Geri Dön

Unutkanlığın sebebi nedir?

Dalgınlık, unutkanlık gibi şikayetler neden bu kadar çoğaldı?

Unutkanlığın sebebi nedir?


Çağımızın en çok duyulan şikayetlerişnden biri "Sürekli Unutuyorum!"

Bu sorun hemen hepimizde var.

Eskiden annelerimiz hatta anneannelerimizden duyduğumuz unutkanlık şikayeti artık 30'lu yaşlarının başlarında olanların bile dilinde.

Peki neden?

Neden sürekli unutuyoruz?


Bazende yorgunluğun ve stresin kişinin unutkanlığına sebep olduğunu belirten Psikiyatri Uzmanı Dr. Orhan Karaca unutkanlığın psikiyatrik ve fiziksel nedenlerini anlattı.

Hatırlamama problemi insan hayatını olumsuz etkilemediği müddetçe normal karşılanabilen bir durum olarak karşımıza çıkıyor.


Depresyon unutkanlığa neden oluyor!

Unutkanlığın genel sebepleri içinde en sık rastlananı psödodemans'tır. Psikiyatri Uzmanı Dr. Orhan Karaca; “Yalancı bunama olarak da bilinen bu durumu en sık depresyonda görürüz.


İnsanlar genelde unutkanlıkları olduğu zaman “Acaba bende bunama mı başladı?" diye düşünürler. Oysaki ilk değerlendirilmesi gereken durum, kişinin hayatında o günlerde bir zorlanma olup olmadığı ya da depresif bir durum yaşayıp yaşamadığıdır" şeklinde ifade ediyor. Çünkü depresyona bağlı olarak kişinin bazı fonksiyonları bozulur.

Hastalık sadece unutkanlık olarak değil; halsizlik, dikkat dağınıklığı, moral bozukluğu, uyku düzensizliği, keyifsizlik, iştah artışı ya da azalması, umutsuzluk olarak da kendini gösterir.

Depresyon unutkanlığa neden oluyor

Bir diğer sebep, herkes tarafından bilinen demans yani bunama rahatsızlığıdır. Bu bunama rahatsızlığı sadece alzheimer olarak düşünülür, aslında kendi içinde çok fazla başlığı vardır. Bunların mutlaka bir profesyonel tarafından değerlendirilerek ne olduğunun belirlenmesi gerekir.

B12 eksikliği de unutkanlığa neden oluyor

Bir başka unutkanlık sebebi B12 vitamini eksikliğidir. B12 vitamini eksikliği, toplumda en sık bilinen ve popülerleşmiş unutkanlık sebeplerinden biridir. Çünkü kişi depresyonu ve demansı kendine yakıştıramaz ama B12 eksikliğini kolayca yakıştırır. Bir vitamin aldığında durumunun düzeleceğini düşünmek daha kolay gelir.

Bunun dışında diğer psikiyatrik hastalıklarda da unutkanlık görülebilir.

Şizofreni, Bipolar Bozukluk (duygu durum bozukluğu ya da manik depresif bozukluk) gibi hastalıklarda unutkanlıklar görülebilir. Bunun sebebi şizofrenide bilişsel süreçlerin bozulması, bipolar bozuklukta ise duygu durumdaki çökmelerdir.


Psikiyatri Uzmanı Dr. Orhan Karaca'ya göre unutkanlığın sebeplerinden bir tanesi olduğu halde en çok gözden kaçanı zeka geriliğidir.

Zeka geriliğini çok uç vaka olarak düşünmeyin. Zeka ortalamasının biraz altında olan kişilerin bir konuyu hafızasında tutma olasılığı diğerlerine göre daha zordur. Ama hiç kimse kendisine ya da sevdiklerine demansı, şizofreniyi, bipoları, depresyonu ya da zeka geriliğini yakıştırmaz.

Unutkanlığın fiziksel sebepleri var mı?

Evet, fiziksel sebepleri de olabilir. Örneğin bir beyin tümörü, beyinle alakalı bir başka rahatsızlık, metabolizmayı bozan başka hastalıklar ve ağır diyete ek olarak kanser de unutkanlığa sebep olabilir. Ama en sık rastlanan hastalıkların başında hipotiroidi gelir. Aslında hipotiroidi sadece kendi başına bunu yapmaz. Metabolizmadaki yavaşlamaya ek olarak oluşturduğu depresyon nedeniyle de bu tabloya sebep olabilir. Tabii bunlar, vücut fonksiyonlarındaki çökmeyle alakalı unutkanlık nedenleridir.

