Geri Dön

Erken yaşta geçirilen kalp krizinin en önemli nedeni: Ailevi Hiperkolesterolemi

Ailevi hiperkolesterolemi yani ailevi olarak kan kolesterol düzeylerinin çok yükselmesi problemi yaşayanlar, erken tanı ve tedavi ile sağlıklı bir hayat sürebilir. Genç kalp krizleri ve erken ölümlerin de böylelikle engellenebileceğini söyleyen Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof.Dr. Meral Kayıkçıoğlu, bu hastalık ile ilgili önemli açıklamalarda bulundu

Erken yaşta geçirilen kalp krizinin en önemli nedeni: Ailevi Hiperkolesterolemi

Ailevi hiperkolesterolemi hastalığında; LDL-kolesterol yani kötü kolesterolün yıkımındaki kalıtsal bir bozukluğa bağlı olarak kan kolesterol düzeylerinin çok yükselmesi söz konusudur. Aşırı yükselen kolesterol de damarlarda ve dokularda birikerek kalp damar hastalıklarına yol açıyor. Üstelik bu hastalarda doğdukları andan itibaren yüksek kolesterole maruz kaldıklarından çok erken yaşlarda kalp krizleri, inme ve ani ölümler görülebiliyor.

 Hastalığı tespit etmek çok kolay

Hastalığın tanısını koymak oldukça basittir. Sadece kan lipit (yağ) düzeylerinin ölçülmesi, fizik muayene ve aile öyküsünde erken kalp krizleri (55 yaş öncesi) sorgulaması ile rahatça tanı konulabilmektedir. Tanı kriteri olarak LDL-kolesterol düzeyinin ilaç kullanmazken 190 mg/dl’nin üzerinde olması (çocuklarda 160 mg/dl’nin üzerinde) ve kişinin kendinde veya akrabalarında erken kalp krizlerinin varlığı değerlendirilmektedir.  Ailevi hiperkolesterolemi, genetik olmasına rağmen tanısı için genetik test yapmaya ihtiyaç duyulmaz. 

Tanısı basitçe konmasına karşın en büyük sıkıntı, kolesterol yüksekliğinin kalp damar hastalığı yapana kadar hastada bir sıkıntı hissi, bulgu yaratmamasıdır. Bu nedenle hastalar hekime başvuruda geç kalıyorlar. Farkındalıkla bu durumun üstesinden büyük oranda gelinebileceğini düşünüyorum. 

Hastalığın seyri doğrudan kan kolesterol düzeyine bağlı

Kolesterol ne kadar yüksekse kalp damar hastalıkları o kadar erken yaşta başlıyor. Eğer LDL-kolesterol düzeyleri 500 mg/dl’den yüksekse ki bu hastalarda hem anne hem babadan gelen hatalı genlerin varlığı söz konusudur, bu tip hastalarda daha 8-9 yaşından itibaren kalp damarlarında tıkanıklık başlayabiliyor. Eğer tedavisiz kalırlarsa maalesef 20-30’lu yaşlara varmadan hayatlarını kaybedebiliyorlar. Heterozigotlar yani genetik bozukluğu tek ebeveynden alan hastalarda ise LDL düzeyleri 190 ila 400 arası değişiyor ve sıklıkla karşımıza 30-40’lı yaşlarda erken kalp krizleriyle geliyorlar. Bu hastalık aslında kolesterol yüksekliğinin zararlarının da kanıtını oluşturmakta. Nitekim bu hastalarda kan kolesterol düzeyi ne kadar yüksekse kalp damarlarında tıkanmalar o kadar erken başlamaktadır.

Türkiye'de 50 yaş öncesi kalp krizleri görülme oranı yüzde 20

Ülkemizde erken yani genç yaşta kalp krizleri görülme oranı Avrupa ile kıyasladığımızda çok daha sık. Hatta rakam vermek gerekirse bizde kalp krizlerinin yüzde 20’si 50 yaş öncesi gelişirken Avrupa’da görülen erken kalp krizleri oranı yüzde 10’nu geçmiyor. Avrupa’da ortalama kalp krizi yaşı 60-65 arası iken ülkemizde tam 10 yaş daha erken bir ortalama görüyoruz. İşte ülkemizdeki bu erken kalp krizlerinde Ailevi Hiperkolesterolemi (AH), önemli bir etken olarak karşımıza çıkıyor.

Hekimler bir hastaya AH tanısı koyduklarında mutlaka bütün aileyi taramalı!

