Geri Dön

Damarlardaki pıhtıya dikkat…

Pıhtının kanın durağan hale gelip katılaşması olduğunu anlatan Prof. Dr. Cüneyt Köksoy, pıhtı olduğunda kan akımının durduğunu belirtti.

Damarlardaki pıhtıya dikkat…

Damarlarda pıhtı nedir?

Pıhtı atardamarlarda olursa dokuların beslenmesi bozulur. Toplardamarlarda olursa dokudan kirli kan boşalamaz ve dokuda birikir. Pıhtı bazen bir damarda olup, o damarı tıkarken, bazen pıhtı kan akımı ile sürüklenip başka bir damarı yada organın damarını tıkayabilir. Prof. Dr. Cüneyt Köksoy, en yaygın pıhtı bacak toplardamarlarında oluşan pıhtılardır şeklinde açıklama yaptı.

Bacaktaki toplardamarları içerisindeki kanın pıhtılaşması sonucunda gelişen ciddi sonuçları olabilen ve hastalara önemli şikayetler oluşturan bir hastalıktır. Pıhtı dışarıdan görülmeyen derindeki toplardamarlardadır bu nedenle tıpta Derin VenTrombozu (DVT) olarak isimlendirilir. Dışarıdan görülebilen toplardamarlardaki pıhtı yüzeyelventrombozu veya flebit olarak adlandırılmaktadır.

Pıhtı niçin önemlidir?

DVT yada pıhtı genelde bacakta şişlik, yürürken şiddetli ağrı, morarma yapmakla beraber, oluşmuş olan pıhtının bulunduğu yerden kopup, kan akımı ile giderek akciğer damarlarını tıkayıp ölüme neden olabilmesien önemli yanıdır. Bu durum tıpta akciğer embolisi olarak isimlendirilir.

Öte yandan bacaklardaki pıhtızaman içinde erise bile ki, çoğu zaman tam olarak erimez, damarın içinde darlık oluşmasına ve kapakların bozulmasına yol açar. Bu durumda pıhtı oluştuktan sonra yıllar içinde giderek artan bir şekilde toplardamar kanının akışı engellenip, damarlar içinde kan göllenmeye ve basıncı artmaya başlar.

Prof. Dr. Cüneyt Köksoy, bu durumda toplardamarlardaki yüksek kan basıncının dokulara zarar vermesi sonucunda bacakta şişmenin, ağrının, deride renk değişikliğinin ve bilekte yaralarla (venöz ülser) karakterize toplardamar (venöz) yetmezliğiningelişeceğini belirtti. Hastalarda DVT oluştuktan sonra toplardamar yetmezliği gelişme olasılığı %50 den fazladır.

Bacakta pıhtı nasıl gelişir?

Pıhtı genellikle toplardamarlardaki kan akımının yavaşlaması, kanın pıhtılaşmaya olan yatkınlığının artması ve toplardamarların hasar görmesi gibi üç temel faktörün birlikteliği sonucunda gelişmektedir. Bu durumlar çok değişik şekillerde karşımıza çıkabilir.

Ameliyatlar, felç yada kalp krizi gibi uzun süre hastane yatışına bağlı hareketsizlik ve uzun yolculuklarda da hareketsiz oturmaktan ötürü pıhtı oluşabilir. Ayrıca kanser hastaları ve hormon kullanan hastalar ile gebelerde pıhtı açısından risk altındadırlar. Bunun yanında bazı kişilerde doğuştan pıhtılaşmaya yatkınlık vardır.

Başlıca belirtileri nelerdir?

Prof. Dr. Cüneyt Köksoy, pıhtı olan hastaların bir bölümünde hiçbir ciddi belirtinin olmayabileceğini, ancak en yaygın şikayetin bacakta ağrılı şişlik, hassasiyet ve bacağın renginin mor ya da mavimsi olduğunu vurguladı. Bacak diğer bacağa göre daha sıcak ve mordur. Bacakta toplardamarlar belirginleşmiştir. Bazen ağrıdan ve şişlikten ötürü hasta yürüyemeyebilir.

Pıhtı nasıl tedavi edilir?

Pıhtı tedavisinin ana amacı akciğer embolisi ve tekrar pıhtı gelişiminin engellenmesidir. Tedavinin diğer amaçları ise hastanın bacağındaki şikayetin azaltılması ve ilerde oluşabilecek olan toplardamar yetmezliği gibi sorunların engellenmesidir. Bu amaçlar için günümüzde klasik olarak pıhtılaşmayı engelleyici kan inceltici ilaçlar (heparin, komadin) ve varis çorabı kullanılmaktadır.