Unutkanlığın tedavisi var mı?

Psikiyatri Uzmanı Dr. Orhan Karaca'ya göre unutkanlık bir hastalığa bağlı mı değil mi? Önce bunu belirlemek gerekir. Hastalığa bağlıysa, buna uygun bir protokol izlenmelidir. Unutkanlığın çok iyi gözlenmesi şarttır. Tedavide erken değerlendirme olması ve hastanın takibinin yapılması önemlidir. Unutkanlığın ne şekilde seyrettiği de yine tedavinin belirleyicileri arasında yer alır. Çünkü unutkanlık düzelebilir ya da gittikçe derinleşebilir. Her hastalığın kendine özgü bir yaklaşım biçimi vardır.

Demans, en belirgin unutkanlık nedenlerinden bir tanesidir. Bu hastalıkta özellikle dikkat edilmesi gereken ilk evredir. Demans erken evrede psikiyatrik belirtileri taklit eder. Kişi hatırlayamadığı için sinirlenebilir, unuttuğu için üzüntü duyabilir, öfkelenebilir.

Karşısındakine “Sürekli aynı şeyi soruyorsun" gibi çıkışlarda bulunur, alışkanlıkları değişmeye başlayabilir. Demans 65 yaşından önceyse 'Erken başlangıç', 65 yaşından sonraysa 'geç başlangıç' diyoruz. Ama demansı olan hastaları biraz irdelersek, geçmişe dönük detaylı bir öykü alırsak, başlangıcın ilk zamanlarda sanki psikiyatrik belirtilerle seyreden bir psikiyatrik hastalıkmış gibi olduğunu görürüz. Bu durumda erken müdahalede erken yanıt alırız. Çünkü demans yıkımla gider, sürekli aşağı doğru iner. Bir yerde tutmanız gerekir. En azından fonksiyon yitimi olmaması açısından ilaç tedavisine erken başlanırsa, kişi yaşamına daha iyi bir şekilde devam edebilir. Ama eğer geç kalınırsa, çok fazla bir şey yapılamıyor.

İlaç tedavisinin süresi var mı?

İlaç tedavisi demansta ömür boyu sürer, depresyonda ise depresyonunuzun ağırlığına bağlı olarak değişir. Demansda süreç daha ağır ve çözümsüzken, depresyonda daha çözümlü bir süreç hakimdir. Bireysel özellikleriniz, yalnız yaşıyor olmanız, travmalar, destek faktörlerinizin olmaması, yaşamınızdaki stres faktörleri, zeka düzeyiniz, entelektüel düzeyiniz sizin depresyon tedavinizin sürecini belirleyen unsurlar olarak değerlendirilebilir.

Eğer kişilerin yakınlarında unutkanlık varsa ve yaygınsa ya da ailede ilerleyen yaşlarda demansı ortaya çıkmış kişiler varsa mutlaka bir kontrol edilmeleri gerekir.

Eğer kendilerinde unutkanlık başlamışsa, bu açıdan da değerlendirmeleri iyi olabilir. Psikiyatri Uzmanı Dr. Orhan Karaca “Özellikle demans, Alzheimer veya diğer organik kökenli demans sebepleri olan rahatsızlıklarda geç kalınırsa, tedavi başarısıda o oranda düşüyor.

Bunun dışında unutkanlık süreci genelde demansda aşağı doğru inerken depresyon, hipotroidi ya da diğer belirleyici fiziksel hastalıklarda geri dönüşlüdür.

Ancak uzun süre ağır diyet yaptıysanız birtakım fiziksel bozukluklar da ortaya çıkabilir. Bu sizin karaciğerinizde ortaya çıkabileceği gibi beyninizde de görülebilir. Bu durumda unutkanlıkla ilgili süreç daha sıkıntılı bir hal alabilir" diye açıklamalarda bulunuyor.