Genetik bir hastalık olduğundan ve kalıtım şekli de baskın olduğundan bu hastalık, değişik dereceden de olsa birinci derece akrabaları etkilemektedir. Hekim arkadaşlar, AH tanısı koyduklarında mutlaka bütün aileyi taramalı ve tedaviye davet etmelidirler. Aksi halde genç kalp krizlerinin ve erken ölümün önüne geçmek mümkün değil. 

Akraba evliliklerinde hastalık görülme sıklığı daha yüksek

Yakın zamana kadar hastalığın genetik kökenli olması nedeniyle nadir görüldüğü sanılıyordu. Ancak özellikle akraba evliliklerinin yaygın görüldüğü kapalı toplumlarda sıklık oranı yüksek. Türkiye'deki sıklığını tam olarak bilmiyoruz ama taşıyıcılık (heterozigot tip) oranı tahminen 100'de 1 ile 300'de 1 arasında değişiyor. Bu çok yüksek bir oran. Homozigot formu ise nadir hastalıklar kapsamında.

AH tedavi edilebilir bir hastalık

Tedavide hedefimiz, kolesterol düzeylerinin hızlıca düşürülmesi ve kalp krizlerinin engellenmesi. Bu hastalar doğdukları andan beri yüksek kolesterole maruz kaldıkları için kalp damar hastalıkları için yüksek riskliler. Bu yüzden tedavi ile LDL düzeyinin 70 mg/dl’nin altına düşürmek gerekiyor. Ne kadar erken saptanır ve kolesterol düzeyleri tedavi altında tutulabilirse hastalar o kadar uzun bir yaşama kavuşuyor. 

İlaçlar yeterli mi?

Altta yatan genetik bozukluğun tipine bağlı olarak tedaviye verilen yanıt değişkenlik gösteriyor. Hafif formlarında statin benzeri ilaçlar işe yararken homozigotlarda maalesef ilaçlar etkisiz kalıyor. Bu hastalarda LDL-aferezi ile kandan kolesterolün uzaklaştırılması ve süzülmesi gerekiyor. Hayat kurtarıcı olan bu tedavinin etkisi ancak en fazla bir hafta sürmekte ve düzenli olarak bu işlemin ömür boyu haftada bir defa uygulanması gerekmektedir. Kalp damar hastalığının gelişimini engelleyebilmemiz için bu tedaviye 6-7 yaş döneminden başlanması oldukça önemli. 

LDL düzeyleri > 190 m/dl (çocukta >160 mg/dl) olan kişilerde ailesinde veya kendisinde 50 yaş öncesi kalp damar hastalığı varsa mutlaka ailevi hiperkolesterolemi araştırılmalıdır. Ancak erken tanı ve tedavi ile bu hasta grubunda genç kalp krizlerini ve ölümleri engelleyebiliriz.

 

Eda İle Ne Konuştuk? - Sibil ÇetinkayaSempatik tavırları ve giyim tarzı ile birçok kişinin beğenisini kazanan Sibil Çetinkaya, Eda Özdemir'in bu haftaki konuğu oldu.
Astroloji
KOÇ
BOĞA
İKİZLER
YENGEÇ
ASLAN
BAŞAK
TERAZİ
AKREP
YAY
OĞLAK
SAKA (KOVA)
BALIK
Bugün

Bilemediğiniz konularla ilgili içsel süreçler yaşayacağınız bir gündesiniz. Elinizde olmayan nedenlerden kayıp yaşayabilirsiniz. Fikir düzeyinde tartışmalara girebilirsiniz. Kontrolünüzü kaybetmemeye çalışın. Öğleden sonraki zamanlarda kadın arkadaşlarınızın konularıyla ilgilenmek durumunda kalabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Gelecek beklentilerinizle ilgili gelişmeler olabilir.  Hedefinize ulaşmak için çaba içinde olabilirsiniz. İş hayatınızda alacağınız desteklerle daha hızlı ilerleyeceğiniz zamanlar var. Sorumluluklarınız yönünde alternatif planlar yapabilirsiniz. İlerleyen saatlerde kadın yöneticilerinizle ilgili konulara yönlenebilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

