, bir grup gazeteciyi temmuz ayında Dali’nin doğup büyüdüğü kentlere, Katalonya’nın Costa Brava sahiline davet etmişti. Çok da iyi ettiler, çünkü adamın ne akıl almaz boyutlarda bir çılgın olduğunu onun ayak izlerinden gitmesek anlayamayacaktık. Dali’yi anlamak için Emporda (Katalonya’nın tarihi bölgesi) üçgeninin içinde bir tur atmak gerekiyor.
Üçgenin ilk durağı Portlligat. Burası, bir noterin oğlu olan Salvador Dali’nin doğduğu Cadaques’in limanı. Öncelikle Dali’nin sevgilisi, ilham perisi, Gala ile yaşadıkları evde tur attık. Ressam, onu gerçeküstücü Fransız şair Paul Eluard’dan ‘çalıp’ ancak eski kocanın ölümünden sonra evlenebilmişti. Bu evde Dali-Gala birlikteliği, yatak, oturma, yemek odaları, terasları, bahçeleri var. Bayağı özelleri işte...
Üçgenin 2. köşesi Şato Pubol. Dali’nin 74 yaşındaki Gala’ya hediye etmek istediği ama Gala’nın bu hediyeyi kabul edebilmek için önkoşul koyduğu şato-malikâne.
Önkoşul şu: “Gala’nın özgürlüğüne ihtiyacı var. Dali, Gala’yı ziyaret edebilmek için telefonla randevu almalı ve eğer Gala müsaitse gelmeli”.
Dali bu oyuna bayılıyor. Ve bu oyun, Gala-genç sevgilileri-Dali arasında Gala’nın 1982’deki vefatına kadar sürüyor.
Emporda üçgeninin diğer köşesi ise bugün Dali’nin gömülü olduğu Figueres Tiyatro-Müzesi. Müze duvarları kiremit rengi... Üzerinde sarı sarı yuvarlaklar var. Onlar ekmek somunları. Çünkü Dali’nin dışı sert, içi yumuşak maddelere karşı takıntısı var. Onların üretkenlik ve verimlilik çağrıştırdığını düşünüyor. Aynı, kulenin tepesine yerleştirdiği dev yumurtalar gibi.  

GALA-SALVADOR DALİ VAKFI’NIN AĞIR TOPLARI İSTANBUL’DAYDI

‘Piyasada 100 bini aşkın sahte Dali dolaşıyor’
“İstanbul’da Bir Sürrealist: Salvador Dali” sergisinin açılışı için Gala-Salvador Dali Vakfı’nın ağır topları; Vakıf Yönetim Kurulu Başkanı Ramon Boixados Male ile eşi, Vakıf Müdürü Joan Manuel Sevillano Campalans ve serginin küratörü Montse Aguer Teixidor İstanbul’daydı.
Perşembe sabahı Sevillano ve Teixidor’la kahvaltı ettim.
Ne zamandır, aklıma takılan “Sahte Dali”leri sormak istiyordum. Çünkü yapıtlarının en çok sahtesi üretilen sanatçı Salvador Dali. Piyasada 100 binin üzerinde sahte Dali dolaştığı söyleniyor. En az 100 milyon euro’luk sahte bir pazar. Sahte Dali satmakla kötü şöhret kazanmış birçok galeri var. Hele bir Mara ve Beppe Albaretto çifti var ki bunlar Salvador Dali’nin en yakın çevresindeki kişiler.  

‘Mücadelesi zor’
İşte Sevillano’nun bu konuda bana anlattıkları: “Miro ve Picasso gibi sanatçıların ne kadar sahtesi varsa Dali’nin yağlıboya, suluboya, heykel gibi orijinal yapıtlarının da o kadar sahtesi var. Bunlarla savaş göreceli olarak daha kolay ve kontrol altında tutulabiliyor. Ama bir de baskılar var ki onlarla mücadele gerçekten çok zor. Salvador Dali sağlığında çok az da olsa bazı yapıtlarını satarken telif haklarını da alıcıya vermiş. Onların hakları Dali yapıtını elinde tutana ait.
Gala-Dali Vakfı’nın sahip olduğu binlerce yapıt için ise, Dali yine sağlığında bazı yayınevleri ile sözleşmeler imzalamış. Örneğin bir tablosunun tıpkıbasımı için 1000 kopyaya izin vermiş.  Bunlarda bir sorun yok. Her şey sözleşmeye uygun. Ama bazı yayıncılar var ki Dali ile sözleşmeyi imzalayan dede ölmüş, yayınevi çocuklara, torunlara miras kalmış veya satılmış, el değiştirmiş.
Eğer Dali’nin kendi eliyle hazırladığı metal kalıp imha edilmemişse eski yayıncıların yeni vârisleri sahtekârlık edip o kalıpları yeniden yeniden basmışlar, imzayı da taklit edip piyasaya sürmüşler. Eee bir mal marka olunca, para getirince sahtesi de hemen üretiliyor. Almanya’nın Freiburger Kornhaus Galerisi’nin 2000’de açtığı Dali sergisindeki baskıların çoğu sahteydi, vakıfla mahkemelikler.”