Diyetlerin bilinçli yapılması çok önemlidir. Gelişi güzel ilaçlar kullanılmaması gerekir. Bitkisel olduğu söylenilen ilaçlar da karaciğere ve diğer organlara zarar verebiliyorlar.

Beyin üzerinde etkililer; çünkü iştah kapatılmasındaki en önemli faktörlerden bir tanesi dışarıdan alınan bu maddelerin beyindeki açlık merkezini bastırması. Buradan şu sonucu çıkartabiliriz. Zayıflamak için alınan ilaçlar beyin üzerinde etki edebiliyorlar ancak bunların olumsuz tesirleri de ortaya çıkabilir. Zaten medyada bunları zaman zaman görebiliyoruz.

Kişi unutkanlığının normal bir unutkanlık mı? yoksa bir hastalık belirtisi mi olduğunu nasıl ayırt edebilir?

Kişinin yaşamının unutkanlıkları yüzünden etkilenmeye başlaması önemli bir belirtidir. Etraftan gelen geri bildirimlere de dikkat etmek gerekir. “Sen bugünlerde çok unutkan oldun! Söyledim hatırlamıyor musun?" gibi. Bunun yanında kişi kendisini gözlemleyebilir.

“Zaman zaman unutmalarım başladı" diyebilir. Unutkanlığınız yüzünden yaşam kaliteniz bozulmaya başladıysa, mutlaka dikkat edilmesi gerekir. Bu durum her rahatsızlık için ayrı değerlendirilir.

Unutkanlık sorunları standart gibi görünse de demans için farklı, depresyon için daha farklıdır. Demansta değerlendirmeyle ilgili en sık düşülen yanlışlardan bir tanesi şudur: Demansların yakınları, “Genelde eskiyi çok iyi hatırlıyor ama yakını hatırlamıyor" derler.

Zaten demansın özelliğidir bu. Belirleyici bir şeydir. Eskiyi çok iyi hatırlar ama yeniyi hatırlamakta zorlanır. Sebep de şudur: Beyin yeniyi kayıt edememeye başlamıştır. Eski kayıtlanmış olanları arşivden daha kolay çıkartır ama arşive yeni dosya koyamamaya başlar. Bu durum, değerlendirmede önemli bir belirleyicidir.

Eda İle Ne Konuştuk? - Sibil ÇetinkayaSempatik tavırları ve giyim tarzı ile birçok kişinin beğenisini kazanan Sibil Çetinkaya, Eda Özdemir'in bu haftaki konuğu oldu.
Astroloji
KOÇ
BOĞA
İKİZLER
YENGEÇ
ASLAN
BAŞAK
TERAZİ
AKREP
YAY
OĞLAK
SAKA (KOVA)
BALIK
Bugün