Kanı inceltici ilaçlar hastanın bacağındaki şikayetleri geçirir mi?

Bu tedavi hastayı akciğere pıhtı atmasından korur ve bacakla ilgili şikayetlerini azaltır. Ancak bacaktaki şikayetlerin gerilemesi haftalar hatta aylar sürer. Dahası bacak hiçbir zaman tamamen normale dönmez. Bunun nedeni bacaktaki pıhtının tam olarak çözülmeyişi ve damarların tıkalı kalmasıdır. Bu klasik tedaviye karşın özellikle son 10 yıl içinde daha yaygın bir şekilde kullanılmaya başlanan tedavi ise pıhtının eritilerek yada çıkartılarak tıkanıklık etkeninin ortadan kaldırılmasıdır. Bu hastanın şikayetlerini kısa sürede geçiren ve ilerde oluşması muhtemeltoplardamar yetmezliğini engelleyen bir tedavidir.

Damardaki pıhtı nasıl eritiliyor?

Temelde pıhtı eritici özel bir ilacın doğrudan pıhtının içine verilmesi ve eriyip yumuşayan pıhtının çıkartılmasını kapsayan bir çok yöntem vardır. Prof. Dr. Cüneyt Köksoy, pıhtının eritici tedavi yöntemleri anjio altında uygulandığını belirtti.

Ultrason eşliğinde pıhtının daha aşağısındaki bir damara (örneğin diz arkasındaki yada bilekteki bir toplardamara üstünde çok sayıda deliğin olduğu bir kateter(spagetti makarna kalınlığında plastik bir boru) yerleştirilerek bacaktaki pıhtının içine ilerletilir ve pıhtı eritici ilaç verilmeye başlanır.

İlaç kateterdeki deliklerden fıskiye gibi püskürtülerek doğrudan pıhtıya ortalama 48-72 saat süresince verilir. Hastaya her gün anjioçekilerek pıhtının tam olarak eriyip erimediğinden emin olunur. Damarın açıldığından emin olunduğunda kateterler çekilir. Bu işlemin özel bir ultrasonikkateter ile yapılması tedavi süresi ve kullanılan ilaç dozu daha da azalır.

Kateterlerle pıhtının içine ilaç verilerek yapılan bu tedaviler bir kaçgün sürebilir ve kullanılan ilaçtan ötürü az da olsa kanama riski bulundurur. Başarılı bir tedavi ile pıhtı eritildikten sonra sanki pıhtı aynen duruyormuş gibi kanı incelten ilaç tedavisine pıhtının tekrar oluşmasını engellemek için devam edilmelidir.

Bacaktaki pıhtının eritilmesinde daha kısa sürede sonuç veren yöntemler var mı?

Zaman alan ve kanama riski taşıyan bu yöntemlere göre daha etkili ve hızlı sayılabilecek bir diğer yöntem ise özel bir kateter ile pıhtının parçalanması ve bir yandan eritilmesidir. Pıhtı eritici ilacın çok daha düşük dozda pıhtı bulunan damar içerisindeki hızla dönen bir kateterden verilmesi sayesinde ilacın pıhtı ile daha iyi teması sağlanır.

Bu sayede bir yandan pıhtı mekanik olarak parçalanırken, bir yandan da parçalanan pıhtılar ilaç ile hızla eritilir ve erimiş olan pıhtı kalıntıları ve ilacın fazlasıkateterden geri çekilir.Kullanılan pıhtı eritici ilaç dozunun daha düşük ve dolayısı ile kanama riskinin daha az olduğu bu yöntemde yaklaşık birkaç saat içinde ve tek bir seansta tedavi sağlanabilmektedir. Birkaç gün süren pıhtı eritici tedavi yöntemlerine göre bu tedavi hastalar açısından çok avantajlı ve konforludur.

Hangi hastalarda pıhtı eritilmelidir?

Her şeyden önce bacak toplardamarlarında pıhtı olan her hastada pıhtı eritici tedavi yapılmasının gerekli olmadığını belirten Prof. Dr. Cüneyt Köksoy,‘’ancak uyluktave karındaki ana toplardamarlarda pıhtı olan genç, çalışan ve aktif hastalarda,bacakta gangren oluşumuna neden olabilecek toplardamar pıhtıları olduğunda, toplardamarlara bası sonucu pıhtı oluştuğunda ve pıhtı eritilmesinin riskli olmadığı hastalarda pıhtı eritilmeye çalışılmalıdır’’ dedi.

Ancak bu tedavi ne kadar erken yapılırsa o kadar etkili olur. Genel olarak ilk 1-2 hafta içinde tedavi yapılabilirse pıhtının tam olarak eritilebilme olasılığı ve tedavi başarısı o oranda artar.