‘Kalbi gelenekçiydi’
Sevillano’ya bir de hep ortalıkta dolaşan bir şehir efsanesini sordum: Dali yapıtlarının sahteleri Dali’nin bilgisi dahilinde mi piyasada dolaşıyordu? Sevillano; “Neden öyle bir şey yapsın ki? Bu sahtekârlıktan kaybedecek çok şeyi olur ama kazanacak hiçbir şeyi olmazdı” dedi.  Dali’yi de yine en iyi Joan Manuel Sevillano Campalans tanımladı: Salvador Dali’nin davranışları çılgın ama kalbi gelenekçiydi.  

Dali sergisindeki kulenin bir anlamı var




Figueres Tiyatro-Müzesi’nin kulesi  Dali’nin Sabancı Müzesi’nde de görülebilecek bir tablosu. Dikkat, ismi biraz uzun: “6 gerçek ayna aracılığıyla geçici olarak yansıtılmış 6 sanal kornea ile sonsuzlaşan Gala’yı arkasından resmeden Dali’nin arkadan görünüşü...”




Dali sergisindeki kulenin bir anlamı var


Aromaterapinin faydaları nelerdir?Aromaterapi ruh sağlığına iyi geliyor mu? Ofis ortamında hangi uçucu yağlar kullanılabilir? Alerji sorunu olanlar hangi uçucu yağları kullanabilir? Aromaterapist Aslı San Bilgin aromaterapinin faydaları hakkında bilgiler verdi.
Astroloji
KOÇ
BOĞA
İKİZLER
YENGEÇ
ASLAN
BAŞAK
TERAZİ
AKREP
YAY
OĞLAK
SAKA (KOVA)
BALIK
Bugün

Balık’ta yeniaya dikkat. Bugün kendi iç dünyanıza daha çok dönebilirsiniz. Sezgilerinizle hareket etmeniz daha kolay olabilir. Kabullenme gerektiren durumlar da yaşanabilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün sevdiklerinizle, arkadaşlarla bir arada olmak güzel olacak. Aynı zamanda yaratıcı hayal gücünüzü daha iyi kullanabileceğiniz bir gündesiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Hafta sonu olmasına karşın bugün bazı işler ve sorumluluklar gündemde olabilir. Duygusal alanda çelişkili koşullarla karşılaşabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Balık’ta yeniay size daha pozitif enerjiler getiriyor. Bugün kendinizi geliştirebileceğiniz olumlu koşullar içindesiniz. Duygularınızı daha çok paylaşabilir, yeni şeyler öğrenebilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün duygusal beklentilerinizde daha dikkatli olmalısınız. Ailevi konular, paylaşım gerektiren durumlar yüzünden ikilemler yaşayabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün eşinize ya da sevgilinize daha çok zaman ayırmanız ve duygusal açıdan hazır olmanız gerekebilir. Evlilik ya da ortaklıklar yönünde daha hassassınız.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Balık’ta yeniay gerçekleşmekte. Hafta sonu olmasına karşın tamamlanması gereken işler olabilir. Sağlık ve düzen konularına da daha çok zaman ayırmalısınız.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Kendinizi daha yaratıcı hissedebileceğiniz bir gündesiniz. Aşkta ve keyif veren konularda son derece canlı ve yeniliklere açıksınız.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün ailenizle, evle ilgili konular üzerinde daha çok durabilirsiniz. Kendi iç dünyanıza ve duygularınızı daha çok zaman ayırmalısınız.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Balık burcunda yeniay gerçekleşiyor. Bugün yakın çevrenizle daha hassas bir ilişki içinde olabilirsiniz. Duygularınızı, sezgilerinizi paylaşabileceğiniz çok olasılık var.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün elinizdekileri, paranızı daha dikkatli değerlendirmeye çalışmalısınız. Kişisel yeteneklerinizden yararlanabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün burcunuzda yeniay size yaratıcılık ve daha büyük bir hassasiyet getirmekte. Duygusal açıdan önem verdiğiniz kişilere yönelebilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Hafta Hafta Gebelik

Gebeliğinizin kaçıncı haftasındasınız?

Günün Yazıları

İlginizi Çekebilecek Diğer Haberler

Sıradaki Haber