Bugün başarılı olmak için yaratıcılığınızı kullanacağınız işlere yönelebilirsiniz. Gün içinde sevdiklerinizle birlikte olmak için zaman yaratabilirsiniz. Gelecek beklentileriniz konusunda kendinizi daha iyi ifade edebilirsiniz. Keyif aldığınız konularda harcamalar olabilir. Akşam saatlerinde iletişimde olduğunuz kişilerde dikkatli olmanızda fayda var.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün babanız ile ilgili konular gündeminizi etkileyebilir. İlişkilerinizi güçlendirmek isteyebilirsiniz. Ailevi konularda kendi iç sesinize güvenmek sizi gelişen olaylara karşı koruyacaktır. Sorumlu olduğunuz konularda yeni sorumluluklar alabilirsiniz. Bu konuda alternatif planlar yapmanız gerekebilir. Akşama doğru çatışmalardan kaçının.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün hareketli bir gündeminiz olabilir. Sorumlu olduğunuz konularda yapacağınız sözleşmelerde dikkatli olmalısınız. İletişimde olduğunuz kişilere ani tepki vermemeye çalışın. Yakın çevrenizdeki değişikliklerle ilgilenebilirsiniz. Yeni haberler alabilirsiniz. Akşam saatlerinde daha derin düşünceler içinde olabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Gün içinde maddi konularınızla ilgili sorumluluk almak isteyebilirsiniz. Harcamalarınıza dikkat etmeniz gereken bir gündesiniz. İşle ilgili konularda başkalarından alacağınız destekle çok daha kolay ilerleyeceksiniz. Geleceğinizle ilgili çaba sarf edeceğiniz zamanlardasınız. Kişisel yeteneklerinizi kullanacaksınız.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün kişisel hassasiyetiniz olan konularla ilgili zaman harcayabilirsiniz. Sorumlu olduğunuz işlerde yeni başlangıçlar yapmak isteyebilirsiniz. İş hayatınızda mücadele verdiğiniz konularda kendinizi daha başarılı görebilirsiniz. İlişkiler gündeminizi etkileyebilir. Sağlığınızla ilgili konuları ihmal etmeyin. İmaj değişikliği için uygun bir gündesiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün bilemediğiniz koşullar sizi zor duruma sokabilir. Kayıplar yaşayabilirsiniz. Bazı konularda kabullenme içine girebilirsiniz. Sorumlu olduğunuz işlerinizde daha fazla çaba sarf etmeniz gerekebilir. Sizi hapseden kontrol dışı olaylar meydana gelebilir. Akşam saatlerinde iletişimde olduğunuz kişilerle çatışmaya girmeyin.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün gelecek beklentilerinizle ilgili yeni sorumluluklar alabilirsiniz. İşlerinizde en iyisini yapmak için çalışacaksınız. Başarılı olduğunuz konularda daha fazla mücadele verebilirsiniz. Gün içinde arkadaşlarınıza da zaman ayırmak isteyebilirsiniz. İş hayatınızdan alacağınız desteklerle buna imkân bulabilirsiniz. Akışta kalın.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

İş hayatınızdaki hedeflerinize ulaşmak için çok çalışacağınız bir gündesiniz. Üstlerinizle iletişiminiz önem kazanabilir. İlişkilerinizi gelecek yönünde planlamak isteyebilirsiniz. Sorumlu olduğunuz konularda hırslı davranabilirsiniz. İletişimden kaynaklı sıkıntılara dikkat etmelisiniz. Akşam saatlerinde daha derin düşünceler içinde olabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün yeni ufuklara açılmak isteyebilirsiniz. Yaşadığınız olaylarda bütünü daha rahat göreceğiniz zamanlardasınız. Yeni yolculuklar planlayabilir, sevdiklerinizi de dâhil edebilirsiniz. Yabancılarla ilgili konular gündeminizi meşgul edebilir. Sorumlu olduğunuz işlerde alternatif planlar yapmak sizi rahatlatacaktır. İletişimden kaynaklı problemlere dikkat edin.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün sizi endişe içinde tutan durumlara karşı dikkatli olmalısınız. Bunlar zaman zaman size kriz çıkarabilir. Ortaklı konularla ilgili mücadele içinde olabilirsiniz. Gelecek yönünde parasal konularda yeni adımlar atmak isteyebilirsiniz. Sizi duygusal yönden bağlayan koşullara karşı dikkatli olmanızda fayda var. Akışta kalmaya özen gösterin.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün ikili ilişkileriniz gündeminizi meşgul edebilir. Karşınızdakilere tepkilerinize dikkat etmeniz gereken bir gündesiniz. Eşinizle ilgili konularla ilgilenebilirsiniz. Sorumlu olduğunuz konularda çaba sarf edebilirsiniz. Mücadele içinde olacağınız zamanlar var. Akşam saatlerinde ikili ilişkilerinize dikkat etmenizde fayda var.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Çalışma arkadaşlarınızla birlikte organize olacağınız zamanlar var. Hizmet aldığınız kişiler gündeminizi meşgul edebilir. Gün içindeki sorumluluklarınızı planlamanız sizi rahatlatacaktır. Sizi yoran konulara karşı dikkatli olmalısınız. Sorumluluklarınızı yerine getirmek için mücadele edeceksiniz. Akşam saatlerinde zorlanmalar yaşayabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Hafta Hafta Gebelik

Gebeliğinizin kaçıncı haftasındasınız?

Günün Yazıları

İlginizi Çekebilecek Diğer Haberler

Sıradaki Haber

Türkiye’nin haber yaşam platformu Milliyet Dijital yenilendi!

Uygulama ile devam et, gündemi kaçırma!

Şimdi DeğilHemen Keşfet