Pıhtı eritme işleminin yapılamayacağı hastalar var mı?

Pıhtı eritici tedavinin en büyük yan etkisi kanamadır. Bu nedenle kanama riski başka nedenlerle yüksek ise pıhtı eritici tedavi uygulanmamalıdır. Öte yandan her pıhtının eritilmesi gerekmez. Bacağın çok aşağı bölümlerinde pıhtı varsa, yüzeyel damarlarda pıhtı varsa, hasta çok yaşlı ise pıhtı eritici tedavi yapılmayabilir.

Pıhtı eritici tedavinin avantaj ve dezavantajları nelerdir?

Yöntemler arasında farklılar olabilmekle beraber pıhtı eritici tedavinin başlıca avantajları pıhtının tam olarak eritilmesinin % 80-100 oranında gerçekleşebilmesi, hastanın şikayetlerininkısa süre içerinde geçebilmesi, hastaların rahatlayabilmeleri ve yaşam kalitesinin normale dönmesidir.

Şişlik, ağrı ve morarma geçince hastalar rahat yürüyebilirler.Hastanede yatış süresi çok kısalır ve günlük yaşamına, işlerinin başına çok kısa sürede dönebilirler. Daha da önemlisi pıhtı olan hastalarda damarlardaki tıkanıklığın devam etmesi sonucunda yıllar sonra ortaya çıkabilecek olan toplardamar yetmezliği riskinin ve şiddetinin önemli oranda azaltılabilmesidir. Ancak en önemli konu pıhtının tam eritilebilmesidir. Pıhtı tam olarak eritilemeyip, geride kaldığında arzu edilen rahatlama sağlanamaz. Bu nedenle etkili yöntemleri erkenden kullanmak önemlidir.

Prof. Dr. Cüneyt Köksoy, tedavilere ait başlıca dezavantajların ise kullanılan ilaca bağlı kanama ve daha nadiren akciğer pıhtı atması olduğunu belirtti. Hastalarda tedavi süresince kanamaya eğilim olur ve kateter kenarlarından sızma olabilir. Ancak önem taşıyan kanama (beyin kanaması, iç organlarda kanama) riski %1-2 oranındadır.

Pıhtı olan bir hastada akciğer pıhtı atması nasıl engellenebilir?

Bazen tüm çabalara karşın akciğer embolisini engellemek mümkün olmaz. Tedavi başarısız ise, tedavi başlanamamış yada yarıda kesilmiş ise akciğer emboli riskini azaltmak için toplar damar içine pıhtıları engelleyen bir filtrenin geçici yada kalıcı olarak yerleştirilmesi gerekebilir. Filtre kasıktan ya da boyundan basit bir anjiografik işlemle karındaki ana toplardamara yerleştirilebilir.

Bu şekilde bacaktan atan pıhtılar kalp ve akciğer ulaşmadan karındaki ana damarda filtre tarafından yakalanır. Pıhtı açısından riskli dönem atlatıldıktan sonra da yine bir anjiografik işlemle filtre çıkartılabilir. Filtre gerektiğinde kullanıldığında hayat kurtarıcıdır.

Eda İle Ne Konuştuk? - Sibil ÇetinkayaSempatik tavırları ve giyim tarzı ile birçok kişinin beğenisini kazanan Sibil Çetinkaya, Eda Özdemir'in bu haftaki konuğu oldu.
Astroloji
KOÇ
BOĞA
İKİZLER
YENGEÇ
ASLAN
BAŞAK
TERAZİ
AKREP
YAY
OĞLAK
SAKA (KOVA)
BALIK
Bugün