İş hayatınızda en iyisini yapmak için çaba sarf edeceğiniz bir gündesiniz. Kendinizi heyecanlı hissedebilirsiniz. İletişimde olduğunuz kişilerle fikirsel düzeyde tartışma içinde olabilirsiniz. Gün içinde annenizle ilgili konuları ihmal etmemeye çalışın. Öğleden sonraki zamanlar imaj değişikliği için uygun olabilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Yeni ufuklara açılmak için aksiyon alacağınız bir gündesiniz. Öğrenmek ve yaşadığınız olayları anlamak için heyecan duyabilirsiniz. Çevrenizdekilerle olan iletişiminiz zaman zaman gerginliğe neden olabilir. Yabancılarla ilgili konular gündeminizi oluşturabilir. İlerleyen saatlerde eşinizle zaman geçirmek size iyi gelecektir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Korku ve endişe duyduğunuz konularla ilgili tartışmalara girebilirsiniz. Ortaklı konularla ilgileneceğiniz zamanlar var. Parasal konularda dikkatli olmanız gerekebilir. Gelecek beklentilerinizle ilgili konulara zaman ayırabilirsiniz. İlerleyen zamanlarda kadın arkadaşlarınızla zaman geçirebilirsiniz. Akşam saatlerinde daha hayalci olabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Eşinizle ilgili konular gündeminizi etkileyebilir. Karşınızdakilere vereceğiniz tepkilere dikkat etmeniz gereken bir gündesiniz. Özellikle hareketli zamanlarda heyecanlı iletişim nedeniyle gerginlikler yaşayabilirsiniz. İlerleyen saatlerde imaj değişikliği için uygun zamanlar var. Kadın arkadaşlarınızla zaman geçirmek size keyif verecektir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

İş hayatınızdaki sorumluluklar gündeminizi etkileyebilir. Uğraştığınız işlerde en iyisini yapmak için çabalayacağınız bir gündesiniz. Çalışma arkadaşlarınızda fikirsel düzeyde tartışmalar yaşanabilir. Sosyal sorumluluk projelerinde çalışmak için hevesli olabilirsiniz. İlerleyen saatlerde keyif aldığınız şeyler için alışveriş yapabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Kendinizi ifade edeceğiniz işlere yoğunlaşabilirsiniz. Uğraştığınız konularda risk alabilirsiniz. İşlerinizde başarılı olmak için alternatif planlar yapmak faydalı olabilir. Gün içinde hobilerinize zaman ayırabilirsiniz. İkili ilişkilerinizde yaratıcılığınızı kullanmak isteyebilirsiniz. Çocuklarınıza zaman ayırmak size iyi gelecektir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Ailede geçmiş konular gündeme gelebilir. Evle ilgili konularla iletişimden kaynaklı tartışmalar yaşayabilirsiniz. Güven aradığınız durumlara çekilebilirsiniz. Kendi iç sesinizi dinlemelisiniz. İlerleyen saatlerde eşinizle birlikte keyif aldığınız şeyler yapmak isteyebilirsiniz. Akşam saatlerinde kendinizi rahatlamış hissedeceksiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Hareketli bir gündem içindesiniz. Gün içinde eğitimler düzenleyebilirsiniz. Konuşma ve yazışmanın bol olduğu zamanlar var. Fikir düzeyinde aksiyon almak isteyebilirsiniz. Bu durum tartışmalara yol açabilir. Aldığınız kararları yazılı hale getirmeyi unutmayın. Yakın çevrenizdeki değişiklikler gündeminizi etkileyebilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Maddi kaynaklı konular gündeminizi oluşturabilir. Kişisel yeteneklerinizi işinize taşıyabilirsiniz. Hayatınızda başkalarından alacağınız destekle ilerlemenizin daha rahat olacağı zamanlar var. Gelecek yönünde yeni kararlar alabilirsiniz. İletişimden kaynaklı sürtüşmelere dikkat etmelisiniz. Akşam saatlerinde keyif alacağınız konulara yönlenebilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Kişisel açıdan önem verdiğiniz konulara yönelebilirsiniz. Düşüncelerinizde niyetlerinizi ortaya koyup aksiyon almayı bekleyeceğiniz bir gündesiniz. Sağlığınıza ve bedene ait konulara dikkat etmenizde fayda var. Kişisel hassasiyet gösterdiğiniz konularda tartışmacı tarafınızı ortaya koymamaya çalışın.Devamını Oku

Devamını Oku
Hafta Hafta Gebelik

Gebeliğinizin kaçıncı haftasındasınız?

Günün Yazıları

İlginizi Çekebilecek Diğer Haberler

Sıradaki Haber