İş hayatınızda daha çok sorumluluk almak isteyebilirsiniz. Hedeflerinize ulaşmak sizin için önemli olabilir. Üstlerinizle ilgili konular gündeme gelebilir. İlgilendiğiniz işlerde bürokrasiyle uğraşabilirsiniz. Gün içinde annenizle ilgili konuları ihmal etmeyin. İkili ilişkilerinizde uyum arayışı içinde olabilirsiniz. Sizi uğraştıracak konulara karşı dikkatli olmanızda fayda var.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün kendinizi yeni şeyler öğrenme sorumluluğu içinde hissedebilirsiniz. Yaşadığınız olaylarla ilgili bütünü görmeniz çok daha kolay olacaktır. Yeni ufuklara açılmak isteyeceğiniz zamanlar içindesiniz. Ev hayatınızla ilgili konulara daha fazla dikkat etmeniz gerekebilir. Arkadaşlarınızla plan yapmak iyi gelecektir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Gün içinde kriz yaratan konulara karşı dikkatli olmanızda fayda var.  Ortaklı işlerinize daha ciddi bakış açısıyla yaklaşabilirsiniz. Endişe duyduğunuz konuların gündeminize gelmesi söz konusu olabilir. Ailenizle ilgili konularda yorucu zamanlar yaşayabilirsiniz. Duygusal yönden bağlacı koşullar oluşmasından kaçınmalısınız.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Eşinizle ilgili konular gündeminizi etkileyebilir. İkili ilişkilerinizde uyum içinde olmak isteyebilirsiniz. Evle ilgili konularda daha fazla sorumluluk alabilirsiniz. Gün içinde bu durum sizin yorulmanıza neden olabilir. Sizi uğraştıran durumlara karşı dikkatli olmanızda fayda var. Denge de kalmanızı sağlayacak uğraşlara yönelmek size iyi gelecektir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Çalışma hayatınızdaki sorumluluklarınıza daha ciddi yaklaşabilirsiniz. Gün içinde iş arkadaşlarınızla ilişkilerinizde gerilmeler olabilir. Ailenizle ilgili konular gündeminizi meşgul edebilir. Sizi yoran koşullara karşı dikkatli olmanızda fayda var. Endişe yaratan durumlardan uzak durmalısınız.  İkili ilişkilerinizde dengede kalmaya çalışın.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün yaratıcılığınızı kullanacağınız işlere yönlenmek isteyebilirsiniz. Daha ciddi gördüğünüz konularda kendinizi ifade etmek isteyeceğiniz zamanlar olabilir. Gün içinde hobilerinizle ilgilenmek isteyebilirsiniz. Keyif aldığınız şeyler için harcamalar yapabilirsiniz. İkili ilişkilerinizde gündeminizi etkileyecek olaylar yaşayabilirsiniz.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Ailevi konularla ilgili yorucu koşullar oluşabilir. Geçmişe yönelik durumların arasında kalabilirsiniz. Zaman zaman güven aradığınız yerlerde bulunmak isteyebilirsiniz. Ev ile ilgili konularda sorumluluk almanız gerekebilir. Olaylar karşısında kendi iç sesinizi dinlemelisiniz. Babanızla ilgili konuları göz ardı etmeyin.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Bugün hareketli bir gündeminiz olabilir. İletişim trafiğinden kaynaklanan aksaklıklara dikkat etmeniz gerekebilir. Sorumlu olduğunuz konulara daha ciddi yaklaşmanızda fayda var. Gün içerisinde yakın çevrenize vakit ayırabilirsiniz. İkili ilişkilerinizde dengede kalmaya çalışın.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Maddi kaynaklarınızla ilgili konularda ciddi şekilde düşünmeniz gerekebilir.  Kişisel donanımınızı kullanacağınız işlere yönelebilirsiniz. Ev hayatınızda sizi yoran koşullar oluşabilir. İş hayatınızda başkalarından alacağınız destekle işlerinizi akıcı hale getirebilirsiniz. Eşinizle ilgili konular gündeminizi meşgul edebilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Kişisel açıdan önem verdiğiniz olaylara daha ciddi bakış açısıyla yaklaşabilirsiniz. Yeni başlangıç yapmak için sorumluluk alabileceğiniz bir gündesiniz. Bedeninizi ilgilendiren konulara karşı dikkatli olmanızda fayda var. Ailenizle ilgili konularda yorucu koşullar oluşabilir.  Akışta kalmaya özen göstermeniz gerekebilir.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Gün içinde ailenizle ilgili bilemediğiniz olaylar yorucu hale gelebilir. Ev hayatınızla ilgili konularda daha fazla sorumluluk almak zorunda kalabilirsiniz. Çalışma hayatınızda uğraştığınız işlere daha ciddi bakış açısıyla bakmanız gerekebilir. Elinizde olmayan nedenlerle kayıplar yaşayabilirsiniz. Kontrolünüzü kaybetmemeye çalışın.Devamını Oku

Devamını Oku
Bugün

Sosyal konularınız gündeminizi meşgul edebilir. Gelecek beklentilerinizle ilgili daha fazla sorumluluk almak durumunda kalabilirsiniz. Uğraştığınız konulara bakış açınız ciddileşebilir. Ailenizle ilgili konularla ilgilenmek durumunda kalabilirsiniz. İkili ilişkilerde dengede kalmaya özen göstermeniz gereken zamanlardasınız.Devamını Oku

Devamını Oku
Hafta Hafta Gebelik

Gebeliğinizin kaçıncı haftasındasınız?

Günün Yazıları

İlginizi Çekebilecek Diğer Haberler

Sıradaki Haber